پنج‌شنبه 7 شوال 1447
۶ فروردین ۱۴۰۵
26 مارس 2026

(۳۸۲۶) حکم روزه و قضای آن برای دانشجویان در سفر طولانی

(۳۸۲۶) سوال: برخی طلاب و دانشجویان با استدلال به این که مسافر هستند، چند روز از رمضان را روزه نمی‌گیرند و رمضان بعدی فرا می‌رسد و آنان با استدلال به این که هنوز مسافر هستند قضای روزه‌هایشان را نگرفته‌اند. نظر شما در این باره چیست؟

جواب:

علما در این باره اختلاف نظر دارند. این اختلاف درباره‌ی نیت مسافرت برای مدت بیشتر از چهار، پنج، ده، پانزده یا نوزده روز است که مجموع این اقوال به بیست دیدگاه می‌رسد. چنین به نظر می‌رسد که مسافر تا وقتی که نیت اقامت دائم یا تابعیت نکرده است، مسافر محسوب می‌شود؛ حتی اگر برای سه یا چهار سال، تصمیم اقامت داشته باشد نیز نماز را قصر می‌خواند، می‌تواند مسح خفین را برای سه شبانه‌روز انجام دهد، می‌تواند نمازهایش را به صورت جمع بخواند و در ماه رمضان نیز روزه‌ نگیرد اما شایسته نیست که قضای آن ‌را تا رمضان بعدی به تأخیر بیاندازد زیرا در این صورت، در معرض ترک کردن واجب، قرار خواهد گرفت چون تعداد ماه‌های رمضان برایش متراکم می‌شود و هر چقدر ماه‌ها بیشتر متراکم شوند، نشاط وی نیز کم‌تر می‌شود. نظرم این است که شخص قضای روزه‌هایش ‌را تا رمضان بعد به تأخیر نیاندازد هر چند که مسافر نیز باشد. شخص می‌تواند در زمستان روزه بگیرد و قطعا روزهای زمستان بر وی گذر خواهد کرد لذا قضای روزه‌های رمضان را در زمستان می‌‌گیرد و هدف به دست می‌آید.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: بعض الطلاب يُفطر أيامًا من رمضان بحجة أنه مسافر، ويأتيه رمضان الثاني ولم يقض ما عليه بحجة أنه ما زال مسافرا، فما رأيكم في هذا؟

فأجاب رحمه الله تعالى: هذه مسألة اختلف فيها العلماء، وهي ما إذا نوى المسافر مدةً أكثر من أربعة أيام أو خمسة أيام، أو عشرة أيام، أو خمسة عشر يوما، أو تسعة عشر يوما على خلاف بينهم يبلغ نحو عشرين قولا، والظاهر أن الإنسان ما دام لم ينو إقامة مطلقةً، أو استيطانًا، فإنه مسافر، ولو نوى إقامة ثلاث سنوات أو أربع سنوات يقصُر، ويمسح على الخفين ثلاثة أيامٍ بلياليها، ويجمع ويُفطِر أيضًا في رمضان، لكن لا ينبغي له أن يُؤخِّره إلى رمضان الثاني؛ لأنه إذا فعل ذلك كان هذا عرضةً لترك الواجب؛ لأن الشهور تتراكم عليه، وكلما تراكمت الشهور عليه خفَّ نشاطه في أداء هذا الواجب.

والذي نرى أنه لا يُؤخِّره إلى رمضان الثاني، ولو كان مسافرا، وبإمكانه أن يصوم في أيام الشتاء؛ لأنه لا بدَّ أن تمرَّ به أيام الشتاء، فيقضي ما فاته من رمضان في أيام الشتاء، ويحصل المقصود.

مطالب مرتبط:

(۳۷۷۹) حکم نماز خواندن در رمضان و ترک آن در غیر رمضان

متأسفانه نشاط مسلمانان در عبادت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ همان طور که عادت دارند کم می‌شود و این افراد نیز به کفر باز می‌گردند همانند مسلمانانی که از فعالیت و تلاش به تنبلی و سستی باز می‌گردند....

ادامه مطلب …

(۳۷۷۰) حکم اعلام نیت روزه توسط امام پیش از نماز وتر

این کار، بدعت زشتی است که دستور امام به آن نیز بیانگر جهل و نادانی او است....

ادامه مطلب …

(۳۸۱۷) حکم روزه برای فرد بیمار با وضعیت جسمانی ضعیف

اگر نمی‌توانی ماه رمضان را روزه بگیری و خیلی برایت سخت است، به ازای هر روز، یک مسكين را غذا بده...

ادامه مطلب …

(۳۸۰۳) برای چه کسانی جایز است که در روز رمضان، افطار کرده و روزه را بخورند؟

کسانی که خوردن در روز رمضان برایشان مباح است، چند گروه هستند؛ از جمله:....

ادامه مطلب …

(۳۸۳۲) حکم قضای روزه به سبب بارداری

بله، بدون تردید کسی که روزی از رمضان را با عذر شرعی روزه نگیرد، واجب است قضای آن روز را به جا آورد ....

ادامه مطلب …

(۳۸۲۹) حکم خوردن روزه در سفر هنگام توقف کوتاه در مسیر

برایتان جایز است که این سه روز را تا رسیدن به کشور یا شهرتان روزه نگیرید؛ زیرا انسان تا وقتی که به سرزمینش برسد، مسافر محسوب می‌شود....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه