دوشنبه 27 رمضان 1447
۲۵ اسفند ۱۴۰۴
16 مارس 2026

(۵۶۴) حکم این سخن چیست: “با مشورت شما و هدایت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ”?

(۵۶۴) سوال: نزد بسیاری از مردم، رایج است که هنگام مشورت با کسی می‌گویند: “با مشورت شما و هدایت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ”. حکم این سخن چیست؟

جواب:

منظور سؤال کننده این است که با شخصی مشورت می‌کند و از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ درخواست هدایت دارد؛ گویا می‌گوید: منتظر مشورت تو هستم و از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ امید هدایت دارم. این معنا اشکال و گناهی ندارد. مسلمان از پروردگارش هدایت می‌خواهد و در مسائلی که برایش اشکال پیش می‌آید با برادرانش نیز مشورت می‌نماید؛ اما شایسته است جمله‌اش را با طلب هدایت از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ آغاز کرده و بگوید: “با هدایت از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ، سپس مشورت شما” همچنین اگر این دو را با “سپس” بر دیگری عطف کند بهتر است.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: دَرَج على كثير من ألسنة الناس عبارة: “شورك وهداية الله”. تقال هذه العبارة عندما يتشاور بعض الناس في شيء، فماذا تقولون في هذا؟

فأجاب -رحمه الله تعالى -: أقول في هذا إن مقصود السائل أنه يستشير هذا الرجل، ويسأل الله الهداية، فكأنه قال أنا أنتظر مشورتك، وآمل هداية الله -عز وجل-. وهذا المعنى لا بأس فيه، ولا حرج فيه، فالإنسان يستهدي ربَّه، ويسأله الهداية، ويشاور إخوانه بما يشكل عليه.

ولكن الذي ينبغي أن يُبدأ بهداية الله أولا، فيقول: هداية الله وشورك. أي: مشورتك، وإن فصل بـ «تُم» فهو أولى وأحسن، فيقول: هدى الله. ثم مشورتك.

مطالب مرتبط:

(۵۶۹) حکم گفتن عبارت “بر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ باورم نمی‌شد که چنین رخ دهد”

این سخن، ایرادی ندارد زیرا مقصود گوینده، معنای آن است و لفظش مقصود نیست. از استعمال مردم می‌دانیم که هرگز منظورشان این نیست که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را تصدیق نمی‌کنند.

ادامه مطلب …

(۵۵۹) حکم گفتن “حَسبِيَ اللهُ” هنگام عصبانیت و خشم

هرگاه کسی مورد ظلم و ستم واقع ‌شود، ایرادی ندارد که بگوید: "حَسبِيَ اللهُ".

ادامه مطلب …

(۵۶۲) حکم عبارت: «حُمِلَ إلَى مَثوَاهُ الأَخيرُ»

این عبارت، اشکال بزرگی دارد اگر مردم معنایش را بدانند و منظورشان همان معنا باشد؛ زیرا این سخن بدین معنا است که قبر، آخرین مرحله و جایگاه انسان است در حالی که چنین نیست بلکه قبر، فقط مزار و گذرگاه به شمار می‌رود و سرای آخر، بهشت یا دوزخ است.

ادامه مطلب …

(۵۴۴) حکم اسم “محسن” برای اشخاص

نام‌گذاری به آن تا زمانی که قصد شخص، فقط اسم باشد، ایرادی ندارد زیرا از جمله اصحاب پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم شخصی بود که حكيم نام داشت در حالی که حكيم از نام‌های الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ است.

ادامه مطلب …

(۵۴۹) حکم به کار بردن اصطلاح “ادیان آسمانی”

تمام این ادیان با یک دین که همان دین اسلام است منسوخ شده‌اند و تنها دینی که استوار است و الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ رضایت دارد که بندگان از آن پیروی کننند، دین اسلام است.

ادامه مطلب …

(۵۴۸) حکم استفاده از الفاظ “عقيده‌ی طحاويه” یا “عقيده‌ی واسطيه”

گفتن "عقيده‌ی واسطيه" یا "عقيده‌ی طحاويه" ایرادی ندارد زیرا این نام‌گذاری در واقع، نسبت دادن کتاب به مؤلف آن است؛ منظور این نیست که این، عقیده‌ی طحاوی رَحِمَهُ‌الله یا عقیده‌ی ابن تیمیه رَحِمَهُ‌الله است.

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه