چهارشنبه 8 رمضان 1447
۶ اسفند ۱۴۰۴
25 فوریه 2026

(۶۰۲۵) حکم قسم خوردن در نفس انسان

(۶۰۲۵) سوال: من سیگار می‌‌کشم و در دل خود گفتم: اگر دوباره سیگار کشیدم زنم بر من حرام شود اما فراموش کردم و سیگار کشیدم و به یاد آوردم که گفتم: همسرم بر من حرام شود؛ در این حالت چه چیزی بر من لازم است؟ لطفا پاسخ دهید. جزاکم الله خیرا.

جواب:

مادامی که این اندازه بر ترک دخانیات اصرار دارید، من از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌‌خواهم که شما را بر ترک نمودن آن یاری کند و به شما عزمی راستین، ثابت قدمی و صبر عطا کند تا در مورد آنچه می‌‌خواهی موفق شوی. اما سؤال تو به نسبت تحریمی که گفتی، اگر آن را در دل خود بدون به زبان آوردن گفتی، حکم و اثری ندارد ولی اگر آن را با زبانت گفتی و هدفت وادار نمودن خود بر ترک سیگار بوده؛ حکم آن، حکم قسم است. لذا هرگاه از روی عمد سیگار کشیدی  و به یاد تو بود، بر تو کفاره‌‌ی قسم واجب است و اگر از روی فراموشی بود چیزی بر تو نیست. اما دوباره آن را بعد از آن در حالی که به یاد داری تکرار نکن. اگر بعد از آن دوباره به آن سیگار کشیدی در حالی که به یاد داشتی، بر تو کفاره‌‌ی قسم واجب است که عبارتند از: غذا دادن به ده مسکین یا لباس پوشاندن آنها یا آزاد کردن برده، بین این سه چیز اختیار داری و کیفیت غذا دادن به این صورت است که یا به آنها نهار یا شام می‌‌دهی یا اینکه به آنها برنج همراه با گوشت می‌‌دهی که برای هر ده نفر، شش کیلو کافی است. تفاوتی ندارد که به یک خانه باشد یا چند خانه‌‌ی مختلف و اگر فقرایی را نیافتی که به آنها بدهی، سه روز پی در پی روزه می‌‌گیری.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: أنا إنسان أشرب الدخان، وقد قلت بقلبي: إذا شربت الدخان مرة ثانية تحرم على زوجتي، ونسيت ثم شربته، وتذكرت أنني قلت: تحرم علي زوجتي فماذا يَلْزَمُني في هذه الحالة؟ أفيدونا جزاكم الله كل خير.

فأجاب -رحمه الله تعالى-: ما دمت على هذا الجانب الكبير من الحرص على ترك الدخان فإني أسأل الله -سبحانه وتعالى- أن يعينك على تركه، وأن يرزقك العزيمة الصادقة والثبات والصبر حتى توفق لما تصبو إليه، وأما سؤالك عن التحريم الذي قلته فإن كنت قلت ذلك بقلبك بدون ذكر بلسانك فلا حكم له، ولا أثر له، وإن كنت قلته بلسانك وأنت تقصد بذلك التوكيد على نفسك بترك الدُّخَان فإن هذا حكمه حكم اليمين، فإن شربت الدخان متعمدا ذاكرًا فعليك كَفَّارة يمين، وإن كنت ناسيا فلا شيء عليك، لكن لا تعد إليه بعد ذلك وأنت ذاكر، فإن عدت إليه بعد ذلك وأنت ذاكر وجبت عليك كفارة اليمين، وهي إطعام عشرة مساكين أو كسوتهم أو تحرير رقبة، فأنت مخير في هذه الثلاثة، وكيفية الإطعام إما أن تغديهم أو تعشيهم وإما أن تدفع إليهم رزا مصحوبا بلحم يكفيهم مقدراه ستة كيلوات للعشرة جميعا، سواء في بيت واحد أو في بيوت متعددة، فإن لم تجد فقراء تدفع إليهم ذلك فإنك تصوم ثلاثة أيام متتابعة.

مطالب مرتبط:

(۶۰۴۵) حکم قسم خوردن در شرایط ترس از مرگ

هرگاه انسان بر قسم یاد نمودن بر چیزی مجبور باشد و کسی که او را وادار نموده بر اجرای تهدیدش قادر باشد، برای او جایز است بر آن چیز قسم یاد کند ولی بهتر از آن این است که در قسمش تأویل کند....

ادامه مطلب …

(۶۱۰۱) کفایت صدقه و افطاری در قبال کفاره‌ی قسم

واجب است برای کفاره بدون تأخیر بشتابد و نگوید: آن را به رمضان به تأخیر می‌‌اندازم، زیرا صدقه در رمضان بهتر است. می‌‌گوییم: الحمدلله در رمضان مجال برای صدقه باز است و کفاره همان وقت پرداخت می‌‌شود.....

ادامه مطلب …

(۶۰۹۵) حکم شکستن قسم و استغفار هنگام قسم یاد کردن

هرگاه انسان بر انجام چیزی قسم یاد نماید سپس آن را انجام ندهد بر او کفاره لازم است...

ادامه مطلب …

(۶۱۰۴) احکام کفاره‌ی قسم و فدیه‌ی روزه

هرگاه کفاره‌‌ی قسم بر شخص لازم باشد و توانایی غذا دادن و روزه گرفتن را نداشته باشد، کفاره از او ساقط می‌‌شود....

ادامه مطلب …

(۶۰۸۳) کفاره‌ی قسم‌های متعدد و نحوه‌ی ادای آن

در این مسئله بین علما اختلاف است؛ آیا با چند قسم، چند کفاره لازم بوده یا اینکه یک کفاره کافی است؟ برخی از علما می‌‌گویند: قسم‌‌ها هر چقدر هم زیاد باشد یک کفاره برای آن کافی است....

ادامه مطلب …

(۶۰۵۳) حکم غذا دادن به تعداد کمتر از ده مسکین برای کفاره

در صورتی که مساکینی را نمی‌‌یابد که به آنها غذا دهد، اگر هیچ کس را نمی‌‌یابد سه روز روزه بگیرد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه