چهارشنبه 22 صفر 1448
۱۴ مرداد ۱۴۰۵
5 آگوست 2026

(۵۲۵۱) حکم هجر شوهر سالخورده در صورت ترک نفقه

(۵۲۵۱) سوال: من با مردی مسن ازدواج کرده‌ام و از او فرزندانی دارم ولی او به من عنایتی ندارد و خیلی با من نمی‌شیند بلکه نزد همسر دوم خود می‌رود و همچنین به نیز هزینه کافی را پرداخت نمی‌کند، آیا جایز است که او را هجر کند با وجودی که او نماز می‌خواند و روزه می‌گیرد؟

جواب:

اولا شایسته است که او را نصیحت کند و الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را به یاد او بیاندازد و برای او واضح کند که خطر ظلم و جور بزرگ است چرا که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرموده است: «مَنْ كَانَتْ لَهُ امْرَأَتَانِ فَمَالَ إِلَى إِحْدَاهُمَا؛ جَاءَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَشِقُّهُ مَائِلٌ»[۱] : (هرکس دو همسر داشته باشد و به يکی از آنها میل کند، روز قيامت درحالی – به ميدانِ حشر – می آيد که نيمی از بدنش خميده است): و برای او بیان کند که حق خود بر او واجب است را نمی‌بخشد چه بسا اگر او را به یاد الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بیاندازد و او عذر خواهی کند و او را یاد آور شود که از حق خود نمی‌گذرد.

با این وجود به این زن می‌گویم: بر آن صبر کند و نزد الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ احتساب اجر کند و واجب او را به جا آورد زیرا به جا آوردن واجب شوهر از تقوای الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ است و الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌‌فرماید: {وَمَن یَتَّقِ ٱللَّهَ یَجۡعَل لَّهُۥ مِنۡ أَمۡرِهِۦ یُسۡرࣰا } [سوره الطلاق: ۴] : (و هرکس از الله بترسد، (الله) کارش را برایش آسان می‌سازد): و :{وَمَن یَتَّقِ ٱللَّهَ یَجۡعَل لَّهُۥ مَخۡرَجࣰا* وَیَرۡزُقۡهُ مِنۡ حَیۡثُ لَا یَحۡتَسِبُ} [سوره الطلاق: ۲-۳] : (و هرکس که از الله بترسد، (الله) راه نجاتی برای او قرار می‌دهد* و او را از جایی که گمان ندارد روزی می‌دهد): جواب دشمنی را با دشمنی و جواب کوتاهی را با کوتاهی دادن فقط امر بدتر خواهد کرد و من می‌ترسم که اگر این زن نیز آن‌طور که مرد با او با ظلم و جور تعامل می‌کند، تعامل کند، بین آن‌ها جدایی کامل رخ دهد لذا شوهرش از او ناراحت و دل‌تنگ شود سپس او را طلاق دهد و در این حالت خانواده و جمع آن‌ها از هم بپاشد و این خلاف آنچه شریعت از ائتلاف و اتفاق می‌خواهد می‌باشد.


[۱] رواه احمد (۷۹۳۶) و ابو داود (۲۱۳۳) و الترمذی (۱۱۴۱) و ابن ماجه (۱۹۶۹).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: بأنا متزوجة من رجل كبير في السن أنجبت منه أولادًا، ولكنه لا يعتني بي ولا يجلس معي كثيرا، إنما يذهب إلى زوجته الثانية، وهو أيضًا لا يعطيها المصروف الكافي، فهل يجوز لي أن أهجره، علما بأنه يصلي ويصوم؟

فأجاب رحمه الله تعالى: أولا ينبغي لها أن تُوجّه له النصيحة، وتُذكَّره بالله -عز وجل-، وتبين له أن الجور خطره عظيم، فإن النبي -صلى الله عليه وعلى آله سلم- قال: «مَنْ كَانَتْ لَهُ امْرَأَتَانِ فَمَالَ إِلَى إِحْدَاهُمَا، جَاءَ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَشِقُهُ مَائِلٌ». وتُبيّن أنها لن تسمح في حقها الواجب عليه، فلعله يعتذر إذا ذكر بالله، وذكر أن المرأة لا تسمح بإهدار حقها.

ومع ذلك فإنني أقول لهذه المرأة اصبري عليه، واحتسبي الأجر على الله -عز وجل- وقومي بواجبك؛ فإن قيامك بواجب الزوج من تقوى الله -عز وجل-، وقد قال الله تعالى وتبارك: ﴿ وَمَن يَتَّقِ اللَّهَ يَجْعَل لَّهُ مِنْ أَمْرِهِ يُسْرًا ﴾ [الطلاق: ٤] وقال تعالى: ﴿ وَمَن يَتَّقِ اللهَ يَجْعَل لَّهُ مَخْرَجًا وَيَرْزُقَهُ مِنْ حَيْثُ لَا يحتسب ﴾ [الطلاق: ۲-۳] ومقابلة العدوان بالعدوان والتقصير بالتقصير قد لا تزيد الأمر إلا شدة، فأخشى إن قابلت هذه المرأة زوجها بمثل ما يعاملها به من الجور والظلم أن يقع بينهما الانفصال الكامل فيضجر منها، ثم يطلقها بعد ذلك، وفي هذه الحال تتفرق العائلة، ويتمزق الشمل، وهذا أمر خلاف ما يرمي إليه الشرع من الائتلاف والاتفاق.

مطالب مرتبط:

(۵۲۴۰) حکم فسخ نکاح در صورت کشف تخلف اخلاقی و دینی زن پس از عقد

اگر مرد برای اصلاح همسرش تلاش نموده مخصوصا آنچه متعلق به نماز می‌باشد اما موفق نشده است و انواع روش‌ها را به کار برده باز هم نتوانسته است پس الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ برای او راه بیرون رفتی از این را که طلاق است را برایش قرار داده است و اگر به این خاطر او را طلاق دهد، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بهتر از آن را نصیبش می‌کند...

ادامه مطلب …

(۵۲۸۲) حکم عدم التزام زن به توافق پیش از سفر شوهر

من این زن را در این مورد تایید می‌کنم چون خانه‌‌ات هیچ کس در آن نیست که با آن انس گیرد و برای او خطرناک می‌باشد و چه بسا فاسق یا فاجری وارد خانه شود و شاید برای او مناسب نباشد که در خانه‌ی خانواده‌ات بماند و این باره معذور است که نزد خانواده‌اش بماند و بر او حرجی نیست...

ادامه مطلب …

(۵۲۷۴) دوری بیش از یک‌سال مرد از همسر به‌ علت اشتغال

بر مرد واجب است که با همسر خود با نیکی معاشرت کند و از آن معاشرت نیک سفر طولانی نکردن است و این‌که نزدیک او باشد ولی اگر نیاز بود که سفر طولانی برود و زن او نیز راضی بود و مانع او نمی‌شود و با او درگیر نمی‌شود اشکالی ندارد...

ادامه مطلب …

(۵۳۰۰) حکم ادامه‌ی زندگی با شوهری که همسر خود را طولانی‌ مدت هجر کرده

این شوهر باید تقوای الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را به جا آورد و بین همسرانش عدل کند تا که از این گناه بزرگ و خواری و عار روز قیامت اجتناب کند و روز قیامت در حالی می‌آید که نیمی از بدنش خمیده است...

ادامه مطلب …

(۵۲۶۱) حکم خروج زن از منزل برای دیدار اقارب در صورت اهمال شوهر در حقوق شرعی و خانوادگی

به نسبت آن زن این است که از شوهر خود اطاعت کند مگر آنچه الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ حرام کرده است و از خانه خارج نگردد مگر به اجازه‌ی شوهرش و صبر نماید و احتساب اجر کند....

ادامه مطلب …

(۵۲۶۷) حکم زنی که بدون اجازه‌ی شوهر خود بیرون می‌رود، چیست؟

اگر که شوهر او نزد او می‌باشد جایز نیست که بدون اجازه‌ی او بیرون رود...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه