(۲۹۷۴) آیا برای کسی که نیت سفر نموده جایز است از قبل از ترک نمودن آبادی از رخصت‌‌های سفر استفاده کند؟

(۲۹۷۴) سوال: آیا برای کسی که نیت سفر نموده جایز است از قبل از ترک نمودن آبادی از رخصت‌‌های سفر استفاده کند یا اینکه شرط است از حدود آبادی‌_‌‌‌ها خارج شود؟

جواب:

شرط است که از آبادی خارج شود و از رخصت‌‌های سفر استفاده نمی‌‌کند مگر زمانی که از شهر خارج شده هر چند که نزدیک باشد حتی اگر بین او و بین محدوده‌‌ی شهر فاصله‌‌ی کمی باشد در این صورت قصر می‌‌کند و در رمضان روزه نمی‌‌گیرد.

در مسأله‌‌ی جمع: اگر انسان همراه کاروانی به مسافرت می‌‌رود که برای او خواندن نماز در وقتش ممکن نیست می‌‌تواند نماز را قبل از سفر به صورت جمع بخواند اما فقط به صورت جمع می‌‌خواند و قصر نمی‌‌کند زیرا مجال جمع از قصر وسیع‌‌تر است سبب قصر فقط سفر است اما جمع اسباب زیادی دارد و ضابطه‌‌‌‌ی آن مشقت است هرگاه برای انسان سخت شد که هر نمازی را در وقتش بخواند می‌‌تواند بین ظهر و عصر و بین مغرب و عشاء جمع ببندد به همین دلیل جمع بستن به دلیل بیماری و بارانی که لباس را تر کند و در بازارها گل و لای باشد همچنین به دلیل دیگر اسبابی که اگر جمع نبندد بر او دشوار می‌‌شود جایز است در صحیح مسلم رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ از ابن عباس رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ آمده می‌‌گوید: رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم بین ظهر و عصر بین مغرب و عشاء در مدینه بدون وجود ترس یا باران جمع بستند، گفتند: چرا این کار را کردند؟ گفت: خواست امتش را در سختی قرار ندهد. [۱]

[۱] تخریج آن گذشت.

تعداد بازدید: 54

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل يجوز لمن نَوَى السفر أن يترخص برخص السفر قبل أن يغادر البنيان، أم أنه يشترط في ذلك الخروج من حدود البنيان؟

فأجاب -رحمه الله تعالى -: يشترط لذلك الخروج من حدود البنيان، ولا يترخص المسافر برخص السفر إلا إذا خرج من البلد وإن كانت قريبة، حتى ولو لم يكن بينه وبين حدود البلد إلا مسافة قصيرة فإنه يَقْصُرُ، ويُفْطِرُ في رمضان.

لكن في مسألة الجمع: لو كان الإنسان سيسافر في رحلة، لا يمكنه أن يصلي الصلاة في وقتها، فهنا له أن يجمع قبل أن يسافر، لكنه يجمع ولا يقصر؛ وذلك لأن الجمع أوسع من القصر، القصر ليس له إلا سبب واحد وهو السفر، والجمع له أسباب كثيرة، ولها ضابط يحيط بها وهو المشقة، فمتى شَقَّ على الإنسان أن يصلي كل صلاة في وقتها فله الجمع بين الظهر والعصر، وبين المغرب والعشاء، ولهذا يجوز الجمع للمرض وللمطر الذي يبل الثياب، وللوحل في الأسواق، ولغير ذلك من الأسباب التي لو لم يجمع شق عليه، ففي صحیح مسلم رحمه الله أن ابن عباس رضي الله عنهما قال: «جمع النبي -صلى الله عليه وعلى آله وسلم- بين الظهر والعصر، وبين المغرب والعشاء في المدينة، من غير خوف ولا مطر». قالوا: ما أراد إلى ذلك؟ يعني: لماذا؟ قال: «أراد أن لا يُخْرِجَ أمته».