(۹۲۷) سوال: معنای این آیه در سوره‌ی توبه چیست؟ {إِنَّمَا النَّسِيءُ زِيَادَةٌ فِي الْكُفْرِ يُضَلُّ بِهِ الَّذِينَ كَفَرُوا يُحِلُّونَهُ عَامًا وَيُحَرِّمُونَهُ عَامًا لِيُوَاطِئُوا عِدَّةَ مَا حَرَّمَ اللَّهُ فَيُحِلُّوا مَا حَرَّمَ} [توبه: ٣٧]: (همانا به تأخیر افکندن فزونی در کفر است، کسانی‌که کافر شدند، با آن گمراه می‌شوند، یک سال؛ آن را حلال و سالی آن را حرام می‌کنند، تا مطابق با تعداد ماه‌هایی شود که الله تحریم کرده است. پس آنچه را که الله حرام کرده، حلال می‌شمارند).

جواب:

{إِنَّمَا النَّسِيءُ زِيَادَةٌ فِي الْكُفْرِ}: نسیء به معنای تاخیر است. در جاهلیت مردم به حرمت ماه محرم باور داشتند؛ زیرا یکی از ماه‌های چهارگانه‌ی حرامی است که الله عَزَّوَجَلَّ در این آیه آن را اعلام فرموده است: {إِنَّ عِدَّةَ الشُّهُورِ عِنْدَ اللَّهِ اثْنَا عَشَرَ شَهْرًا فِي كِتَابِ اللَّهِ يَوْمَ خَلَقَ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ مِنْهَا أَرْبَعَةٌ حُرُمٌ} [توبه: ٣٦]: (بی‌گمان تعداد ماه‌ها نزد الله در کتاب الله، از آن روز که آسمان‌ها و زمین را آفریده، دوازده ماه است، که چهار ماه از میان آنها حرام است). سه ماه از این چهار ماه، پشت سر هم است که عبارتند از: ذی القعده، ذی الحجه و محرم. چهارمی، ماه رجب است که از بقیه‌ی ماه‌های محرم جداست.

آنها در جاهلیت ماه محرم را به تأخیر می‌انداختند. به این صورت که آن را حلال می‌کردند و حرمت آن را در ماه صفر قرار می‌دادند. سپس می‌گفتند: ما چهار ماه در سال را حرام قرار داده‌ایم. بنا بر این همان مقدار ماهی که الله حرام نموده را حرام کرده‌ایم. اما آنها در حقیقت آنچه را که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ حرام نموده یعنی ماه محرم را حلال کرده و حرمت آن را به ماه صفر می‌انداختند. این یک گمراهی و فزونی در کفر از جانب آنها بود. به همین دلیل الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {زُيِّنَ لَهُمْ سُوءُ أَعْمَالِهِمْ وَاللَّهُ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الْكَافِرِينَ} [توبه: ٣٧]: (اعمال زشت‌شان در نظرشان آراسته شده و الله گروه کافران را هدایت نمی‌کند).

***