دوشنبه 4 شوال 1447
۳ فروردین ۱۴۰۵
23 مارس 2026

(۳۲۳۶) حکم کالبد شکافی بدن شخص مسلمان

(۳۲۳۶) سوال: آیا کالبد شکافی بدن شخص مسلمان بعد از از حادثه جایز است؟ لطفاً پاسخ دهید.

جواب:

خون، مال و آبروی شخص مسلمان حرام است و مسلمان چه در حیات و چه بعد از مرگش محترم است؛ لذا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمود: «كسر عظم الميت كسره حيا»[۱] : (شکستن استخوان مرده مانند شکستن آن در حالت زنده است) وقتی این را دانستیم، پس کالبدشکافی جسد شخص مسلمان بعد از وفاتش جایز نیست مگر زمانی که حاجت یا ضرورتی وجود داشته باشد و اگر حاجت یا ضرورتی باشد به اندازه‌ی نیاز کالبدشکافی انجام می‌شود سپس آن جسم به حالت اول برگردانده می‌شود بدین معنا که زمانی که از چیزی که به بررسی آن نیاز داشتیم فارغ شدیم جسم دوباره پاک و دوخته می‌شود، غسل داده می‌شود، کفن می‌شود و همراه مسلمانان دفن می‌شود.


[۱] سنن ابو داود: كتاب الجنائز باب في الحفار يجد العظم هل يتنكب ذلك المكان؟ شماره‌ی(۳۲۰۷) وابن ماجه: كتاب الجنائز، باب في النهي عن كسر عظام الميت، شماره‌ی(۱۶۱۶) ومالك: كتاب الجنائز، باب وما جاء في الاختفاء، شماره‌ی(۴۵) واحمد (۱۰۰/۶)، شماره‌ی(۲۴۷۳۰).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل يجوز تشريح جثة المسلم بعد إصابته في حادث؟ نرجو الإفادة.

فأجاب رحمه الله تعالى: المسلم حرام دمه وماله وعِرْضُهُ، والمسلم محترم في حياته وبعد مماته؛ ولهذا قال النبي صلى الله عليه وسلم: «كَسْرُ عَظْمِ الْمَيِّتِ كَكَسْرِهِ حَيَّا». إذا عُلِمَ ذلك فإن تشريح جثة الميت المسلم بعد وفاته لا يجوز إلا إذا دعت الحاجة أو الضرورة إلى ذلك، وإذا دعت الحاجة أو الضرورة إلى ذلك فإن هذا يُقدر بقدر الحاجة، ثم يُعاد الجسم كما كان، بمعنى: أننا إذا انتهينا من الشيء الذي نحتاج إلى فَحْصِهِ مثلا فإنه يُنظف الجسم ويُخَاطُ، ويُغَسَّلُ ويُكَفِّنُ ويُصَلَّى عليه، ويُدْفَنُ مع المسلمين.

مطالب مرتبط:

(۳۲۵۲) آیا تشخیص جنسیت جنین توسط پزشکان با آیه «وَيَعْلَمُ مَا فِي الْأَرْحَام» منافات دارد؟

این مسئله با این آیه منافاتی ندارد زیرا پزشکان، این مسئله را بعد از خلقت می‌دانند.....

ادامه مطلب …

(۳۲۴۲) حکم اهدا عضو

آنچه نزد من ترجیح دارد، این است که جایز نیست هیچ شخصی چیزی از اعضای بدنش را اهدا کند و اگر اهدا کردن جایز نباشد، فروش آن از باب اولی جایز نیست....

ادامه مطلب …

(۳۲۱۷) حکم شرعی جلوگیری از بارداری با توافق یا بدون رضایت شوهر

استفاده زن از قرص جلوگیری از بارداری بدون رضایت شوهرش حرام است زیرا شوهر در فرزند آوری حق دارد...

ادامه مطلب …

(۳۲۶۴) آیا برای خانواده میت جایز است که از لباس‌های او استفاده کنند؟

بله، هنگامی که میت وفات نمود، هرآنچه ملک میت بوده است دیگر ملک ورثه می‌باشد....

ادامه مطلب …

(۳۲۳۴) حکم انجام عمل زیبایی چیست؟

عمل زیبایی که در پزشکی انجام می‌شود، دو قسمت است:...

ادامه مطلب …

(۳۲۵۷) آیا مؤمن هنگام کشیده شدن روح، دچار درد می‌شود؟

همچنین کشیده شدن روح از بدن سخت است اما بر شخصی تخفیف یافته و بر دیگری شدت می‌یابد همچنین گاهی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ کشیده شدن روح را بر میت به خاطر گناهانی که مرتکب شده سخت می‌کند....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه