چهارشنبه 19 ذیقعده 1447
۱۶ اردیبهشت ۱۴۰۵
6 می 2026

(۲۹۷۶) حکم استمرار قصر نماز برای شاغلانِ دائم‌السفر

(۲۹۷۶) سوال: شرایط کاری من به گونه‌‌ای است که همیشه باید به شهر‌‌های عربستان سعودی سفر کنم آیا برای من قصر نمودن همه‌‌ی نمازهای پنج‌‌گانه جایز است؟ آیا سنت‌‌ها را بخوانم؟

جواب:

قصر نمودن همه‌‌ی نمازهای پنج‌‌گانه برای هیچ کسی جایز نیست زیرا قصر نمودن خاص نمازهای چهارگانه است یعنی: نمازهای ظهر، عصر وعشاء. لذا مادامی که مسافر هستی -هر چند که مدت سفر و منتقل شدنت بین شهرها طولانی باشد- جایز است نمازها را قصر کنی بلکه در حق تو مشروع است یا واجب  یا سنت بنابر اختلافی که در این زمینه بین اهل علم وجود دارد بنابراین فقظ نمازهای چهار رکعتی را قصر نموده و اگر به جمع نیاز داشتی بین نماز ظهر و عصر در یکی از دو وقت و بین نماز مغرب و عشاء در یکی از دو وقت جمع می‌‌بندی.

سنت‌‌ها برای مسافر مانند غیر مسافر مشروع است هر سنتی را خواست می‌‌خواند مگر سنت‌‌ها ظهر، مغرب و عشاء که به نسبت این نمازها بهتر است که رواتب آن‌‌ها را نخواند چون پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم سنت‌‌ها راتبه را جز راتبه‌‌ی صبح نمی‌‌خواندند و نماز عصر در اصل راتبه ندارد و فقط نمازهای ظهر، مغرب و عشاء باقی می‌‌ماند که رواتب آن‌‌ها را نمی‌‌خواند. ولی بقیه‌‌ی نوافل مانند: نماز ضحی، نماز استخاره، نماز کسوف اگر در حال سفر واقع شد همچنین نماز شب همه‌‌ی این‌‌ها مشروعیت آن به نسبت مسافر باقی است همان‌‌طور که برای مقیم باقی است.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: أولا: ظروف عملي تتطلب مني السفر دائما بين مدن المملكة، فهل يجوز لي قصر الصلوات الخمس جميعا؟ وهل أصلي شيئًا من السنن؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: قصر الصلوات الخمس جميعا لا يجوز لأحد، لأن القصر خاص بالصلاة الرباعية، وهي الظهر والعصر، والعشاء الآخرة، فما دُمْتَ مسافرًا – ولو طالت مدة سفرك وتنقلك في البلاد- فإنه يجوز لك قصر الصلاة، بل هو المشروع في حقك، إما وجوبًا أو استحبابا، على خلاف بين أهل العلم في ذلك: تقصر الصلاة الرباعية فقط، وتجمع إذا احتجت إلى الجمع بين الظهر والعصر في وقت إحداهما، وبين المغرب والعشاء في وقت إحداهما.

وأما السُّنَنُ فهي مشروعة للمسافر كغيره، يتطوع بما شاء إلا في راتبه الظهر، والمغرب والعشاء، هذه الصلوات الثلاث الأفضل أن لا يصلي الراتبة لها؛ لأن النبي صلى الله عليه وسلم لم يكن يصلي من الرواتب سوى راتبة الفجر فقط، والعصر ليس لها راتبة في الأصل، يبقى الظهر والمغرب والعشاء، لا يصلي لها راتبة، وأما بقية النوافل كصلاة الضحى، وصلاة الاستخارة، وصلاة الكسوف لو طرأت وهو في السفر، وكذلك قيام الليل، كل هذا باق على مشروعيته بالنسبة للمسافر، كما هو مشروع للمقيم.

مطالب مرتبط:

(۲۹۵۲) آیا قصر و جمع نمودن نمازها در سفر جایز است؟

قصر نمودن نماز برای مسافر در نماز مشروع است و تأکید شده است و بر انسان مکروه است که در هنگام سفر نمازش را کامل بخواند...

ادامه مطلب …

(۲۹۵۸) آیا قصر و جمع نماز بر مسافر واجب یا سنت است؟

قول صحیح بعد از اینکه بررسی کردم این است که واجب نیست...

ادامه مطلب …

(۲۹۵۴) حکم قصر نمازهای فرض در روز ترویه

نماز تو درست زیرا در مکانی که نماز قصر می‌‌شود کامل خواندی اما سنت بر این است که مسافر نماز چهار رکعتی را قصر می‌‌کند و اگر کامل خواند نمازش ناقص است اما باطل نیست...

ادامه مطلب …

(۲۹۶۷) حکم جمع بین ظهر و عصر برای مسافر در حال بازگشت قبل از خروج وقت نماز

اگر مسافر نیت جمع تأخیر نماید اما قبل از اتمام وقت نماز اولی به شهرش برسد سببی که موجب جمع است یعنی سفر، به پایان رسیده است در این صورت بر او واجب است نماز اولی را در وقتش بخواند و منتظر باشد تا اینکه وقت نماز دومی فرا برسد ...

ادامه مطلب …

(۲۹۶۶) حکم تأخیر نماز مغرب تا وقت عشاء برای مسافر

مادامی که شهری که به آن رسیده شهر او نیست بلکه شهر دیگری است که به قصد برطرف ساختن نیازش به آن جا رفته سپس به شهرش بر می‌‌گردد اگر به آن شهر در وقت مغرب برسد می‌‌تواند آن را به تأخیر بیندازد...

ادامه مطلب …

(۲۹۵۱) احکام قصر نماز در مسافر

نماز را در صورتی که نمازی از او فوت شود یا اینکه در مکان دوری از مساجد باشد که حضور برای او سخت است و می‌‌ترسد اگر مکانش برود کسی جایش را بگیرد و شبیه این‌‌ها از آنچه او را از حضور در نماز جماعت معذور می‌‌سازد قصر می‌‌کند ولی بدون عذر بر او حضور در جماعت واجب است....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه