یکشنبه 9 ربیع‌الثانی 1448
۲۸ شهریور ۱۴۰۵
20 سپتامبر 2026

(۶۵۵۱) فضل و اجر تربیت دختران در اسلام

(۶۵۵۱) سوال: من شوهری دارم که از او ۷ فرزند دختر دارم و او هر بار آروز داشت که به پسری روزی داده شود در حالی که او انسانی مؤمن و لطیف و نماز‌خوان است مگر که به دل‌تنگی و افسردگی مبتلا شده است و من به او می‌گویم: صبر کن و این تقدیر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بر تو بوده است و تو بر آن دارای اجر می‌گردی؛ شیخ بزرگوار، اگر امکان دارد بعضی از پدران را به احادیث وارد شده در فضل تربیت اسلامی دختران یادر آور شوی و این‌که برای آن ثواب می‌برند؟

الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ در کتابش می‌‌فرماید: {لِّلَّهِ مُلۡكُ ٱلسَّمَـٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۚ یَخۡلُقُ مَا یَشَاۤءُۚ یَهَبُ لِمَن یَشَاۤءُ إِنَـٰثࣰا وَیَهَبُ لِمَن یَشَاۤءُ ٱلذُّكُورَ* أَوۡ یُزَوِّجُهُمۡ ذُكۡرَانࣰا وَإِنَـٰثࣰاۖ وَیَجۡعَلُ مَن یَشَاۤءُ عَقِیمًاۚ إِنَّهُۥ عَلِیمࣱ قَدِیرࣱ} [سوره الشورى: ۴۹-۵۰]: (فرمانروایی آسمان‌ها و زمین از آن الله است، هر چه را بخواهد می‌آفریند، به هر کس بخواهد دختر می‌بخشد، و به هرکس بخواهد پسر می‌بخشد* یا پسر و دختر ـ هر دو ـ با هم می‌دهد، و هرکس را که بخواهد عقیم می‌گرداند، بی‌گمان او دانای قادر است).

الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ در این آیه بیان فرموند که مردم چهار صنف هستند: کسانی که فقط به فرزندان دختر یا فقط فرزندان پسر روزی داده می‌شوند یا این که از هر دو روزی داده می‌شوند یا عقیم می‌باشند.

و الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ دانای حکیم و دانای توانمند است و او است که همه‌ چیز به دستش می‌باشد و این که انسان دوست داشته باشد به فرزند پسر روزی داده شود، اشکالی ندارد و رد یا خشم از قضای الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ تلقی نمی‌گردد همانطورکه مثلا انسان تمنای داشتن روزی زیاد را داشته باشد و این جایز است، اگر که او را بر طاعت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ کمک کند.

اما به نسبت کسانی که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ به آن‌ها دخترانی هدیه داده و پسر نداده است، نا امید نگردند چه بسا در آیند فرزند پسر روزی‌ آن‌ها گردید ولی آن‌ها را نصیحت می‌کنیم که بر دختران صبر کنند و از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ برای آن‌ها روزی فراوان را بخواهد و بر تربیت اسلامی آن‌ها حریص باشد و برای آن‌ها بهترین و نافع‌ترین و موفق‌ترین شوهران را انتخاب نماید و از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم احادیثی روایت شده که دلالت بر فضل کسی که دختران را تربیت می‌کند، می‌دهد و این که آن‌ها ستری برای او، بر دوزخ خواهند بود.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: لي زوج أنجبتُ منه سبع بنات، وكان عند كل مولود يتمنى أن يُرزق بولد، وهو إنسان مؤمن ولطيف ويصلى، إلا أنه تعتريه حالة من الضيق، وأنا أقول له: اصبر، فهذا قَسْمُ الله لك، وإنك تُؤجر على ذلك. فلعلكم فضيلة الشيخ تُذكَّرون بعض الآباء بالأحاديث الواردة في فضل تربية البنات، وبأنه يؤجر عليهن إذا ربَّاهن التربية الإسلامية؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: قال الله سبحانه وتعالى في كتابه ﴿ لِّلَّهِ مُلۡكُ ٱلسَّمَـٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۚ یَخۡلُقُ مَا یَشَاۤءُۚ یَهَبُ لِمَن یَشَاۤءُ إِنَـٰثࣰا وَیَهَبُ لِمَن یَشَاۤءُ ٱلذُّكُورَ* أَوۡ یُزَوِّجُهُمۡ ذُكۡرَانࣰا وَإِنَـٰثࣰاۖ وَیَجۡعَلُ مَن یَشَاۤءُ عَقِیمًاۚ إِنَّهُۥ عَلِیمࣱ قَدِیرࣱ ﴾ [الشورى: ٤٩ -50].

فبين الله سبحانه وتعالى في هذه الآية أن الناس أربعة أصناف: من يُرزقون الذكور الخلص، أو الإناث الخلص، أو من الصنفين، أو الذي يكون عقيما.

والله -سبحانه وتعالى- عليم حكيم، وعليم قدير، وهو الذي بيده كل شيء، وكون الإنسان يحب أن يرزقه الله أبناء، لا حرج عليه في ذلك، ولا يُعتبَر هذا ردًّا لقضاء الله، ولا تَسَخَّطا منه، كما يتمنى الإنسان مثلا أن يرزقه الله رزقا كثيرا، فإن هذا جائز إذا كان ذلك عونا له على طاعة الله.

أما بالنسبة لمن وهبه الله، البنات ولم يهبه الذكور، فلا ييأس، فربما يرزقه الله الذَّكر في المستقبل، ولكن مع هذا ننصحه بأن يصبر على البنات، ويسأل الله لهن الرزق الواسع، ويحرص أيضا على تربيتهن تربية إسلامية، وعلى أن يختار لهن من الأزواج من هم أصلح وأوفق وأنفع، وقد ورد عن النبي – عليه الصلاة والسلام – أحاديث تدلّ على فضل من ربَّى البنات، وأنهن يَكُنَّ له سترا من النار.

مطالب مرتبط:

(۶۵۷۰) همسر مردی از بیماری دائمی رنج می‌برد و می‌خواهد برای همسرش خدمت‌کار زن مسلمان بگیرد، آیا در این اشکالی برای او می‌باشد؟

اگر به آن نیاز باشد یا ضرورت ایجاب کند، استخدام آن اشکالی ندارد ولی باید همراه او محرمی باشد که از او حمایت و حفاظت کند...

ادامه مطلب …

(۶۵۶۶) از شما می‌خواهیم که برادران را به نرمی رفتار کردن با خدمت‌کاران توصیه کنید؟

برای مسلمان واجب است که به اخلاق والا و نیک مزین باشد و با خدمت‌کارانی که چه بسا خانواده‌هایشان را ترک کرده‌اند، رحم نمایند و چه بسا آن زنی باشد که فرزندانش در کشورش باشد یا مادری داشته باشد و دنبال روزی بوده، لذا واجب است که به آن‌ها رحم شود...

ادامه مطلب …

(۶۵۴۲) من برای نماز فجر برمی‌خیزم ولی خانواده‌ام را وقتی از مسجد برگشتم بیدار می‌کنم، حکم این کارم چیست؟

افضل این است که آن‌ها را در وقت اذان بیدار کنی تا نماز را در ابتدای وقت بخوانند چون در آن زمان با فضیلت‌تر است....

ادامه مطلب …

(۶۵۵۷) اگر همسایه‌ام در محله برای نماز جماعت حاضر نمی‌گردد، به فرزندانم اجازه دهم که به زیارت خانواده‌ی او بروند؟

اگر همسایه‌ای داری که به نماز جماعت نمی‌رود، واجب تو آن است که او را نصحیت و راهنمایی کنی و نزدش بروی یا او را به خانه‌ات دعوت کنی و او را پند دهی و به خیر تشویقش نمایی و فضل نماز جماعت را برایش واضح نمایی...

ادامه مطلب …

(۶۵۳۵) اهمیت تربیت دینی فرزندان و خطر غفلت والدین

پند من به تو‌ای سوال کننده و دیگرانی که این را می‌شنوند این است که تقوای پرودگارشان را در مورد خود و خانواده‌ها‌یشان رعایت کنند تا نسل صالحی را بعد خودشان به جای بگذارند تا بعد از مرگشان به آن‌ها نفع برسانند...

ادامه مطلب …

(۶۵۷۴) حکم پاسخ به سلام غیرمسلمانان در روابط اجتماعی

آنهایی که از شرق و غرب به سوی ما می‌آیند و مسلمان نیستند، برای ما حلال نیست که شروع کننده‌ی سلام به آن‌ها باشیم ...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه