دوشنبه 10 ربیع‌الثانی 1448
۳۰ شهریور ۱۴۰۵
21 سپتامبر 2026

(۴۳۶۵) حکم ترک طواف وداع برای زن حائض در پایان مناسک حج

(۴۳۶۵) سوال: شیخ بزرگوار من و همسر پدرم حج را به جا آوردیم و در طواف وداع در روز اول عادت ماهیانه او آمد و برای همین من و برادرم طواف وداع را انجام دادیم و او طواف وداع نکرد، حکم آن چیست؟ جزاکم الله خیرا.

جواب:

کسی در حیض و نفاس به سر می‌برد بر او طواف وداع واجب نیست ابن عباس رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُ می‌‌فرماید:«أُمِرَ الناس أن يكون آخر عَهْدِهِمْ بالبيت، إلا أنه خُفِّفَ عن المرأة الحائض»[۱] : (به مردم امر شد كه آخرين عمل شان در ايام حج، طواف (وداع) باشد مگر زنان حائضه كه از اين قانون مستثنا می باشند): و در صحیحین در حدیث صفیه رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهَا دختر حیی آمدن است که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم او را خواست پس به او گفته شد: ایشان حیض هستند پس فرمودند: «أحابستنا هي قالوا إنها قد أفاضت قال: فلتنفر إذًا»[۲] : ( آیا او ما را ماندگار خواهد ساخت، گفتند او طواف افاضه را به جا آورده است پس رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمود: در این صورت راهی شود): لذا بنابراین برای شخصی حیض می‌باشد طواف وداع در حج و عمره نمی‌باشد.

اما اگر قبل از آن که طواف افاضه کرده باشد دچار حیض شود باید منتظر باشد بعد از آن که پاک شد طواف کند و یا این که برود اما در احرام می‌باشد تا این که پاک شود و برگردد و طواف کند.


[۱] تخریج آن گذشت.

[۲] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: فضيلة الشيخ أديتُ فَرِيضَةَ الْحَجِّ أنا وزوجة والدي، وعند طَوافِ الْوَدَاعِ في اليوم الأول أتتها العادة الشهرية، فلذلك أدينا طَوَافَ الْوَدَاعِ أنا وأخي، وهي لم تطف طَوَافَ الْوَدَاعِ، فما حكم ذلك مأجورين؟

فأجاب رحمه الله تعالى الحائض والنفساء لا يجب عليهما طَوَافُ الْوَدَاع لحديث ابن عباس رضي الله عنهما قال: «أُمِرَ الناس أن يكون آخرُ عَهْدِهِمْ بِالْبَيْتِ، إِلَّا أَنَّهُ خُفِّفَ عن الحائض»، وفي الصحيحين من حديث صفية بنت حيي رضي الله عنها أن النبي صلى الله عليه وسلم أرادها فقيل: إنها حائض. فقال: «أَحَابِسَتْنَا هِيَ» قالوا إنها قد أفاضت قال: «فَلْتَنْفِرُ إِذَا»، فالحائض ليس عليها وداع لا في حَج ولا عُمْرَةٍ.

أما إذا حاضت قبل أن تَطُوفَ طَوَافَ الْإِفَاضَةِ فإِنه لا بُدَّ أَن تَطُوفَ طَوَافَ الْإِفَاضَةِ، فإما أن تنتظر حتى تطهر ثم تَطَوف، وإما أن تذهب وتبقى على ما بقي من إحرامها حتى تطهر، ثم ترجع فتطوف.

مطالب مرتبط:

(۴۳۵۵) حکم تأخیر در سعی پس از طواف افاضه و خروج موقت از مکه

سعی‌ای بر تو لازم نیست زیرا حج او قران است و هنگامی که در طواف قدوم سعی کرده است او را از سعی در طواف افاضه کفایت می‌کند و اشکالی ندارد که قبل از طواف وداع به جده رفته است...

ادامه مطلب …

(۴۲۸۹) آیا نماز در منا در روز ترویه باید قصر خوانده شود؟

نماز شما صحیح است زیرا در موضع قصر نماز را تمام خواندی ولی سنت این است که مسافر نماز چهار رکعتی را دو رکعت بخواند و اگر آن را کامل خواند نمازش ناقص است و باطل نیست...

ادامه مطلب …

(۴۳۴۵) کم تأخیر رمی روز دوم عید به روز سوم به‌ سبب ازدحام

حکمش این است که کاری که کرده است مشکلی ندارد لذا اگر نتوانستی در روز اول رمی کنی و در روز دوم رمی کردی مشکلی ندارد...

ادامه مطلب …

(۴۳۰۲) حکم رمی جمرات خارج از وقت سنت

برای کسی که از شلوغی و خسته شدن می‌ترسد از آخر شب نحر تا طلوع فجر روز یازدهم می‌باشد...

ادامه مطلب …

(۴۳۵۸) زمان مشروع برای طواف وداع

طواف وداع برای هر کسی که حج یا عمره می‌کند واجب است قبل از این که از مکه خارج شود طواف وداع را بدون سعی به جا آورد....

ادامه مطلب …

(۴۳۴۶) آیا وکالت در رمی برای حاجیِ مقیم در مکه در ایام تشریق جایز است؟

رمی جمرات از اعمال حج و از واجبات است و جایز نیست که در رمی کردن کسی را وکیل گرفت....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه