دوشنبه 13 صفر 1448
۵ مرداد ۱۴۰۵
27 جولای 2026

(۳۸۱۷) حکم روزه برای فرد بیمار با وضعیت جسمانی ضعیف

(۳۸۱۷) سوال: بیست و پنج سال دارم، بیمار هستم، بدنم بسیار لاغر است و از نظر سلامتی نیز وضعیت خوبی ندارم اما با این وجود، عبادت‌ها و شعائر دین به جز روزه را انجام می‌دهم. روزه گرفتن مرا بسیار خسته می‌کند. وقتی خواستم روزه بگیرم نیز پدرم گفت: (نه، مواظب سلامتی خودت باش و به من رحم کن). اکنون چه کاری باید انجام دهم؟ با سرگردانی، نگرانی و ترس از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ زندگی می‌کنم و نمی‌دانم که در این وضعیت، چه کاری بر من واجب است؟ آیا با این که توانایی ندارم، باید روزه بگیرم یا کفاره بدهم؟

جواب:

از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌خواهم که به تو عافیت و سلامتی عطا نموده و بر انجام عبادت خویش توانمند سازد. اگر نمی‌توانی ماه رمضان را روزه بگیری و خیلی برایت سخت است، به ازای هر روز، یک مسكين را غذا بده؛ زیرا بر کسی ‌که بنا به سببی که امیدی به برطرف شدن آن نیست نمی‌تواند روزه بگیرد، واجب است که چنین نماید. تو نیز بنا بر توصیفی که کردی، از همین نوع افراد هستی لذا به ازای هر روز، یک مسكين را غذا بده و خود را با روزه گرفتن به زحمت و مشکل، دچار مکن؛ اما اگر می‌توانی روزه بگیری ولی به استراحت در روز نیاز داری، روزه بگیر و هنگام روز به خودت استراحت بده و کاری جز کارهایی که بر تو واجب است مانند حضور در نماز جماعت در مسجد، انجام نده و از الله جَلَّ‌جَلَالُهُ کمک بخواه. اگر در تابستان به خاطر طولانی بودن روز و شدت گرما، نمی‌توانی روزه بگیری، ایرادی ندارد که منتظر زمستان باشی و در زمستان روزه بگیری.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: أبلغ من العمر الخامسة والعشرين، وأنا مريض، وجسمي نحيف جدا، وحالتي الصحية غير جيدة، ورغم هذا فأنا أمارس الشعائر الدينية إلا الصوم؛ فإنه يتعبني جدًّا، وإذا أردت أن أصوم قال لي والدي: لا، خشيةً على صحتك ورحمةً بي. فماذا أفعل؟ فأنا أعيش في حيرة وقلق وخوف من الله، وماذا يجب عليَّ في مثل هذه الحالة؟ هل على الصيام، وأنا غير قادر، أم على الكفارة؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: أسأل الله أن يُعافيك، وأن يُقَوِّيَك على العبادة، وإذا كنتَ لا تستطيع أن تصوم رمضان، ويشق ذلك عليك كثيرًا فأطعم عن كل يوم مسكينًا؛ لأن هذا هو الواجب على من لا يستطيع الصوم لسبب لا يُرْجَى زواله، وأنت على الوصف الذي ذكرت من هذا الصنف، فأطعم عن كل يوم مسكينا، ولا تشق على نفسك بالصوم.

وأما إذا كنت تستطيع أن تصوم، ولكن تحتاج إلى راحة بالنهار فصم، وأرخ نفسك بالنهار، ولا تعمل إلا ما يجب عليك عمله؛ كشهود الجماعة في المساجد، واستعن بالله عز وجل، وإذا كنت لا تستطيع أن تصوم في أيام الصيف لطول النهار ولشدة الحر ، ولكنك تستطيع أن تصوم في أيام الشتاء، فلا بأس أن تنتظر حتى تصوم في الشتاء.

مطالب مرتبط:

(۳۸۲۶) حکم روزه و قضای آن برای دانشجویان در سفر طولانی

شایسته نیست که قضای آن ‌را تا رمضان بعدی به تأخیر بیاندازد زیرا در این صورت، در معرض ترک کردن واجب، قرار خواهد گرفت چون تعداد ماه‌های رمضان برایش متراکم می‌شود...

ادامه مطلب …

(۳۷۷۵) حکم کسی که از روی جهل رمضان را روزه نگرفته است

اگر روزه را از روی جهل، ترک کرده و گمان برده که روزه بر وی واجب نیست مانند دختر کوچکی که با حیض به بلوغ برسد و گمان کند که فقط با کامل شدن پانزده سالگی بالغ خواهد شد. در این صورت بر وی واجب است قضای رمضان را به جا آورد زیرا واجبات و فرایض با جهل، ساقط نمی‌شود.....

ادامه مطلب …

(۳۸۲۷) جبران روزه‌های فوت‌شده در دوران جوانی و شرایط کفاره

چیزی جز انجام قضای آن روزه‌ها بر تو واجب نیست؛ زیرا بنا بر دیدگاه برتر و راجح، بر شخص سهل‌انگار فقط واجب است که قضای روزه‌ی رمضان را به جای آورد و به درگاه الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ توبه و استغفار نماید.....

ادامه مطلب …

(۳۸۱۰) حکم روزه گرفتن با وجود توصیه پزشکی و زخم معده

این مسئله به وضعیت فرد در هنگام فرا رسیدن ماه رمضان بستگی دارد که اگر توانایی روزه داشت باید روزه بگیرد و اگر توان روزه گرفتن نداشت، روزه نگیرد....

ادامه مطلب …

(۳۸۰۴) احکام آیه فدیه و روزه در سوره بقره

معنای این آیه‌ی کریمه این است که الله جَلَّ‌جَلَالُهُ در آغاز که روزه را فرض نمود، به روزه‌دار حق انتخاب داد که روزه بگیرد یا غذا دهد ....

ادامه مطلب …

(۳۸۰۶) حکم ناتوانی در روزه گرفتن به سبب بیماری

لازم نیست روزه بگیرد بلکه فقط باید به ازای هر روز، یک مسکین را غذا بدهد؛ چون کسی که توانایی روزه گرفتن ندارد، از دو حالت، خارج نیست: ....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه