پنج‌شنبه 7 شوال 1447
۶ فروردین ۱۴۰۵
26 مارس 2026

(۴۷۴۸) چگونه دینم را ادا کنم وقتی طلبکارم از دنیا رفته است؟

(۴۷۴۸) سوال: از کسی در کشورمان مبلغی پول گرفتم و به عربستان آمدم. وقتی به کشور خودمان بازگشتم، دیدم فوت کرده است. به دنبال نزدیکان او گشتم اما کسی را نیافتم. حال میخواهم از بدهی که نزد من دارد رهایی یابم باید چه کنم؟

جواب:

اگر ورثه این مرد را نمیشناسی این پول متعلق به بیت المال است. زیرا بیت المال ورثه انسانهای بی ورثه به شمار میآید. البته به شرطی که بیت المال قانون مدار و منظمی بوده و این پول را به طریق شرعی خرج کند. اما اگر اینگونه نبود پس بهتر است آن را صدقه دهی. حال اگر روزی از روزها یکی از ورثههای وی را دیدی به او بگو: من به نیت تو این مال را صدقه دادم. اگر رضایت داد که ثواب برای اوست و اگر نداد که پول او را پس بده و ثواب از آن تو است.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: أخذت من بعض الوافدين إلى بلادنا مبلغا من المال وحضرت إلى هنا في المملكة العربية السعودية، وعندما رجعت إلى بلادي وجدت ذلك الرجل قد توفي، وسألت عن أقرب الناس إليه، فلم أجد، وأريد التخلص من دينه الذي علي، فماذا أفعل به كي أبرئ ذمتي؟

فأجاب -رحمه الله تعالى -: ما دمت قد جهلت ورثة هذا الرجل، ولم تعلم له وارثا، فإن هذا يكون لبيت المال، لأن الرجل إذا مات، وليس له وارث فإن ماله يدفع إلى بيت المال، لكن بشرط أن يكون بيت المال منتظما، ويتصرف فيه على حسب الشرع، أما إذا كان ضائعا، فإن الأولى أن تتصدق به، فإن قدر أن أتى أحد من ورثته بعد ذلك، فإنك تخيرهم فتقول أنا تصدقت بهذا المال، فإن شئتم فهو لكم، وأجره لكم، وإن شئتم أعطيتكم المال، ويكون الأجر لي.

مطالب مرتبط:

(۴۷۴۲) حکم شرعی بدهی به کسی که درگذشته است چیست؟

در این حالت باید ورثه او را پیدا کند و آنچه  که به عاریت یا رهن یا ودیعه یا ... از میت گرفته را به ورثه آنها بازپس دهد....

ادامه مطلب …

(۴۷۳۷) چگونگی بازپرداخت قرض به ورثه فردی که فوت کرده است

هر گاه شخصی فوت کرد و از مردم طلب داشت، این طلب به وراث او منتقل میشود. ...

ادامه مطلب …

(۴۷۲۷) وظیفه شرعی کارمند نسبت به خطاهای مالی گذشته

گر آنچه انجام دادهای بر اثر خطا و اشتباه روی داده و غیر عمدی بوده، پس تو بر حق هستی و هیچ ضمانتی بر  تو نیست و نیازی نیست از ورثه حلالیت بطلبی....

ادامه مطلب …

(۴۷۳۱) حکم شرعی پس گرفتن بدهی بدون اطلاع بدهکار

حلال نیست بر انسان که طلب خود را به صورت مخفیانه و بدون اینکه بفهمد از کسی بازبستاند...

ادامه مطلب …

(۴۷۳۸) حکم فردی که نمی‌تواند قرض خود را بازپرداخت کند

اگر این مرد فقیر نیت دارد که پول این اشخاص را پس دهد، خداوند برای او پرداخت خواهد کرد، حال یا به او کمک میکند که در دنیا پرداخت کند یا اینکه در آخرت برای او پرداخت خواهد کرد...

ادامه مطلب …

(۴۷۲۹) حکم برداشت از مال بدهکاری که قرض را انکار کرده است

مجاز نیست با این بهانه چیزی از مال او اختلاس کنی....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه