چهارشنبه 22 صفر 1448
۱۴ مرداد ۱۴۰۵
5 آگوست 2026

(۵۹۰۸) حکم قرار دادن صندوقی برای دیه‌‌ی قتل

(۵۹۰۸) سوال: حکم قرار دادن صندوقی که فقط برای خون (دیه‌‌ی قتل) باشد، چه حکمی دارد؟ مثلا -لا سمح الله- اگر شخصی بر او لازم شد که دیه را پرداخت کند این صندوق دیه را کامل پرداخت می‌‌کند. لطفا پاسخ دهید.

جواب:

اول: سخن این برادر سؤال کننده: (لا سمح الله) شایسته نیست، زیرا چه بسا احساس شود که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بر آنچه اراده می‌‌کند مجبور است؛ بلکه گفته می‌‌شود: (لا قدر الله) الله مقدر نکند یا با عبارتی بهتر از آن: (لا قدر الله الا الخیر) الله جز خوبی را مقدر نکند.

به نسبت سؤال نظرم بر این بوده که صندوق برای خون قرار داده نشود، زیرا قرار دادن صندق برای خون -پرداخت دیه- باعث می‌‌شود که نادانان در کشتن مردم بی‌‌پروا باشند؛ از این جهت که احساس می‌‌کند دیه فراهم است، همان‌‌طور که از برخی نقل شده که می‌‌گویند: برای من مهم نیست که کسی را زیرا پا گذارم یا خیر، زیرا دیه فراهم است. بنابراین در این کار مفسده وجود دارد اما اگر چنین چیزی رخ داد و این اتفاق افتاد دیه‌‌ی خطا بر نزدیکان (خویشاوندان نزدیک) قاتل همان‌‌گونه که اهل علم رَحِمَهُمُ‌الله ذکر می‌‌کنند واجب است.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: ما حكم وضع الصندوق المخصص للدم فقط؟ مثلا – لا سمح الله – إذا وقع على شخص دفع دية فإن هذا الصندوق يدفعها كاملة دون تردد، أفيدونا في هذا السؤال.

فأجاب رحمه الله تعالى-: أولا قول الأخ السائل: «لا سمح الله» هذه الكلمة لا تنبغي؛ لأنها قد تشعر بأن الله – تعالى – يُكره على ما يريد، وإنما يقال: لا قدر الله، أو بعبارة أحسن أيضًا: لا قدر الله إلا الخير.

أما بالنسبة لسؤاله فإني أرى ألا يوضع صندوق للدم؛ لأنه إذا وضع صندوق للدم – يعني لدفع الديات- فإن هذا يوجب أن يتهور السفهاء وألا يبالوا بقتل الناس؛ لأنه يشعر بأن الدية موجودة، كما نقل عن بعضهم أنه يقول: أنا لا يهمني أن أدهس أحدًا أو لا لأن الدية موجودة، فيكون في ذلك مفسدة، لكن إذا وقعت الواقعة وحصلت الحادثة فإن دية الخطأ على العاقلة كما ذكر ذلك أهل العلم رحمهم الله.

مطالب مرتبط:

(۵۸۸۵) تکلیف شرعی در قبال زیان رساندن به فرزند

باید دیه حواسی را که این دختر از دست داده بپردازد، مثل حرکت و یا شنوایی اگر از دست داده باشد، خسارت این موارد با توجه به دیدگاه علماء است، از الله جَلَّ‌جَلَالُهُ می‌خواهم که برای ما و او بخشش و عفوی فراگیر فراهم نماید....

ادامه مطلب …

(۵۹۰۷) دیه چگونه پرداخت می‌‌شود؟

هرگاه انسان بر شخصی جنایت کرد و یکی از منافع او را از بین ببرد، مانند منفعت شنوایی، بینایی و مواردی مشابه آن؛ بر او واجب است دیه‌‌ی این منفعت را پرداخت کند.....

ادامه مطلب …

(۵۸۸۹) کفاره سقط جنین عمدی

برای او هیچ کفاره‌ای وجود ندارد؛ زیرا جنین هنوز خلق نشده و روح در آن دمیده نشده است...

ادامه مطلب …

(۵۸۹۱) حکم مرگ بر اثر اعتصاب غذا

حكم کسی‌که از اعتصاب غذا بمیرد، خودکشی است و کاری را انجام داده که در اسلام ممنوع است...

ادامه مطلب …

(۵۹۰۱) حکم شرعی فوت کودک به دلیل بیماری مسری مادر و کفاره آن

چیزی بر او نیست زیرا زن آنچه الله بر او از شیر دادن بچه‌‌اش واجب نموده را انجام داده و نمی‌‌دانسته که بیماری‌‌اش مسری است، لذا چیزی بر او نیست...

ادامه مطلب …

(۵۸۹۶) حکم راننده در تصادف غیرعمد منجر به فوت در روز قیامت

این مسئله از مسائل مهمی بوده که مردم به سبب بی‌‌پروایی در رانندگی، سرعت و عدم توجه به قوانینی که مردم را مقید می‌‌کند به آن مبتلا شده‌‌اند و قاعده‌‌ی  این است که اگر از جانب راننده تجاوز از حد یا سهل‌‌انگاری باشد در قبال آنچه به سبب این تصادف تلف شده ضامن بوده همچنین در صورتی که در آن کفاره باشد، کفاره را ادا کند....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه