(۵۵۵) سوال: آیا جایز است که “رَضِيَ اللهُ عَنهُ” را برای هر مسلمانی به کار ببریم یا این عبارت فقط برای افراد خاصی است؟

جواب:

خیر، هر مسلمانی که از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ برایش درخواست رضایت داریم را شامل می‌شود؛ الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {وَالسَّابِقُونَ الْأَوَّلُونَ مِنَ الْمُهَاجِرِينَ وَالْأَنْصَارِ وَالَّذِينَ اتَّبَعُوهُمْ بِإِحْسَانٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمْ وَرَضُوا عَنْهُ} [التوبه: ۱۰]: (پیشتازان نخستین از مهاجران، انصار و کسانی که به خوبی از آنان پیروی کرده‌اند، الله از آنان راضی گشته و آنان نیز از او راضی گشته‌اند) اما اصطلاح و عرف رایج بين علما چنین است که برای صحابی دعای رضایت (رَضِيَ اللهُ عَنهُ) می‌کنند و برای بعد از آنان فقط درخواست رحمت (رَحِمَهُ الله) می‌نمایند؛ لذا مثلا برای عمر (رَضِيَ اللهُ عَنهُ) و برای عمر بن عبد العزيز (رَحِمَهُ اللهُ) را به کار می‌برند و نمی‌گویند: (رَضِيَ اللهُ عَنهُ). این اصطلاح عُرفي نزد علما است و اصطلاح شرعي نیست؛ بدین معنا که از سفارش و حدیث پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم نیست که برای صحابی (رَضِيَ اللهُ عَنهُ) و برای دیگران (رَحِمَهُ اللهُ) بگوییم بلکه این، عرف رایج در میان مردم است لذا شایسته نیست که انسان از این عُرف، خارج شود زیرا برای مثال اگر بگویید: عمر بن عبد العزيز (رَضِيَ اللهُ عَنهُ)؛ مخاطب بنا بر عُرفی که می‌شناسد، گمان می‌کند که وی از صحابه است.