دوشنبه 27 رمضان 1447
۲۴ اسفند ۱۴۰۴
16 مارس 2026

(۵۳۷) حکم این سخن: “الله ما را امتحان و آزمایش نکند” چیست؟

(۵۳۷) سوال: حکم این سخن: (الله ما را امتحان و آزمایش نکند) که مردم عوام می‌گویند، چیست؟

جواب:

امتحان و آزمایش معنای مشابهی دارند که می‌تواند در خیر یا شر باشد؛ الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {وَنَبْلُوكُمْ بِالشَّرِّ وَالْخَيْرِ فِتْنَةً وَإِلَيْنَا تُرْجَعُونَ} [الانبیاء: ۳۵]: (شما را با خوب و بد می‌سنجیم و به سوی ما بازگردانده می‌شوید) همچنین می‌فرماید: {وَلَنَبْلُوَنَّكُمْ حَتَّى نَعْلَمَ الْمُجَاهِدِينَ مِنْكُمْ وَالصَّابِرِينَ} [محمد: ۳۱]: (قطعا شما را آزمایش می‌کنیم تا مجاهدان و صابران از میان شما را بشناسیم).

اما منظور از آزمایش و امتحانی که در سؤال مطرح شد، امتحان و آزمایش در شر و بدی است لذا گفتن آن با این معنا، ایرادی ندارد. زیرا انسان از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌خواهد که او را به چیزهای ناخوشایند و بد، دچار نکند؛ زیرا می‌ترسد که توان رهایی از آن ‌را نداشته باشد.

***


این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة من الأردن عمان: ما حكم دعاء بعض العامة بقولهم: الله لا يمتحنا. أو: الله لا يبتلينا؟

فأجاب -رحمه الله تعالى -: المحنة والابتلاء معناهما متقارب، وتكون في الخير، وتكون في الشر، قال الله تعالى: ﴿ وَنَبْلُوكُم بِالشَّرِ وَالْخَيْرِ فِتْنَةٌ وَإِلَيْنَا تُرْجَعُونَ ﴾ [الأنبياء: ٣٥]. وقال تعالى: ﴿ وَلَنَبْلُوَنَّكُمْ حَتَّى نَعْلَمَ الْمُجَهِدِينَ مِنكُمْ والصَّبِرِينَ ﴾ [محمد: ۳۱]. ولكن دعاء الناس بقولهم: اللهم لا تمتحنا. أو لا تبلنا. إنما يريدون بذلك الامتحان في الشر، والابتلاء في الشر، ولا حرج أن يقول الإنسان: اللهم لا تمتحنا بهذا المعنى، أو: اللهم لا تبلنا. بهذا المعنى؛ لأن الإنسان يسأل الله ألا يبتليه بالشر، خوفًا مما إذا وقع الشر لم يستطع الخلاص منه.

مطالب مرتبط:

(۵۵۶) حکم اسنفاده از جمله‌ی “به خاطر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ این‌ را به من بده”.

این سخن، جایز نیست؛ زیرا الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ را واسطه قرار داده و با نام او از مخلوق الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ درخواست می‌کند.

ادامه مطلب …

(۵۶۳) حکم استفاده از کلمه‌ی “سيّدی” برای اشخاص

جایز است شخصی را که شایستگی سیادت و سروری دارد، سید و سرور، وصف کرد؛ اما اگر شایستگی سیادت را نداشته باشد، به طوری که اگر فاسق، منافق یا کافر باشد، مستحق این وصف نیست و جایز نیست که مسلمان به او بگوید: "ای سيد و سرور من".

ادامه مطلب …

(۵۳۵) حکم گفتن این دعا: “ای الله! با عدل خویش با ما رفتار مکن؛ بلکه با عفو و گذشت خود با ما رفتار کن”

نیازی به گفتن آن نیست، وگرنه بر کسی پوشیده نیست که اگر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ با عدل خویش با مردم رفتار کند، همگی را هلاک می‌نمود.

ادامه مطلب …

(۵۶۱) معنای کلمه‌ی “الحمدُ لله وَكَفَى”

"الحمدُ لله وَكَفَى" يعنی: الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ برای بنده‌اش  كافی است؛ یعنی برای امور و کارهایش او را کفایت می‌کند.

ادامه مطلب …

(۵۴۵) حکم اسم “عبد الحارث” برای اشخاص

نام‌گذاری به (عبد الحارث) نسبت دادن عبوديت و بندگی به غير الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ است؛ لذا هر کس به این اسم، نامیده شود، بر وی واجب است آن را تغییر دهد بدین صورت که به الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ نسبت داده شود یا نامی برگزیند که نسبت در آن نباشد.

ادامه مطلب …

(۵۵۵) حکم استفاده از “رَضِيَ اللهُ عَنهُ” را برای هر مسلمان

اصطلاح و عرف رایج بين علما چنین است که برای صحابی دعای رضایت (رَضِيَ اللهُ عَنهُ) می‌کنند و برای بعد از آنان فقط درخواست رحمت (رَحِمَهُ الله) می‌نمایند.

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه