سه‌شنبه 5 شوال 1447
۴ فروردین ۱۴۰۵
24 مارس 2026

(۴۳۵۳) حکم شک در زمان خروج از منی در روز دوم تشریق

(۴۳۵۳) سوال: الحمدلله در سال گذشته حج را به جا آوردم تصمیم گرفتم که بعد از رمی سه‌کانه در روز دپم تعجیل کنم و سوار ماشین شدم و وقت کمی مانده بود و آنجا امکان دیدن خورشید نبود ولی کمی از تابلویی که بر روی آن نوشته بود حدود منی رد شدم یا در بدایت منی بود که صدای اذان مغرب را شنیدم و هرازچندگاهی شک به سراغم می‌آمد و یقین نداشتم که قبل یا بعد از مغرب از منی خارج شدم لذا باید چکار کنم و آیا حجم صحیح است؟

جواب:

حج صحیح می‌باشد و چیزی بر او لازم نیست و کسی که نیت تعجیل کرده باشد و بر ماشینش سوار شده باشد و کرکت کرده اما در مسیر مانده اگرچه خورشید غروب کند و او  در منی باشد زیرا او تعجیل کرده و حرکت نموده اما گاهی اوقات بدون این که بخواهد ماشین‌ها معطل می‌کنند لذا می‌گوییم: به مسیرت ادامه بده و اشکالی ندارد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: في العام الماضي أديت فَرِيضَةَ الْحَجَّ والحمد الله، وقررت بعد رمي الْجَمَرَاتِ الثلاث في اليوم الثاني عشر أن أتعجل، وقد ركبت السيارة في وقت ضيق جدًا، ولم تكن هناك إمكانية لرؤية الشمس، ولكن ريثما تجاوزت قليلا اللوحة المكتوب عليها حدود مني، أو بداية منى سمعت الأذان لصلاة المغرب، وبدأ يراودني الشك من حين لآخر، ولم أكن متيقن من أني خرجت من ذلك قبل الغروب أو بعده، فماذا ينبغي علي أن أفعل، وهل حجي صحيح؟

فأجاب رحمه الله تعالى: الْحَج صحيح، وليس عليه شيء، والإنسان إذا نوى التَّعَجُلَ وركب سيارته، ومشى فليمض في سيره، ولو غابت الشمس وهو في مِنّى، لأن الرجل تَعَجَّلَ ومشى، لكن أحيانًا تحجزه السيارات، أو تتعطل سيارته بدون أن يختار البقاء، فنقول: امض في سيرك ولا حرج عليك.

مطالب مرتبط:

(۴۳۸۹) لطفاً این حدیث را شرح دهید: «عمره‌ی در رمضان به نسبت دیگر ما‌ها برابر با حج است».

انسان هنگامی که در رمضان عمره را به جا آورد اجر برابر با حج کردن را دارد نه این دیگر نیازی به حج کردن نداشته باشد و حج از او ساقط نمی‌شود و عمره‌ی در رمضان فقط اجر آن با حج برابر است...

ادامه مطلب …

(۴۳۷۰) حکم طواف وداع برای مقیم مکه هنگام سفر

هنگامی که برای حج یا عمره آمده است طواف کرده و خارج نیز نمی‌گردد مگر با طواف اما اگر برای غیر عمره و حج به مکه آمده است بلکه برای کار یا ملاقات خویشاوندان یا مانند آن به مکه آمده است پس در این صورت طواف وداع لازم نمی‌باشد ....

ادامه مطلب …

(۴۳۴۰) حکم تأخیر در اتمام طواف افاضه تا بعد از نماز صبح روز عید

کفاره‌ای بر او نیست زیرا او طواف افاضه را در وقتش به جا آورده است...

ادامه مطلب …

(۴۳۱۴) حكم رمی جمره برای دیگران به درخواست آن‌ها در حج

رمی از جانب آنها مادامی که قادر به رمی می‌باشند صحیح نمی‌باشد زیرا رمی کردن نیز مثل را دیگر شعائر حج بر انسان واجب است که خودش انجام دهد ...

ادامه مطلب …

(۴۳۳۳) حکم ترک اقامت شبانه در منی و گذراندن بخشی از شب در مسجدالحرام

شایسته بود که شما خلاف این را انجام می‌دادید و در ایام تشریق شب و روز را در منی باقی می‌ماندید و اگر مکانی برای شما نبود صبر می‌کردید تا این که مردم تمام می‌شدند ...

ادامه مطلب …

(۴۳۵۱) حکم وکالت در رمی جمرات به‌سبب ازدحام شدید در ایام تشریق

نظر ما این است که اگر خودت نتوانستی رمی را به سبب بیماری یا این که حامله بودی یا لنگی به جا آوری برایت حلال بوده که وکیل بگیری اما اگر عذری وجود نداشته است وکیل گرفتن حلال نیست زیرا رمی جمرات از شعائر  حج است و جزئی از آن است...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه