دوشنبه 4 شوال 1447
۳ فروردین ۱۴۰۵
23 مارس 2026

فتاوای اعتقادی و رد شبهات

۱۶۶ – کتاب اعمال کفار چگونه به دست چپ داده می‌شود؟

۱۶۶ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: چگونه بین این آیه: ﴿وَأَمَّا مَنْ أُوتِيَ كِتَابَهُ بِشِمَالِهِ﴾[۱]، یعنی: ﴿و اما کسی که کتابش به دست چپش داده شد﴾، و این آیه: ﴿وَأَمَّا مَنْ أُوتِيَ كِتَابَهُ وَرَاءَ ظَهْرِهِ﴾[۲]، یعنی: ﴿و اما کسی که کتابش از پشت سر به او داده شود﴾، جمع بندی کنیم؟ جواب دادند: جمع […]

ادامه مطلب …

۱۶۷ – توضیحی در حدیث فضیلت ساق ابن مسعود رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ

۱۶۷ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: چگونه بین سخن قاضی عیاض که می‌گوید: آنچه روز قیامت وزن می‌شود، عمل است، با فرموده‌ی پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم که وقتی ساق عبدالله بن مسعود پیدا شد، فرمود: «والله که این در میزان، از کوه أحد سنگین‌تر است»، جمع بندی کنیم؟ جواب دادند: در جواب باید گفت: یا این […]

ادامه مطلب …

۱۶۸ – میزان اعمال انسان یکی است یا متعدد؟

۱۶۸ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: آیا میزان یکی است یا متعدد است؟ جواب دادند: علما در مورد اینکه آیا میزان یکی است یا متعدد، بر دو قول، اختلاف دارند. به این خاطر که نصوصی که در مورد میزان آمده، گاهی به صورت مفرد و گاهی به صورت جمع آمده است. مثالی که در […]

ادامه مطلب …

۱۶۹ – اعمال چگونه وزن می‌شوند در حالی جسم نیستند؟

۱۶۹ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: اعمال چگونه وزن می‌شوند در حالی که اوصافی بیش نیستند که عاملان انجام داده‌اند؟ جواب دادند: در این مورد چنان که قبلا گفتیم، قاعده بر این است که تسلیم بوده و قبول کنیم. چه نیازی است که بگوییم چگونه و چرا؟ اما با این حال، علما رحمهم الله […]

ادامه مطلب …

۱۷۰ – شفاعت و انواع شفاعت

۱۷۰ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله در مورد شفاعت و اقسام آن سوال شد. جواب دادند: شفاعت از شفع (زوج) گرفته شده که ضد وتر (فرد) است، و به معنی وتر (فرد) را شفع (زوج) قرار دادن است. مثلا یکی را دو تا، و سه تا را چهار تا قرار دهید. این از حیث لغوی است. […]

ادامه مطلب …

۱۷۱ – چرا الله جَلَّ‌جَلَالُهُ در روز قیامت عده‌ای را از آتش نجات می‌دهد که «هیچ خیری انجام نداده‌اند»؟

۱۷۱ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله در مورد این فرموده‌ی پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم سوال شد: «الله تعالی می‌فرماید: ملائکه و انبیاء و مومنان شفاعت کردند، و کسی جز ارحم الراحمین باقی نماند. پس جماعتی از اهل آتش را گرفته و از آن خارج می‌کند که هیچ خیری انجام نداده‌اند»، روایت مسلم. معنی این قسمت از حدیث چیست: […]

ادامه مطلب …

۱۷۲ – سرانجام اهل فتره (کسانی که پیامبری به آنها فرستاده نشده) چیست؟

۱۷۲ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله در مورد سرانجام اهل فتره سوال شد. جواب دادند: صحیح این است که اهل فتره دو قسم هستند: قسم اول: کسی که حجت بر او اقامه شده و آن را فهمید. اما با این حال، از آنچه پدرانش را بر آن یافته پیروی کند. چنین شخصی هیچ عذری ندارد و […]

ادامه مطلب …

۱۷۳ – عاقبت کودکان مومنین و مشرکین که در کودکی فوت می‌کنند چه خواهد شد؟

۱۷۳ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله در مورد عاقبت کودکان مومنین و کودکان مشرکین که در بچگی از دنیا می‌روند، سوال شد. جواب دادند: عاقبت کودکان مومنان، بهشت است. چون آنها تابع پدرانشان هستند. الله تعالی می‌فرماید: { وَالَّذِينَ آمَنُوا وَاتَّبَعَتْهُمْ ذُرِّيَّتُهُمْ بِإِيمَانٍ أَلْحَقْنَا بِهِمْ ذُرِّيَّتَهُمْ وَمَا أَلَتْنَاهُمْ مِنْ عَمَلِهِمْ مِنْ شَيْءٍ كُلُّ امْرِئٍ بِمَا كَسَبَ […]

ادامه مطلب …

۱۷۴ – اگر عرض بهشت مانند عرض آسمان‌ها و زمین است، پس جهنم کجاست؟

۱۷۴ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: اگر عرض بهشت مانند عرض آسمان‌ها و زمین است، پس در این هستی که جز آسمان‌ها و زمین در آن نیست، جهنم کجاست؟ جواب دادند: قبل از جواب به این سوال، باید مقدمه چینی کنیم: هر آنچه در کتاب الله و سنت رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم آمده، حق است […]

ادامه مطلب …

۱۷۵ – بهشتی که آدم و حوا در آن بودند، کدام بود؟

۱۷۵ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: بهشتی که آدم و همسرش در آن اسکان داده شدند، چه بود؟ جواب دادند: صواب این است: بهشتی که الله تعالی، آدم و همسرش را در آن سکنی داد، همان بهشتی است که به متقیان وعده داده شده. زیرا الله تعالی می‌فرماید: {اسْكُنْ أَنْتَ وَزَوْجُكَ الْجَنَّةَ}[۱]، یعنی: {تو […]

ادامه مطلب …

۱۷۶ – حور العین برای مردان بهشتی یاد شده. برای زنان بهشتی چه چیزی وجود دارد؟

۱۷۶ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: حور العین برای مردان بهشتی یاد شده. برای زنان بهشتی چه چیزی وجود دارد؟ جواب دادند: الله تبارک و تعالی در مورد نعمت‌های اهل بهشت می‌فرماید: { وَلَكُمْ فِيهَا مَا تَشْتَهِي أَنْفُسُكُمْ وَلَكُمْ فِيهَا مَا تَدَّعُونَ . نُزُلًا مِنْ غَفُورٍ رَحِيمٍ}[۱]، یعنی: {و در آن برای شما هر […]

ادامه مطلب …

۱۷۷ – زنان اهل بهشت، همسرشان چه کسی خواهد بود؟

۱۷۷ – از شیخ رَحِمَهُ‌الله سوال شد: اگر زنی از اهل بهشت باشد، اما در دنیا ازدواج نکرده، یا ازدواج کرده، اما همسرش وارد بهشت نشده، همسرش در بهشت چه کسی خواهد بود؟ جواب دادند: جواب این سوال از عمومِ این فرموده‌ی الله تعالی ماخوذ است که می‌فرماید: { وَلَكُمْ فِيهَا مَا تَشْتَهِي أَنْفُسُكُمْ وَلَكُمْ […]

ادامه مطلب …