جمعه 4 محرم 1448
۲۹ خرداد ۱۴۰۵
19 ژوئن 2026

(۴۲۹۲) چه دعاهایی برای روز عرفه وارد شده است؟

(۴۲۹۲) سوال: چه دعاهایی برای روز عرفه وارد شده است؟ لطفاً مرا راهنمایی کنید بارک الله فیکم.

جواب:

از دعاهایی که از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم برای روز عرفه وارد شده است این می‌باشد: «خَيْرُ الدُّعَاءِ دُعَاءُ يَوْمِ عَرَفَةَ، وَخَيْرُ مَا قُلْتُ أَنَا وَالنَّبِيُّونَ مِنْ قَبْلِي : لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ»[۱] : (بهترين دعاها دعاي روز عرفه است، و بهترين چيزي كه من و انبیاء قبل از من مى‌گفتند: لا إله إلاَّ الله وحده لا شريك له، له الملك، وله الحمد، وهو علي كل شيء قدير است): و دعاهایی که دیگری نیز وجود دارد که می‌توانید به کتاب‌های حدیثی و فقهی مراجعه کنید.

مهم این است که انسان در هنگام دعا قلبش حاضر، عجز و نیازش به الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ باشد گمانش به الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ نیک باشد الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {وَإِذَا سَأَلَكَ عِبَادِی عَنِّی فَإِنِّی قَرِیبٌۖ أُجِیبُ دَعۡوَةَ ٱلدَّاعِ إِذَا دَعَانِ} [سوره البقرة: ۱۸۶] : (و چون بندگانم، از تو درباره من بپرسند، بگو: به راستی که من نزدیکم، دعای دعاکننده را هنگامی‌که مرا بخواند؛ اجابت می‌کنم).

و شایسته است که در هنگام دعا کردن رو به قبله باشد اگر چه کوه در پشتش قرار بگیرد و دستش را نیز بالا ببرد و از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ثابت است که در نزد صخره‌ها ایستاده بود و فرمود: «وَعَرَفَةُ كُلُّهَا مَوْقِفٌ» تخریج آن گذشت.: (عرفه به تمامی، موقف است): پس شایسته نیست که انسان خودش را خسته کند که در آن موقفی که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ایستاده بایستاد با وجود شدت گرما و دوری مسافت و اختلاف مکان‌ها، چه بسا راه را  گم کند و به او عطش و خستگی دست دهد و به او ضرر برسد در صورتی که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمود: «وَعَرَفَةُ كُلُّهَا مَوْقِفٌ»[۲] : (عرفه به تمامی، موقف است): انگار دارد اشاره می‌کند در صورتی که در رسیدن به آن موقفی که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ایستاده سخت و دشوار می‌باشد، در مکان خودش بایستاد.


[۱] رواه الترمذی (۳۵۸۵).

[۲] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: ما هي الأدعية الواردة في يوم عَرَفَةَ؟ أفيدوني بذلك بارك الله فيكم؟

فأجاب رحمه الله تعالى: الأدعية الواردة في يوم عَرَفَةَ منها ما قاله النبي – عليه الصلاة والسلام -: «خيرُ الدُّعَاءِ دُعَاءُ يومٍ عَرَفَةَ، وخير ما قلت أنا والنَّبِيُّونُ مِنْ قَبْلي: لا إله إلا الله وحده لا شريك له، لَهُ الْمُلْكُ، وله الحمد، وهو عَلَى كُلِّ  شي ء قدير»، وفيه أدعية أخرى يمكن الرجوع إليها في كتب الحديث وأهل الفقه.

المهم أن يكون الإنسان حين الدعاء والذِّكْرِ حاضر القلب مستحضرا عَجْزَهُ وفَقْرَهُ إلى الله -تبارك وتعالى، مُحْسِنُ الظن بالله، فإن الله تعالى يقول: ﴿ وَإِذَا سَأَلَكَ عِبَادِي عَنِي فَإِنِّي قَرِيبٌ أُجِيبُ دَعْوَةَ الدَّاعِ إِذَا دَعَانِ ﴾ [البقرة:186].

وينبغي أن يكون في حال دعائه مستقبلا القبلة، ولو كان الجبل خلف ظهره، وأن يكون رافعا يديه، وقد ثبت عن النبي صلى الله عليه وسلم أنه وقف عند الصخرات وقال: «وعَرَفَةُ كُلُّهَا مَوْقِفٌ»، ولا ينبغي للإنسان أن يُتعب نفسه في الذهاب إلى الموقف الذي وقف فيه الرسول صلى الله عليه وسلم، و مع شدة الحرّ، وبعد المسافة، واختلاف الأماكن، فربما يلحقه العطش والتعب، وربما يُضل طريقه، فيحصل عليه ضرر، والنبي – عليه الصلاة والسلام – قال: «عَرَفَةُ كُلُّهَا مَوْقِفٌ»، وكأنه يشير بهذا القول إلى أنه ينبغي للإنسان أن يقف في مكانه، إذا كان يحصل عليه تَعَب ومشقة في الذهاب إلى الموقف الذي وقف فيه النبي صلى الله عليه وسلم.

مطالب مرتبط:

(۴۳۰۸) حکم وکالت در رمی جمره اول برای حاجی ناتوان

واجب است که خودش رمی کند مگر این که آن مرد یا زن مریض باشد یا این که حامله باشد و برای فرزندش بترسد یا مانند آن که کسی از او نیابت می‌کند....

ادامه مطلب …

(۴۳۴۴) حکم رمی جمرات قبل از تحقق وقت زوال به سبب اشتباه در تشخیص زمان

کسی که واجبی را از واجبات حج ترک کند باید فدیه‌ای را در مکه ذبح کند و بین فقرا توزیع کند اگر که بر آن قادر می‌باشد لذا اگر بر آن توانا هستی انجام بده که به احتیاط و برائت ذمه نزدیک‌تر می‌باشد اما اگر بر آن توانا نمی‌باشی چیزی بر تو لازم نیست ولی باید توبه نموده و از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ طلب مغفرت نمایی ...

ادامه مطلب …

(۴۳۶۷) آیا طواف وداع برای عمره‌گزار واجب است؟

هنگامی که کسی برای عمره می‌آید، طواف، سعی و تراشیدن سر یا کوتاه کردن آن را که به جا آورد از دو حالت خارج نیست: یا این که نیت خروج از مکه را بعد از انتهای عمره دارد که در این صورت طواف وداع برای او لازم نیست ...

ادامه مطلب …

(۴۳۶۰) تعداد دورهای طواف وداع؛ آیا عدد مشخصی دارد یا طواف به هر مقدار کفایت می‌کند؟

زمانی که طواف اطلاق شد منظور طواف شرعی است که هفت دور است و بر آن زیاد و کم نمی‌شود...

ادامه مطلب …

(۴۳۴۷) حکم وکالت در رمی جمرات برای مسافرِ غیر معذور از جهت بیماری

نظر ما این است که آن به جا نیامده است و واجبی از واجبات حج را ترک کرده...

ادامه مطلب …

(۴۳۲۶) حکم طواف افاضه زن بدون مَحرم در ایام تشریق

اگر زن بر نفس خود امینت دارد شرط طواف زن همراه با مَحرم بودن نیست اما اگر از فاسقان و ضرر در امان نیست باید محرمی همراه او باشد که از او حمایت کند...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه