جمعه 26 جمادی‌الاول 1448
۱۵ آبان ۱۴۰۵
6 نوامبر 2026

(۴۳۴۲) حكم خروج حاجی از منی به بازار در ایام تشریق

(۴۳۴۲) سوال: شیخ بزرگوار آیا شخصی که سه روز در منی ماند بر او واجب نمی‌شود که به بازار برود و اگر رفت آیا حج آن باطل می‌شود یا نه؟

جواب:

حج‌کننده در روز هشتم به منی می‌رود و در صبح روز نهم بیرون می‌آید سپس صبح روز عید برمی‌گردد اما وجود او در روز هشتم در آن‌جا سنت است و واجب نیست و اما وجود او در روز عید و بعد آن است که شب ماندن شب یازدهم و دوازدهم در منی واجب می‌باشد اما شب سیزدهم اگر خواست می‌ماند و اگر نخواست تعجیل می‌کند زیرا الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {وَٱذۡكُرُوا۟ ٱللَّهَ فِیۤ أَیَّامࣲ مَّعۡدُودَ ٰ⁠تࣲۚ فَمَن تَعَجَّلَ فِی یَوۡمَیۡنِ فَلَاۤ إِثۡمَ عَلَیۡهِ وَمَن تَأَخَّرَ فَلَاۤ إِثۡمَ عَلَیۡهِۖ لِمَنِ ٱتَّقَىٰ} [سوره البقرة: ۲۰۳] : (و الله را در روزهای معین و شمرده (که سه روز ایام تشریق: ۱۱و۱۲و۱۳ ماه ذیحجه است) یاد کنید. پس کسی‌که شتاب کند؛ و در دو روز (اعمال را انجام دهد) گناهی بر او نیست. و کسی‌که تأخیر کند (و اعمال را در سه روز انجام دهد) گناهی بر او نیست (این رخصت) برای کسی‌که تقوا پیشه کند، و از الله بترسید): و ایام معدودات، ایام تشریق هستند که همان سه روز بعد از عید است یا تا روز سیزدهم اگر تأخیز کند ولی فقها می‌گویند: واجب، ماندن در شب می‌باشد اما در روز واجب نیست ولی شکی نیست که ماندن در منی در روز عید و ایام تشریق یا دو روز ایام تشریق سنت است و اگر یک شب و روزی تعجیل کرد یعنی در منی یک شب و روزی می‌ماند اگر که بر او مشقتی وجود دارد زیرا حج نوعی از جهاد است و معلوم است که در آن مشقت وجود دارد و بر همین مبنا اگر کسی از منی به خاطر خرید چیزی در این ایام به مکه رود اشکالی ندارد چون که خرید خود را می‌کند و برمی‌گردد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: فضيلة الشيخ هل الشخص إذا جلس في مِنّى ثلاثة أيام لا يجب عليه الخروج إلى السوق، فإن خرج هل تكون حَجَّتُه باطلة أم لا؟

فأجاب رحمه الله تعالى: الحاج يخرج إلى منى في اليوم الثامن، ويغادرها في صباح اليوم التاسع، ثم يعود إليها في صباح يوم العيد، فأما وجوده فيها في اليوم الثامن فهو سنة، وليس بواجب، وأما وجوده فيها يوم العيد وما بعده، فإن الواجب عليه أن يبيت ليلة الحادي عشر وليلة الثاني عشر في منى، وأما ليلة الثالث عشر فإن شاء بات وإن شاء ،تعجل، لقول الله تعالى: ﴿ وَاذْكُرُوا اللَّهَ فِي أَيَّامٍ مَعْدُودَاتٍ فَمَن تَعَجَلَ فِي يَوْمَيْنِ فَلَا إِثْمَ عَلَيْهِ وَمَن تَأَخَّرَ فَلَا إِثْمَ عَلَيْهِ لِمَنِ اتَّقَى ﴾ [البقرة: ۲۰۳]، والأيام المعدودات هي أيام التشريق، وهي ثلاثة أيام بعد العيد، فالحاج يبقى في مِنّى من يوم العيد إلى اليوم الثاني عشر إن تعجل، أو إلى اليوم الثالث عشر إن تأخر ، لكن الفقهاء -رحمهم الله – يقولون: إن الواجب هو البقاء في الليل، وأما في النهار فليس بواجب، لكن لا شك أنه من السُّنَّةِ أن يبقى الإنسان في منى يوم العيد، وأيام التشريق كلها أو يومين منها، إن تعجل ليلا ونهارا، يعني أن يبقى في مِنّى ليلا ونهارًا، وإن كان عليه شيء من المشقة، لأن الْحَجَّ نوع من الجهاد لا بُدَّ فيه من مشقة، وبناءً على ذلك لو أن أحدا نزل من مِنّى إلى مكة لشراء شيء في هذه الأيام، فإنه لا حرج عليه ولا بأس، لأنه سوف يشتري ويرجع.

مطالب مرتبط:

(۴۲۹۲) چه دعاهایی برای روز عرفه وارد شده است؟

از دعاهایی که از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم برای روز عرفه وارد شده است این می‌باشد: «خَيْرُ الدُّعَاءِ دُعَاءُ يَوْمِ عَرَفَةَ، وَخَيْرُ مَا قُلْتُ أَنَا وَالنَّبِيُّونَ مِنْ قَبْلِي : لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ»...

ادامه مطلب …

(۴۳۰۰) حکم رمی جمرات قبل از فجر در ایام حج به‌علت ازدحام

اگر در نصف شب بعد به جا آورنده‌اند این صحیح نیست...

ادامه مطلب …

(۴۳۷۳) حکم انجام عمره بعد از حج و پیش از طواف وداع برای حاجی مفرد

مثل اهل جده مثلا حج را به پایان رسانده‌اند و به جده برگشته‌اند سپس احرام می‌بندند و به مکه می‌آیند و در این حالت اشکالی ندارد زیرا او از بلد خود برای عمره آمده است....

ادامه مطلب …

(۴۳۶۵) حکم ترک طواف وداع برای زن حائض در پایان مناسک حج

کسی در حیض و نفاس به سر می‌برد بر او طواف وداع واجب نیست...

ادامه مطلب …

(۴۲۹۷) توضیح درباره مشعرالحرام و حکم دعا و وقوف بر کوه آن

مکان معینی است که مسجد بر آن بنا شده است و آن مکانی که است که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم هنگامی که نماز صبح در مزدلفه را خواند و تا مشعر الحرام سوار بر سواره شده است و نزد آن ایستادن و دعا، تکبیر تهلیل گفته است....

ادامه مطلب …

(۴۲۹۳) آیا صعود به کوه رحمت در عرفه واجب است؟

بالا رفتن از کوه عرفات از امور مشروع نیست بلکه اگر کسی آن را برای عبادت انجام دهد بدعت است و برای انسان جایز نیست که به آن اعتقاد داشته باشد و آن را از روی عبادت انجام ندهد....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه