چهارشنبه 19 ذیقعده 1447
۱۶ اردیبهشت ۱۴۰۵
6 می 2026

(۹۰۳) حکم انتقال خون از شخصی به دیگری

(۹۰۳) سوال: الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ در سوره‌ی مائده می‌فرماید: {حُرِّمَتْ عَلَيْكُمُ الْمَيْتَةُ وَالدَّمُ وَلَحْمُ الْخِنْزِيرِ} [مائده: ٣]. (گوشت مردار و خون و گوشت خوک بر شما حرام شده است). حکم خونی که از شخصی به شخص دیگر منتقل می‌شود چیست؟ آیا گناهی در آن وجود دارد؟

جواب:

در جاهلیت خون را می‌خوردند. هر گاه کسی در مسافرت، گرسنه می‌شد و به حالت اضطرار هم نمی‌رسید، رگ شترش را می‌زد و از خون آن می‌نوشید. به همین خاطر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بیان فرمود که خوردن خون به علت نجاستش، حرام است. اما آیا این شامل انتقال خون از شخصی به شخص دیگر می‌شود؟ ظاهر آیه دلالت بر عموم می‌دهد. بنابراین انتقال خون از شخصی به شخص دیگر جایز نیست. فقط زمانی جایز است که ضرورت وجود داشته باشد و مریض نیاز به خون داشته باشد. در این صورت خون به او منتقل می‌شود. البته به شرطی که برای شخص خون دهنده خطرناک نباشد. در صورتی که برای او خطرناک باشد، جایز نیست از او خون گرفته شود. پس انتقال خون به دو شرط جایز است:

اول: خون گیرنده خیلی ضروری به خون نیاز داشته باشد.

دوم: ضرری برای شخص خون دهنده نداشته باشد.

اما شرط سومی را هم اضافه می‌کنیم: خونی که به شخص منتقل می‌شود، برایش مفید باشد. اما زمانی که فایده نداشته باشد نیازی به انتقال آن نیست.

***

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: في الآية الكريمة من سورة المائدة: ﴿ حُرِّمَتْ عَلَيْكُمُ الْمَيْتَةُ وَالدَّمُ وَلَحْمُ الخنزير ﴾ [المائدة: ٣]. ما علاقة ذلك بالدم الذي ينقل من شخص إلى آخر، وهل هناك إثم في هذا؟

فأجاب رحمه الله تعالى: نعم كانوا في الجاهلية يأكلون الدم، إذا كان الإنسان مسافرا وجاع جوعًا ليس فيه اضطرار فَصَدَ عِرْقَ ناقته وشرب منه، فبَيَّنَ الله – سبحانه وتعالى- أنه حرم علينا هذا، لأنه رجس نجس، ولكن هل يشمل ذلك نقل دم من شخص لآخر ؟ ظاهر الآية الكريمة العموم، وعليه فلا يجوز أن ينقل دم من شخص إلى آخر إلا إذا اضطر المريض إلى الدم، فإنه ينقل إليه، بشرط أن يكون المنقول منه لا يتضرر بسحب الدم منه، فإن كان يتضرر فإنه لا يجوز أن نسحبه منه، فنقل الدم من شخص لآخر يجوز بشرطين:

الشرط الأول: اضطرار المنقول إليه.

الشرط الثاني: انتفاء الضرر عن المنقول عنه.

ونزيد شرطًا ثالثًا، وهو: أن ينتفع المنقول إليه بهذا الدم، أما إذا كان لا ينتفع فلا فائدة من نقله إليه.

مطالب مرتبط:

(۹۱۴) کشتن فرزندان به خاطر فقر یا ترس از فقر

در آیه اول فقرا فرزندانشان را به خاطر فقر زنده به گور می‌کنند. در آیه دوم ثروتمندان از ترس فقر فرزندان خود را زنده به گور می‌کردند.

ادامه مطلب …

(۹۱۱) شبهه مشرقین و مغربین در قرآن

خورشید با اجازه‌ی الله در مسیر مشخصی حرکت می‌کند، برای اینکه به مقصد نهایی‌اش که روز قیامت است، برسد. همچنین حرکت روزانه‌ای دارد که به منزلگاه و مستقرّی برسد

ادامه مطلب …

(۹۱۰) گفتگو بین الله تعالی و عیسی علیه السلام

آنجا که فرمود: {هَذَا يَوْمُ يَنْفَعُ الصَّادِقِينَ صِدْقُهُمْ}، دلالت می‌دهد که این گفتگو بین الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ و عیسی بن مریم در آخرت است.

ادامه مطلب …

(۹۰۷) تکفیر نصاری به خاطر تثلیث

نصاری بودند که چنین گفتند. آنها گفتند که الله سومین اقنوم از میان سه اقنوم است. یعنی الله و مسیح بن مریم و مادرش‌. به همین خاطر تکفیر شدند.

ادامه مطلب …

(۹۰۶) کفر کسی که به غیر ما انزل الله حکم کند

الله در این آیه بیان می‌کند که هر شخصی به احکام نازل شده از سوی الله حکم‌ نکند؛ کافر است. زیرا از قرآن و سنت روی‌گردانی کرده است.

ادامه مطلب …

(۹۰۸) حکم سوال پرسیدن زیادی و فضولی

چه بسا کسی در عهد نبوت در مورد چیزی سؤال کند که حرام نیست، اما به خاطر سؤال او، حرام شود. یا در مورد چیزی سوال کند که واجب نیست، اما به خاطر سوال او، واجب شود.

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه