چهارشنبه 16 شعبان 1447
۱۵ بهمن ۱۴۰۴
4 فوریه 2026

(۱۸۵۹) حکم خواندن نماز در مسجد بدون اذان

(۱۸۵۹) سوال: امام وارد مسجد شد و اذان داده نشده است و این امام نماز را اقامه کرد بدون اذان دادن. نظر شما در مورد این چیست؟

جواب:

اگر در آن بلد مؤذنینی وجود دارند که صدا را به همه جا می‌رسانند پس اذان فرض کفایه است و این فرض با اذان دیگران بجا آمده است و اگر امام نماز را بدون اذان اقامه کرد اشکالی ندارد.

و اگر در این بلد جز این مسجد دیگری نمی‌باشد که اذان داده شود پس باید اذان داده شود هرچند که از اول وقت آن گذشته باشد پس زمانی که حاضر شد اذان بدهد و نماز را اقامه کند.

و در این مناسب امامان و مؤذنین را نصیحت می‌کنم که در این امانت آنچه واجب است را ادا کنند و مؤذن اذان را به بهترین وجه در وقتش بگوید و در آن تأخیر نکند و کلمات اذان را آن طوری که شایسته است بجا آورد و همچنین برخی از امامان از تخلف می‌کنند گاهی با عذر و گاهی از روی سهل‌انگاری و اگر عذر دارد حتما کسی  برای نماز خواندن از جای او باشد تا که مردم منتظر نباشند برای نماز خواندن با آن و کسی را نایب کند که اهلیت امامت در قرائت و دین را داشته باشد.

اما اگر تخلفش از روی سهل انگاری است زیرا که برای پیک نیک یا مانند این به بیرون رفته است پس این غلط می‌باشد و خلاف امانت است پس به مسؤلین امر واگذار می‌شود تا آنچه مطلوب است را انجام دهند و در این امر سهل انگاری جایز نیست.

این نصحیت مهم به برادران امامان و مؤذنین می‌باشد، کسانی اولیٰ ترین مردم در تطبیق آنچه در وظیفه‌ای که بر عهده گرفته‌اند، هستند.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: دخل الإمام إلى المسجد ولم يؤذن للصلاة، فأقام هذا الإمام الصلاة وصلى بدون أذان، فما رأيكم في ذلك؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: إذا كان البلد فيه مؤذنون يسمعون في كل البلد، فالأذان فرض كفاية، وقد حصل الفرض بأذان الآخرين، فإذا دخل الإمام وأقام الصلاة بدون أذان فلا حرج.

وأما إذا لم يكن في البلد سوى هذا المسجد الذي يؤذن فيه فلا بد أن يُؤَذِّن وإن فات أول الوقت، فيؤذن متى حضر ويقيم الصلاة.

وإنني بهذه المناسبة أنصح إخواني المؤذنين والأئمة أن يلاحظوا الأمانة ويراعوها في أداء ما يجب عليهم، فيقوم المؤذن بالأذان على الوجه الأكمل فيُؤَذِّنَ في الوقت ولا يتأخر، ويقيم كلمات الأذان على ما ينبغي، كذلك بعض الأئمة يتخلف عن الصلاة، أحيانًا لعذر وأحيانًا تهاونا، فإن كان بعذر فلا بد أن يقيم من يصلي عنه، حتى لا يبقى الناس يتناظرون من يصلي بنا، ولينب عنه من هو أهل للإمامة في قراءته ودينه.

وأما إذا كان تخلفه تهاونا، لأنه خرج إلى البر لنزهة أو ما أشبه ذلك فهذا غلط، هذا خلاف الأمانة، فولاة الأمر أوكَلُوا إليه هذا العمل ليقوم به على الوجه المطلوب، فلا يجوز له أن يتهاون في هذا الأمر.

المهم هذه نصيحتي لإخواني الأئمة والمؤذنين الذين هم أولى الناس بأن يطبقوا ما يجب عليهم نحو الوظيفة.

مطالب مرتبط:

(۱۸۵۷) حکم دادن اقامه در نماز برای مردی که تنهاست

اگر او منفرد است چیزی بر او نیست که اقامه را ترک کند زیرا که اقامه در حقش سنت است...

ادامه مطلب …

(۱۸۶۹) حکم التفات به راست و چپ هنگام گفتن دو حی علی در اذان

من در این مسئله توقف می‌کنم زیرا که مشروعیت التفات به خاطر رسیدن صدای اذان به چپ و راست است و اگر انسان به بلندگوها اذان بگوید صدا از یک جا در می‌آید و تفاوتی ندارد که التفات بکند یا نه....

ادامه مطلب …

(۱۸۴۷) مؤذن مسجد با آب وضو نمی‌گیرد و تیمم می‌کند آیا با اذان و اقامه‌ی او نماز ما صحیح است؟

واجب است که او را نصحیت کنید و برایش بیان کنید که نمازش بدون طهارت مشروع باطل است و با آن این فریضه ادا نمی‌شود....

ادامه مطلب …

(۱۸۸۶) حکم گفتن “أقامها و أدامها” بعد از “قد قامت الصلاة” در اقامه

در این قول نظر وجود دارد زیرا که بر حدیث ضعیف بنا شده است و همانطور که در نزد اهل علم معلوم است ضعیف، برای اثبات حکم شرعی به آن احتجاج نمی‌شود....

ادامه مطلب …

(۱۸۹۶) حکم زیاد کردن الفاظ در اذان

اذان عبادتی است که با اذکار مخصوصی مشروعیت یافته است و رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم با اقرارش آن را بر امتش بیان کرده است پس برای انسان جایز نیست که از حدود الله تجاوز کند و یا چیزی را از نزد خود که از نص ثابت نگشته است به آن زیاد کند...

ادامه مطلب …

(۱۸۸۲) اگر اصوات مؤذنین باهم تداخل داشته باشد، چگونه آن را تکرار کنم؟

اگر اصوات را خلط می‌کنی صوت اولی که می‌شنوی را تبعیت کن و همراه آن به پایان برسان و اگر اذان بعدی صوتش بلندتر بود و اذان اولی صدایش پایین‌تر بود پس همراه این شروع تا به پایان برسانی....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه