دوشنبه 22 جمادی‌الاول 1448
۱۱ آبان ۱۴۰۵
2 نوامبر 2026

(۵۸۹۱) حکم مرگ بر اثر اعتصاب غذا

(۵۸۹۱) سوال: بسیاری اوقات از رادیوها می‌شنویم و در روزنامه‌ها می‌خوانیم که برخی از افراد به دلیل اعتراض به برخی احکام از خوردن غذا خودداری می‌کنند، این افراد عمدتاً زندانی هستند، حکم کسی که به خاطر اعتصاب غذا بمیرد چیست؟

جواب:

حكم کسی‌که از اعتصاب غذا بمیرد، خودکشی است و کاری را انجام داده که در اسلام ممنوع است، الله می‌فرماید: {وَلا تَقْتُلُوا أَنفُسَكُمْ إِنَّ اللَّهَ كَانَ بِكُمْ رَحِيماً} [نساء: ۲۹]. (و خود را نکشید که الله با شما بسیار مهربان است. ) بدون تردید کسی‌که از خوردن و نوشیدن خودداری کند، در نهایت به مرگ می‌رسد، این به معنای خودکشی است و انسان مجاز به اعتصاب غذا برای مدتی که منجر به مرگش شود نیست، اما اگر این کار را برای مدتی کوتاهتر انجام دهد و تنها هدفش رهایی از ستم یا گرفتن حقش باشد، در صورتی که در کشوری باشد که این عمل با آن هدف مورد قبول قرار می‌گیرد، این کار مشکلی ندارد، اما اگر به حدّ مرگ برسد، مجاز نیست.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: كثيرًا ما نسمع في الإذاعات ونقرأ في الصُّحُف عن أناس يُضربون عن الطعام احتجاجًا على بعض الأحكام، وهؤلاء غالبا ما يكونون من المسجونين، فما حكم من تُوفي وهو مُضرب عن الطعام؟

فأجاب رحمه الله تعالى-: حكم من تُوُفِّي وهو مضرب عن الطعام أنه قاتل نفسه وفاعل ما نهي عنه؛ فإن الله سبحانه وتعالى يقول: ﴿وَلَا تَقْتُلُوا أَنفُسَكُمْ إِنَّ اللَّهَ كَانَ بِكُمْ رَحِيمًا﴾ [النساء: ٢٩]. ومن المعلوم أن من امتنع عن الطعام والشراب لا بد أن يموت وعلى هذا فيكون قاتلا لنفسه، ولا يحل لإنسان أن يضرب عن الطعام والشراب لمدة يموت فيها، أما إذا أضرب عن ذلك لمدة لا يموت فيها، وكان هذا السبب الوحيد لخلاص نفسه من الظلم أو لاسترداد حقه فإنه لا بأس به إذا كان في بلد يكون فيه هذا العمل للتخلص من الظلم أو الحصول حقه، أما أن يصل إلى حد الموت فهذا لا يجوز بكل حال.

مطالب مرتبط:

(۵۹۰۱) حکم شرعی فوت کودک به دلیل بیماری مسری مادر و کفاره آن

چیزی بر او نیست زیرا زن آنچه الله بر او از شیر دادن بچه‌‌اش واجب نموده را انجام داده و نمی‌‌دانسته که بیماری‌‌اش مسری است، لذا چیزی بر او نیست...

ادامه مطلب …

(۵۹۰۸) حکم قرار دادن صندوقی برای دیه‌‌ی قتل

نظرم بر این بوده که صندوق برای خون قرار داده نشود، زیرا قرار دادن صندق برای خون -پرداخت دیه- باعث می‌‌شود که نادانان در کشتن مردم بی‌‌پروا باشند....

ادامه مطلب …

(۵۸۹۴) حکم شرعی کفاره در تصادف غیرعمد منجر به فوت

کفاره و این حق الله بوده و کفاره­‌ی آن آزاد کردن برده است  در صورتی که نیافت دو ماه پی در پی روزه بگیرد که میان این روزها حتی یک روز هم بدون وجود عذر حسی یا شرعی افطار نکند.

ادامه مطلب …

(۸۵۹۲) مسئولیت شرعی راننده در تصادف منجر به مرگ همراهان

بی‌تردید بله او بدین‌خاطر گناهار است، اما آیا گناهش مانند کسی است که انسانی را عامدانه می‌کشد...

ادامه مطلب …

(۵۸۹۵) حکم شرعی تصادف غیرعمد منجر به فوت شخص غیرمسلمان

تفاوت دین تأثیری ندارد زیرا این مرد خونش معصوم (کشتنش درست نیست) بوده اما اگر خونش معصوم نباشد (مثلا کافر جنگی) باشد، خونش هدر است و مادامی که خونش معصوم باشد دیه دارد و دیه نزد اهل علم مشخص است...

ادامه مطلب …

(۵۹۰۳) بعد از جدا نمودن نوزاد از شیر، مبتلا به اسهال شد و در اثر آن فوت نمود، آیا بر پدر و مادر او چیزی است؟

اگر دانسته شود که سبب اسهال به خاطر تصرف مادر یا پدر بوده، بر کسی که مسبب آن باشد کفاره واجب است، که کفاره‌‌ی آن آزاد کردن برده بوده و اگر نیافت دو ماه پی در پی روزه بگیرد....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه