چهارشنبه 2 محرم 1448
۲۷ خرداد ۱۴۰۵
17 ژوئن 2026

(۴۳۰۰) حکم رمی جمرات قبل از فجر در ایام حج به‌علت ازدحام

(۴۳۰۰) سوال: در سال گذشته همراه همسر و مادر همسرم حج افراد را به جا آوردم و بعد از وقوف در عرفات و در هنگام غروب خورشید به مزدلفه رفتیم و در آنجا به خاطر این که زنان همراهم بود و بسیار شلوغ بود و من نیز نمی‌توانم با شلوغی مواجهه شوم تا نصف شب ماندیم سپس برای رمی جمره‌ی عقبه قبل از فجر روز دهم از آنجا رفتیم و همچنین رمی جمرات ایام تشریق را هر روز در نصف شب به جا آوردیم و بقیه‌ی نسک حج تقریبا در وقت خودش به جا آوردیم، آیا چیزی بر گردن ما در آن بر ما هست؟ و حج ما صحیح است؟

جواب:

ایشان واضح نساختند که ایام تشریق رمی را نصف شب، شب گذشته یا شب بعد به جا آوردند و اگر در نصف شب بعد به جا آورنده‌اند این صحیح نیست و آن‌چه که فقها ذکر می‌کنند بر آن می‌باشد یعنی فدیه را در مکه ذبح کرده و به فقرا صدقه دهند اما اگر در نصف شب گذشته بوده مثل این که رمی جمرات شب دوازدهم برای روز یازدهم به جا آورده‌اند مشکلی ندارد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: في عام مضى أديت فَرِيضَةَ الْحَجِّ، ومعي زوجتي ووالدة زوجتي، وكان حَجَّنا إفرادًا، وبعد الوقفة بعرفات، وعند غروب الشمس توجهنا إلى مزدلفة، وبتنا بها إلى منتصف الليل، ونظرًا لوجود نساء معي، وكذلك شدة الزحام، وأنا لا أستطيع مواجهة شدة الزحام، قمنا برمي جَرَةِ الْعَقَبَةِ قبل فجر يوم العاشر، وكذلك رمينا جمرات أيام التشريق بعد منتصف الليل من كل يوم، وباقي نُسُكِ الْحَجّ أديناها في أوقاتها تقريبًا، فهل علينا شيء في ذلك؟ وهل حجنا صحیح؟

فأجاب رحمه الله تعالى: لم يُبيّن في أيام التشريق أنه رمى بعد منتصف الليل لليوم السابق أو لليوم المقبل، فإن كان لليوم المقبل فالأمر غير صحيح، وعليه على ما ذكره الفقهاء -رحمهم الله – أن يذبح فدية في مكة، يتصدق بها على الفقراء، وأما إذا كان لليوم الماضي مثل أن يرمي الْجَمَرَاتِ ليلة اثني عشرة ليوم أحد عشر، فلا بأس.

مطالب مرتبط:

(۴۳۰۱) آیا رمی جمرات پیش از ظهر صحیح است؟

وقت رمی به نسبت رمی جمره‌ی عقبه برای کسانی که دارای قدرت و توانایی هستند از طلوع روز عید می‌باشد و برای غیر، از ضعیفان و افراد کم سن و زنان که در شلوغی مردم نمی‌توانند وقت آن برای ایشان از آخر شب می‌باشد....

ادامه مطلب …

(۴۳۸۳) رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم چند عمره انجام دادند؟

عمره‌های رسول الله چهارتا است...

ادامه مطلب …

(۴۳۲۶) حکم طواف افاضه زن بدون مَحرم در ایام تشریق

اگر زن بر نفس خود امینت دارد شرط طواف زن همراه با مَحرم بودن نیست اما اگر از فاسقان و ضرر در امان نیست باید محرمی همراه او باشد که از او حمایت کند...

ادامه مطلب …

(۴۳۷۱) حکم خرید بعد از طواف وداع در حج

ما می‌گوییم: او اینها را قبل از طواف وداع بخرد تا این که آخرین کارش طواف کعبه باشد....

ادامه مطلب …

(۴۲۸۹) آیا نماز در منا در روز ترویه باید قصر خوانده شود؟

نماز شما صحیح است زیرا در موضع قصر نماز را تمام خواندی ولی سنت این است که مسافر نماز چهار رکعتی را دو رکعت بخواند و اگر آن را کامل خواند نمازش ناقص است و باطل نیست...

ادامه مطلب …

(۴۲۹۹) آیا ترک مزدلفه در نیمه‌شب برای جلوگیری از ازدحام جایز است؟

اگر که ماه غروب کرد اشکالی ندارد و ماه در شب دهم غایب نمی‌شود مگر اگر این که اکثر شب گذشته باشد و در این حالت اشکالی ندارد که از مزدلفه خارج شده و برای رمی جمره‌ی عقبه به منی برود...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه