چهارشنبه 16 شعبان 1447
۱۴ بهمن ۱۴۰۴
4 فوریه 2026

(۶۸۸۴) خطر ترفه و تنعم و رفاه بر آینده مسلمانان چیست؟

(۶۸۸۴) سوال: خطر این ترفه و تنعم و رفاه بر آینده مسلمانان چیست؟

جواب:

خطر این ترفه، به‌ویژه اگر از حد بگذرد، در نظر من بسیار شدید است زیرا اگر اسباب این ترفه از بین برود، واکنش شدیدی به دنبال خواهد داشت چرا که مردم به این رفاه و تنعم عادت کرده‌اند؛ لذا اگر این نعمت‌ها از دست برود – از الله سلامت می‌خواهیم – آن‌ها دچار مشقت شدیدی خواهند شد چون کسی که به چیزی عادت کرده، وقتی آن را از دست می‌دهد، تأثیر زیادی بر نفس او می‌گذارد برخلاف کسی که از ابتدا به آن عادت نداشته است.

از بین رفتن این رفاه و تنعم دور از انتظار نیست، اگر مردم از این نعمت‌ها برای نافرمانی از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ و غفلت از طاعت او استفاده کنند چرا که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {وَإِذۡ تَأَذَّنَ رَبُّكُمۡ لَىِٕن شَكَرۡتُمۡ لَأَزِیدَنَّكُمۡۖ وَلَىِٕن كَفَرۡتُمۡ إِنَّ عَذَابِی لَشَدِیدࣱ} [سوره إبراهيم: ۷]: (و (و به یاد آورید) هنگامی را که پروردگارتان اعلام کرد که: اگر شکر گزاری کنید، یقیناً (نعمت خود را) به شما افزون می‌دهم، و اگر کفران کنید، بی‌گمان عذاب من سخت است) همچنین الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌فرماید: {إِنَّ ٱللَّهَ لَا یُغَیِّرُ مَا بِقَوۡمٍ حَتَّىٰ یُغَیِّرُوا۟ مَا بِأَنفُسِهِمۡ} [سوره الرعد: ۱۱]: (بی‌گمان الله حالت (و سرنوشت) هیچ قومی را تغیر نمی‌دهد، تا وقتی که آنان آنچه را که در ضمیر‌شان است، تغیر دهند) و می‌فرماید: {وَضَرَبَ ٱللَّهُ مَثَلا قَرۡیَةكَانَتۡ ءَامِنَةمُّطۡمَىِٕنَّةیَأۡتِیهَا رِزۡقُهَا رَغَدا مِّن كُلِّ مَكَانفَكَفَرَتۡ بِأَنۡعُمِ ٱللَّهِ فَأَذَٰقَهَا ٱللَّهُ لِبَاسَ ٱلۡجُوعِ وَٱلۡخَوۡفِ بِمَا كَانُوا۟ یَصۡنَعُونَ} [سوره النحل: ۱۱۲]: (و الله مثلی زده است: قریه‌ای که ایمن و آسوده بود، همواره روزی‌اش به فراوانی از هرجا می‌رسید، پس (اهلش) به نعمت‌های الله ناسپاسی کردند، آنگاه الله به (کیفر) آنچه که انجام می‌دادند؛ لباس گرسنگی و ترس (و نا امنی) را بر آن‌ها پوشانید (و طعمش را چشانید)).

اگر بنده شکر این نعمت‌ها را به جا آورد و از آن‌ها برای طاعت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ استفاده کند و با آن‌ها نعمت‌های پروردگارش و بخشش و رحمت او را بشناسد، طبق وعده الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ آن افزوده خواهد شد اما اگر نسبت به آن‌ها کفران ورزد، از او گرفته می‌شوند و برکت آن‌ها نیز از بین می‌رود همان‌طور که از سه آیه‌ای که ذکر کردیم، همین دلالت را می‌دهد.

بنابراین، اگر این نعمت‌ها پس از فرو رفتن در رفاه و تنعم از بین بروند، ترس آن می‌رود که تأثیر شدیدی از جهت مشقت، نگرانی، غم و اندوه به همراه داشته باشد، از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ سلامتی می‌خواهیم.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل في سؤاله الرابع ما خطر هذا الترفيه على مستقبل المسلمين؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: خطر هذا الترفيه – ولا سيما إذا تجاوز الحد في رأيي – أنه شديد، وذلك أنه إذا انقطعت أسبابه فستكون النتيجة رد فعل عظيما بالغا، لأن الناس اعتادوا على هذا الترفه وهذا التنعم، فإذا فقد  منهم-نسأل الله السلامة – فإنه يحصل عليهم بذلك مشقة شديدة، لأن من اعتاد على شيء، ثم فقده صار له أثر بالغ في نفسه، بخلاف من لم يعتده من قبل.

وزوال هذا الترفه، وهذا التنعم ليس ببعيد إذا استعان الناس بهذا على معصية الله -تعالى- والغفلة عن طاعته، لأن الله يقول ﴿ وَإِذۡ تَأَذَّنَ رَبُّكُمۡ لَىِٕن شَكَرۡتُمۡ لَأَزِیدَنَّكُمۡۖ وَلَىِٕن كَفَرۡتُمۡ إِنَّ عَذَابِی لَشَدِیدࣱ ﴾ [إبراهيم: ٧].

ويقول -سبحانه وتعالى -: ﴿ إِنَّ ٱللَّهَ لَا یُغَیِّرُ مَا بِقَوۡمٍ حَتَّىٰ یُغَیِّرُوا۟ مَا بِأَنفُسِهِمۡ ﴾ [الرعد: ١١].

ويقول -سبحانه وتعالى -: ﴿ وَضَرَبَ ٱللَّهُ مَثَلࣰا قَرۡیَةࣰ كَانَتۡ ءَامِنَةࣰ مُّطۡمَىِٕنَّةࣰ یَأۡتِیهَا رِزۡقُهَا رَغَدࣰا مِّن كُلِّ مَكَانࣲ فَكَفَرَتۡ بِأَنۡعُمِ ٱللَّهِ فَأَذَٰقَهَا ٱللَّهُ لِبَاسَ ٱلۡجُوعِ وَٱلۡخَوۡفِ بِمَا كَانُوا۟ یَصۡنَعُونَ ﴾ [النحل: ١١٢].

فهذه النعم إذا شكرها العبد، واستعان بها على طاعة الله -سبحانه وتعالى وعرَف بها نعمة ربه وآلاءه ،ورحمته ازدادت بوعد الله -سبحانه وتعالى- وإن كَفَرَها فإنها تنتزع منه، وتنتزع بركتها، كما ذكرنا ما يدل عليه من الآيات الثلاث.

وعلى هذا، فإنه يخشى إذا زالت هذه النعم بعد الانغماس في الترف والتنعم بها أن يكون لها أثر بالغ في المشقة والنكد والحزن والأسى، نسأل الله السلامة.

مطالب مرتبط:

(۶۹۲۴) نقش آگاهی در تحقق ثواب اعمال عبادی

برای دریافت پاداش، شرط نیست که انسان از آن آگاه باشد بلکه پاداش به فردی که آن عمل را انجام داده است، داده می‌شود خواه او نیت دریافت آن پاداش را داشته باشد یا نداشته باشد...

ادامه مطلب …

(۶۸۴۴) در این زمان سحر زیاد شده است، اسباب و درمان آن چیست؟

اسباب آن کمبود ترس از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ و ضعف ایمان در دل‌ها و میل به دشمنی با دیگران است و به همین دلیل هر ساحری باید به سوی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ توبه کند و قبل از مرگ از این گناه بزرگ دست بردارد و به شدت پشیمان شود.....

ادامه مطلب …

(۶۹۲۱) حکم افراط در شوخی کردن بین دوستان

زیاد شوخی کردن خیری در آن نیست و شاید گفته‌ شود: شوخی در سخن مانند نمک در غذاست؛ بدون آن غذا خوب نمی‌شود اما اگر زیاد شود، غذا نیز خراب می‌شود....

ادامه مطلب …

(۶۸۷۳) آیا صحیح است که مرد با دخترعموها، دخترعمه‌ها، دخترخاله‌ها یا دختر دایی‌هایش بنشیند؟

اگر فرض شود که به خانه اقوامش می‌رود و خلوتی صورت نمی‌گیرد و خانواده خودش و خانواده میزبان نیز حضور دارند و محارمشان آن‌جا حضور دارند و در یک مجلس جمع می‌شوند، مشکلی نیست اما صحبت با زنانی که محرم او نیستند، بدون شک موجب فتنه می‌شود...

ادامه مطلب …

(۶۹۳۱) حکم حضور داماد در مجلس زنانه عروسی

این عادت، عادتی قبیح و ناپسند است و با توجه به پیامدهای آن که منجر به تحریک شهوات و ایجاد فتنه می‌شود...

ادامه مطلب …

(۶۹۱۲) چقدر این عبارت درست است: “هر که چهل روز با گروهی زندگی کند، از آن‌ها می‌شود”؟

هر کسی که گروهی را دوست داشته باشد، از آن‌ها خواهد بود حتی اگر یک روز با آن‌ها زندگی کرده باشد و کسی که میان او و آن گروه محبتی وجود ندارد، اگر حتی چهل ماه هم با آن‌ها بماند، از آن‌ها نخواهد بود؛ پس این عبارت صحیح نیست...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه