یکشنبه 9 ربیع‌الثانی 1448
۲۸ شهریور ۱۴۰۵
20 سپتامبر 2026

(۵۲۳۸) توضيحاتي در مورد حق زن بر شوهر و حق شوهر بر زن

(۵۲۳۸) سوال: در مورد حق زن بر شوهر و حق شوهر بر زن سوال دارم؟

جواب:

الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {وَعَاشِرُوهُنَّ بِٱلۡمَعۡرُوفِ} [سوره النساء: ۱۹] : (و با آن‌ها بطور شایسته رفتار کنید): و : {وَلَهُنَّ مِثۡلُ ٱلَّذِی عَلَیۡهِنَّ بِٱلۡمَعۡرُوفِۚ} [سوره البقرة: ۲۲۸] : (و برای زنان حقوق شایسته‌ای است همانند (حقوق و وظایفی) که بر عهده آن‌هاست): و رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در خطبه‌اش در حجة الوداع اعلان کردند که روزی و پوشاک زن به طور شایسته بر عهده‌ی شوهر می‌باشد لذا بر زن و شوهر واجب است که حق دیگری را به طور شایسته به جا آورد بدون ناراحتی و کسالت و به تأخیر انداختن تا زندگی بین آن‌ها به طوری شایسته و مطلوب باشد و بین آ‌نها سعادت زندگی مشترک جاری شود.

و مشخص است هنگامی که زن و شوهر به فرزند روزی داده شدند،اخلاق آن‌ها به فرزندانشان نیز منعکس می‌شود، اگر اخلاقی خوب و نیکی باشد، فرزند نیز آن اخلاق را کسب می‌کند و اگر عکس آن باشد امر عکس می‌شود لذا از حقوق پدر و مادر بر فرزندانشان بذل نیکی است مانند خرجی و خدمت کردن و حفظ جایگاه و منزلتشان و دیگر چیز‌هایی که والدین از آن نفع می‌برند.

و حق زن، پوشاک و خرجی به طور شایسته و بدون بخیلی و به تأخیر انداختن آن است و حق شوهر بر زنش این است که در چیزی که به او امر می‌کند از او اطاعت کند مادامی که معصیت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ نباشد.

و همچنین حق پدر بر فرزند این است که پدرش در غیر معصیت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ و چیزی که به فرزند ضرر برساند، اطاعت کند و برای همین اگر پدر به پسرش امر کند که زنش را طلاق دهد، اطاعت پدرش بر او واجب نیست مگر این که امر او سبب شرعی داشته باشد که در این صورت باید او را طلاق دهد همانطور که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به عبدالله بن عمر رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ امر کرد که زنش را طلاق دهد هنگامی که عمر رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ بدان امر کرده بود.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: أسأل عن حق الزوج على الزوجة وحق الزوجة على الزوج.

فأجاب -رحمه الله تعالى-: قال الله تبارك وتعالى: ﴿ وَعَاشِرُوهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ ﴾ [النساء: ۱۹]. وقال الله تعالى: ﴿ وَلَهُنَّ مِثْلُ الَّذِي عَلَيْهِنَّ بِالْمَعْرُوفِ [البقرة: ۲۲۸]. وأعلن النبي -عليه الصلاة والسلام- في خطبته عام حَجة الوداع أن على الزوج لزوجته رزقها وكسوتها بالمعروف، فالواجب على كل من الزوجين أن يقوم بالحق الذي لصاحبه عليه على وجه نقي، لا تكره فيه، ولا تململ، ولا مماطلة، حتى تتم العشرة بينهما على الوجه المطلوب، وتحصل السعادة الزوجية.

ومن المعلوم أن الزوجين إذا رُزِقا أولادًا فإن أخلاقهما تنعكس على أولادهما؛ إذا كانت أخلاقا فاضلة طيبة اكتسب الأولاد منها أخلاقا فاضلة طيبة، وإذا كان الأمر بالعكس كان الأمر بالعكس فمن حقوق الوالدين على أولادهما بذل المعروف؛ كالإنفاق والخدمة والجاه وغير ذلك مما ينتفع به الوالدان.

وحق الزوجة الكسوة والنفقة بالمعروف دون شُح، ولا مماطلة، وحق الزوج على زوجته أن تطيعه فيهما أمرها به ما لم يكن ذلك في معصية الله -عز وجل-.

كذلك حق الوالد على الولد أن يطيعه في غير معصية الله -عز وجل- وفي غير ما يضر الولد ولهذا لو أمر الوالد ابنه أن يطلق امرأته فإنه لا يلزم الابن طاعته، إلا إذا كان أمره بذلك لسبب شرعي، فعليه أن يطلق كما أمر النبي – صلى الله عليه وآله وسلم – عبد الله بن عمر أن يطلق زوجته حين أمره عمر بذلك.

مطالب مرتبط:

(۵۲۴۲) حکم هجر کردن زن خود بیشتر از سه روز

باید بدانیم که از واجبی که خوشبختی زندگی مشترک در آن است این است که معاشرت بین دو زوجین به بهترین نحو باشد ...

ادامه مطلب …

(۵۲۳۰) وجوب عدالت بین همسران در نفقه و رفتا

در هر آنچه توانایی عدالت دارد مانند خرجی و شب ماندن و غیره بر او واجب است که عدالت را بین همسرانش رعایت کند...

ادامه مطلب …

(۵۲۷۸) در شریعت چه مدتی برای مرد جایز است که در سفر از همسر خود دور باشد؟

اگر مرد به مدت طولانی از همسر خود دور باشد و زنش به آن اجازه ندهد باید هر نصف سال نزدش باز گردد مگر این که به خاطر مریضی یا کانند آن معذور باشد...

ادامه مطلب …

(۵۲۶۳) حکم هجر شوهر نافرمان از دستورات شرعی

این آیه برای تطبیق زنان نیست ...

ادامه مطلب …

(۵۲۴۷) حکم هجر طولانی و بدزبانی شوهر نسبت به زن صالحه

شکی در آن نیست که کارهای او در قبال خانواده‌اش صحیح نیست و بر او واجب است که معاشرتی شایسته با اهلش داشته باشد ....

ادامه مطلب …

(۵۲۴۳) آیا کسی که بغض زن خود را داشته باشد گناه‌كار است؟

محبت و بغض چیزی است که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ در قرب بنده می‌اندازد و شاید انسان نتواند در این امر تصرفی در نفس خود داشته باشد ...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه