(۶۲۲۲) سوال: افرادی هستند که کارهای حرام در اسلام انجام میدهند، وظیفه من نسبت به آنها چیست؟ آیا فقط باید آنها را نصیحت کنم و همین کافی است، یا وظیفهی دیگری دارم؟ اجر شما با الله.
جواب:
واجب بر تو این است که آنها را نصیحت کنی، راهنماییشان نمایی، و آنها را از الله سُبْحَانَهُوَتَعَالَىٰ بترسانی، اگر میترسی که به سخنت اعتماد نکنند، از گفتههای اهل علمی که مورد اعتماد آنها هستند کمک بگیر، و اگر آن علما کتاب یا نوار یا پاسخهایی دارند، مقداری از آنها را در اختیارشان بگذار تا قانع شوند.
اگر نتوانستی این کار را انجام دهی یا انجام دادی اما سودی نبردند، آنگاه واجب است که موضوع آنها را به کسی که بر آنان ولایت و قدرت دارد گزارش دهی، تا آنان را به انجام وظایفشان در برابر الله سُبْحَانَهُوَتَعَالَىٰ وادار کند.
و باید دانست که از مهمترین حقوق همسایگان نسبت به یکدیگر امر به معروف و نهی از منکر است، وقتی رسول الله صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم میفرماید: «يَا أَبَا ذَر إِذَا طَبَخْتَ مَرَقَةً، فَأَكْثِرْ مَاءَهَا، وَتَعَاهَدْ جِيرَانَكَ»[۱]: (هنگام پختن آب گوشت، آبش را بيشتر کن و به همسايه ات نيز بده) و وقتی ثابت است که رسول الله صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم فرمودند: «مَا زَالَ يُوصِينِي جِبْرِيلُ بِالْجَارِ، حَتَّى ظَنَنْتُ أَنَّهُ سَيُوَرِّثُهُ»[۲] : (همواره جبرئيل در مورد همسايه به من توصيه مى كرد تا اينكه گمان بردم همسايه از همسايه ارث مى برد)، پس بر ما واجب است که در هدایت همسایهمان حریص باشیم؛ زیرا هدایت او غذای روح و خیری برای دین و دنیای اوست و هیچکس نگوید: اگر او را نصیحت کنم، ممکن است از من ناراحت شود یا با من قهر کند، چنین چیزی از وسوسههای شیطان است بلکه باید او را نصیحت کرد، به معروف امر و از منکر نهی نمود؛ زیرا این وظیفهی توست و وظیفهی او این است که حق را از هر کسی که باشد بپذیرد و اگر نپذیرفت، آنگاه مسئولیت از گردنِ آمر به معروف و نهیکننده از منکر ساقط شده است و گناه بر گردن کسی خواهد بود که مخالفت کرده است.
[۱] صحیح مسلم: كتاب البر والصلة والآداب، باب الوصية بالجار، والإحسان إليه، شماره (٢٦٢٥).
[۲] صحیح بخاری: كتاب الأدب، باب الوصاة بالجار، شماره (٥٦٦٩) ، وصحیح مسلم: كتاب البر والصلة والآداب، باب الوصية بالجار والإحسان إليه شماره (٢٦٢٥).