(۶۰۴۸) سوال: از وسوسه رنج می‌‌برد، حدود پنج سال گذشته و می‌‌گوید: تلاش می‌‌کنم از آن خلاص شوم اما راه درستی برای رهایی از آن سراغ ندارم. اخیرا به ذهنم خطور نمود که به الله قسم یاد کنم که دستم را مثلا بیش از سه بار نشویم اما بعد از آن شک نموده که پاک نشده؛  لذا دوباره می‌‌شویم و این قضیه زیاد تکرار می‌‌شود. قسم یاد می‌‌کنم که یک عضو را بیش از یک عدد مشخص نشویم اما دوباره آن را می‌‌شویم. آیا بر من کفاره واجب است؟ با این وجود که تعداد دفعاتی را که قسم یاد نموده چون زیاد هستند، نمی‌‌توانم بشمارم. بلکه هر بار این قضیه رخ می‌‌داده است. آیا یک کفاره کفایت است یا به تعداد قسم‌‌ها کفاره لازم است؟ با این وجود که گفتم: نمی‌‌توانم آنها را بشمارم؛ اما هدف از آنها یکی بوده است؟

جواب:

جواب از دو وجه است:

اول: برای انسان شایسته نیست بر ترک گناهی از گناهان یا انجام واجبی از واجبات سوگند یاد کند، زیرا این از جمله چیزهایی است که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ از آن نهی نموده است. الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌‌فرماید: {وَأَقْسَمُوا بِاللَّهِ جَهْدَ أَيْمَانِهِمْ لَئِنْ أَمَرْتَهُمْ لَيَخْرُجُنَّ ۖ قُل لَّا تُقْسِمُوا ۖ طَاعَةٌ مَّعْرُوفَةٌ ۚ إِنَّ اللَّهَ خَبِيرٌ بِمَا تَعْمَلُونَ}[النور: ۵۳]: ( (منافقان) با (نهایت تاکید و) سخت‌‌ترین سوگندهایشان به الله سوگند یاد کردند که اگر به آنها فرمان دهی (برای جهاد) بیرون می‌‌روند؛ بگو: سوگند یاد نکنید طاعت پسندیده (و خالصانه مطلوب) است بی گمان الله به آنچه انجام می‌‌دهید آگاه است) لذا آنچه برای انسان شایسته بوده این است که بر انجام عبادات و ترک گناهان بدون اینکه قسم یاد کند از الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ طلب کمک کند. بلکه خود را بر قبول امر الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ و رسولش صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم عادت دهد و امر را انجام داده و حرام را ترک نموده بدون اینکه خود را با قسم الزام کند.

دوم: این زنی که قسم یاد نموده دستانش را بیش از آنچه شستن آن شایسته نیست نشوید سپس انجام داده و دوباره تکرار نموده، کفاره‌‌ی قسم بر او واجب است و مادامی که آن فعل از یک جنس است، یک کفاره کافی است و کفاره‌‌ی قسم همان‌‌طور که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ یاد نموده، به این صورت است: {فَكَفَّارَتُهُ إِطْعَامُ عَشَرَةِ مَسَاكِينَ مِنْ أَوْسَطِ مَا تُطْعِمُونَ أَهْلِيكُمْ أَوْ كِسْوَتُهُمْ أَوْ تَحْرِيرُ رَقَبَةٍ ۖ فَمَن لَّمْ يَجِدْ فَصِيَامُ ثَلَاثَةِ أَيَّامٍ ۚ}[المائدة: ۸۹]: (پس کفاره‌‌ی آن اطعام ده مسکین است از غذاهای متوسطی که به خانواده‌‌ی خود می‌خورانید یا لباس پوشانئن آنها و یا آزاد کردن یک برده لذا اگر کسی (هیچ یک از اینها) را نیابد سه روز روزه بگیرد) غذا دادن به مساکین به دو صورت است: اول: به آنها نهار یا شام دهد یعنی غذا درست نموده و ده فقیر را دعوت نموده تا اینکه بخورند و دوم: اینکه بین آنها غلات از گندم یا برنج تقسیم کند و برنج در زمان ما متوسط آنچه به خانواده‌‌ی خود می‌‌دهیم، است؛ لذا بهتر از چیز دیگری است و مقدار آن، بر اساس آنچه با اندازه‌‌ی صاع‌‌های رایج در بیشتر مناطق این سرزمین محاسبه شده، برابر با دو صاع برنج است. اما شایسته است به این غذا چیزی اضافه نموده تا برای خود آب گوشت یا مانند آن درست کند تا اطعام کامل شود.