یکشنبه 9 ربیع‌الثانی 1448
۲۹ شهریور ۱۴۰۵
20 سپتامبر 2026

(۵۲۹۵) حکم زندگی با همسری نیک‌سیرت اما مبتلا به شرب خمر

(۵۲۹۵) سوال: من زنی هستم که ازدواج کرده‌ام و شوهرم (از لحاظ مالی) وضع مناسبی دارد و صفات نیکی دارد مگر این که خمر می‌نوشد و برای همین از بعضی‌ها در مورد او سولل کردم و گفتند: او را ترک کن، ولی این برای من سخت است، من مادر پنج فرزند از دختر و پسر هستم و اضافه بر آن پناه و کمک‌کننده‌ای جز الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ ندارم سپس شوهرم و خانه‌ای دیگری نیز ندارم که به آن‌جا بروم یا به آن پناه ببرم یا برادرانی لذا او در بستر و تخت‌خواب هجر کردم‌ام و هیچ قصدی از آن جز هدایت او به سوی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ ندارم ولی او خمر را ترک نمی‌کند و اضافه بر آن، او پسر خاله‌ام هست و وضع مالی مناسبی دارد و فقیران را دوست دارد و به نیازمندان کمک می‌کند و واجبات را به جا می‌آورد و دیگر صفات خوبی که دارد، مرا در مسئله‌ای که دارم فتوا دهید و همچنین هجر کردنم در بستر.

جواب:

جواب بر این متوجه شوهرت و تو می‌باشد:

اولا به نسبت شوهرت: او را نصیحت می‌کنم که از نوشیدن خمر به سوی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ توبه کند چون یقینا خمر در کتاب الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ و سنت رسول الله و به اجماع مسلمانان حرام است؛ الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌‌فرماید: {یَـٰۤأَیُّهَا ٱلَّذِینَ ءَامَنُوۤا۟ إِنَّمَا ٱلۡخَمۡرُ وَٱلۡمَیۡسِرُ وَٱلۡأَنصَابُ وَٱلۡأَزۡلَـٰمُ رِجۡسࣱ مِّنۡ عَمَلِ ٱلشَّیۡطَـٰنِ فَٱجۡتَنِبُوهُ لَعَلَّكُمۡ تُفۡلِحُونَ * إِنَّمَا یُرِیدُ ٱلشَّیۡطَـٰنُ أَن یُوقِعَ بَیۡنَكُمُ ٱلۡعَدَ ٰ⁠وَةَ وَٱلۡبَغۡضَاۤءَ فِی ٱلۡخَمۡرِ وَٱلۡمَیۡسِرِ وَیَصُدَّكُمۡ عَن ذِكۡرِ ٱللَّهِ وَعَنِ ٱلصَّلَوٰةِۖ فَهَلۡ أَنتُم مُّنتَهُونَ} [سوره المائدة: ۹۰-۹۱] : (ای کسانی‌که ایمان آورده‌اید! همانا شراب و قمار و بت‌ها، و تیرهای قرعه، پلید و از عمل شیطان است. پس از آن‌ها دوری کنید، تا رستگار شوید* همانا شیطان می‌خواهد با شراب و قمار در میان شما عداوت و کینه ایجاد کند و شما را از یاد الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ و از نماز باز دارد؛ پس آیا شما خودداری خواهید کرد؟!): و: {وَأَطِیعُوا۟ ٱللَّهَ وَأَطِیعُوا۟ ٱلرَّسُولَ وَٱحۡذَرُوا۟ۚ فَإِن تَوَلَّیۡتُمۡ فَٱعۡلَمُوۤا۟ أَنَّمَا عَلَىٰ رَسُولِنَا ٱلۡبَلَـٰغُ ٱلۡمُبِینُ} [سوره المائدة: ۹۲] : (و الله را اطاعت کنید و (نیز) پیامبر را اطاعت کنید و (از نافرمانی) برحذرباشید، پس اگر روی گرداندید؛ بدانید که بر پیامبر ما جز ابلاغ آشکار چیز دیگری نیست).

از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ثابت است که فرموده است: «كلُّ مسكرٍ حرامٌ»[۱]. : (هر مست‌کننده‌ای حرام): و در روایتی دیگر آمده است: «كُلُّ مُسْكِرٍ خَمْرٌ»[۲]: (هر مست کننده‌ای خمر است): و مسلمانان اجماع قطعی دارند که در آن خلافی نیست که خمر حرام است و حتی بعضی از اهل علم حرام بودن خمر را از اموری است که همه‌ی مردم بدون نظر و استدلال آن را می‌دانند و گفتند: کسی که در بین مسلمانان زندگی می‌کند و حرام بودن آن را انکار کند، کافر است و از او طلب توبه می‌شود اگر توبه نکرد، کشته می‌شود.

لذا ای برادر تو را نصیحت می‌کنم سپس تو را نصیحت می‌کنم که نوشیدن خمر را رها کنی و به نوشیدنی‌های پاکی که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ برای تو حلال نموده از چیزی که برای تو حرام نموده است اکتفا کنی و خمر مادر پلیدی‌ها است و درواز‌ه‌ی هر شری است و برای کسی که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ او را هدایت کند و موفقش بگرداند و نیت و عزم خود را راست کند و از پرودگارش کمک بخواهد، ترک آن آسان است.

دوما: به نسبت تو: معاشرت تو به نسبت این مرد حرام و ممنوع نیست چون که نوشیدن خمر مقتضای کفر نیست ولی او را زیاد نصیحت کن شاید الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ با آن نفع رساند اما هجر تو در بستر اگر که مصلحت ترک نوشیدن خمر در آن می‌باشد و این که از آن دست بکشد، جایز است و اگر در آن مصلحتی نمی‌باشد برای تو جایز نیست که او را در بستر هجر کنی زیرا که او سببی که بر تو حرام گردد را انجام نداده است و الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ از هدایت و توفیق را برای همه خواهانیم.


[۱] رواه البخاری (۴۳۴۳) و مسلم (۱۷۳۳)

[۲] رواه مسلم (۲۰۰۳).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: أنا امرأة متزوجة من رجل ميسور الحال، توفرت فيه الصفات الطيبة إلا شرب الخمر، وبناءً على ذلك فقد سألت البعض، فقالوا: اتركيه فوجدتُ الأمر صعبًا، وأنا أم لخمس بنات وشاب، زِدْ على ذلك أن لا ملجأ لي أو معين آخر إلا الله -سبحانه وتعالى-، ثم زوجي، وليس لي منزل آخر لأذهب إليه، أو ألجأ إليه، أو إخوة. فهجرته في السرير، وكل ما أريد من ذلك هو أن يهتدي إلى الله لا غير، لكنه لم يترك الخمر، وعطفا على ما قلتُ فهو ابن خالتي، وميسور الحال، ويحب الفقراء، ويساعد المحتاجين، وقائم بالواجب، وما إلى ذلك من الصفات الطيبة، فأفتوني في موضوعي، وهو هجره في السرير.

فأجاب رحمه الله تعالى: الجواب على هذا يُوجه إلى زوجك وإليك:

أولا: بالنسبة لزوجك: فإني أوجه إليه النصيحة بأن يتوب إلى الله -عزوجل – من شُرب الخمر، فإن شرب الخمر مُحرَّم في كتاب الله وسنة رسوله صلى الله عليه وسلم وإجماع المسلمين؛ قال الله تعالى: ﴿ یَـٰۤأَیُّهَا ٱلَّذِینَ ءَامَنُوۤا۟ إِنَّمَا ٱلۡخَمۡرُ وَٱلۡمَیۡسِرُ وَٱلۡأَنصَابُ وَٱلۡأَزۡلَـٰمُ رِجۡسࣱ مِّنۡ عَمَلِ ٱلشَّیۡطَـٰنِ فَٱجۡتَنِبُوهُ لَعَلَّكُمۡ تُفۡلِحُونَ * إِنَّمَا یُرِیدُ ٱلشَّیۡطَـٰنُ أَن یُوقِعَ بَیۡنَكُمُ ٱلۡعَدَٰوَةَ وَٱلۡبَغۡضَاۤءَ فِی ٱلۡخَمۡرِ وَٱلۡمَیۡسِرِ وَیَصُدَّكُمۡ عَن ذِكۡرِ ٱللَّهِ وَعَنِ ٱلصَّلَوٰةِۖ فَهَلۡ أَنتُم مُّنتَهُونَ ﴾ [المائدة: ۹۰-۹۱] وقال تعالى: ﴿ وَأَطِیعُوا۟ ٱللَّهَ وَأَطِیعُوا۟ ٱلرَّسُولَ وَٱحۡذَرُوا۟ۚ فَإِن تَوَلَّیۡتُمۡ فَٱعۡلَمُوۤا۟ أَنَّمَا عَلَىٰ رَسُولِنَا ٱلۡبَلَـٰغُ ٱلۡمُبِینُ ﴾ [المائدة: ۹۲].

وثبت عن النبي صلى الله عليه وسلم أنه قال: «كُلُّ مُسْكِرٍ حَرَامٌ». وفي رواية: «كُلُّ مسكر خمر». وأجمع المسلمون على تحريم الخمر إجماعا قطعياً لا خلاف فيه بينهم، حتى عد أهل العلم تحريم الخمر من الأمور المعلومة بالضرورة من دين الإسلام وقالوا: مَن جَحَدِ تحريم الخمر ، وهو يعيش بين المسلمين، فإنه يكون كافرًا يُستتاب، فإن تاب وإلا قتل.

فأنصحك أيها الأخ، ثم أنصحك ، أن تَدَعَ شرب الخمر، وأن تستغني بما أحل الله لك من المشروبات الطيبة عما حرم الله عليك، والخمر أم الخبائث، ومفتاح كل شر، وما أيسر تَرْكَه لمن هداه الله، ووَفْقَه، وصَدَق النية والعزيمة، واستعان بربه تبارك وتعالى.

ثانيا: بالنسبة إليك فإن معاشرتك لهذا الرجل ليست بمحرمة ولا ممنوعة؛ لأن شرب الخمر لا يقتضي أن يكون كافرا، ولكن عليك أن تكثري عليه من النصيحة، لعل الله – سبحانه وتعالى- أن ينفع بها. وأما هَجْرك إياه في المضطجع فإن كان في ذلك مصلحة ليرتدع ويَدَع شرب الخمر فإنه جائز، وإن لم يكن فيه مصلحة فلا يحل لك أن تهجريه في المضطجع؛ لأنه لم يفعل سببًا يحرمه عليك، ونسأل الله للجميع الهداية والتوفيق.

مطالب مرتبط:

(۵۲۷۷) حکم شرعی غیبت طولانی شوهر از همسر به‌ سبب مهاجرت کاری

اگر برای ضرورت طلب رزق است اشکالی ندارد و زن بدان راضی است...

ادامه مطلب …

(۵۲۳۵) حکم امتناع زن از حقوق زناشویی

برای زن حلال نیست هنگامی که شوهرش از بخواهد که با او هم‌خوابی کند...

ادامه مطلب …

(۵۲۸۰) حدّ شرعی غیبت مرد از همسر در غربت

دور ماندن از زن خود نباید از شش ماه تجاوز کند مگر این که زن بدان اجازه دهد و او در محلی امن باشد در این صورت به اندازه‌ی که به شوهر خود اجازه دهد اشکالی ندارد...

ادامه مطلب …

(۵۲۹۴) آیا صحیح است که اگر زن در حالی بخوابد که شوهرش از او ناراحت باشد ملائکه تا صبح او را لعنت می‌کنند؟

صحیح می‌باشد که برای زن جایز نیست که بخوابد و شوهرش از او عصبانی باشد و اگر چنین کرد مستحق این وعید می‌باشد

ادامه مطلب …

(۵۲۳۶) حکم شرعی هجر همسر ناسازگار

می‌توانی در صحبت کردن او را کمتر از سه روز هجر کنی اما در بستر هرآنقدر که بخواهی می‌توانی از او دوری جویی تا این‌که آنچه بر او به نسبت تو واجب است، انجام دهد....

ادامه مطلب …

(۵۲۸۳) آیا برای مرد جایز است که بیش از دو سال از زن خود جدا باشد؟

اگر زن به غیبت او راضی است اگرچه مدت طولانی باشد پس زن این حق را دارد (که به او این اجازه را بدهد) و برای شوهر نیز اشکالی ندارد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه