(۵۹۵۴) سوال: شیخ بزرگوار! لطفا حکم شرعی خوردن چربی گاو و گوسفند را بیان کنید؛ آیا خوردن آن‌‌ها بر انسان حرام است؟ علیرغم اینکه بسیاری از مردم این چربی‌‌ها را می‌‌خورند؛ شیخ بزرگوار! لطفا این مسئله را مفصل بیان کنید.

جواب:

چربی گاو و گوسفند و گوشت این دو حلال است، به دلیل فرموده‌‌ی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ : {أُحِلَّتْ لَكُم بَهِيمَةُ الْأَنْعَامِ إِلَّا مَا يُتْلَىٰ عَلَيْكُمْ}[المائدة: ۱]: ((گوشت) چهار پایان برای شما حلال شده است مگر آنچه بر شما خوانده می‌‌شود) و مقصود از آنچه بر شما خوانده می‌‌شود، فرموده‌‌ی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ است: {حُرِّمَتْ عَلَيْكُمُ الْمَيْتَةُ وَالدَّمُ وَلَحْمُ الْخِنزِيرِ وَمَا أُهِلَّ لِغَيْرِ اللَّهِ بِهِ وَالْمُنْخَنِقَةُ وَالْمَوْقُوذَةُ وَالْمُتَرَدِّيَةُ وَالنَّطِيحَةُ وَمَا أَكَلَ السَّبُعُ إِلَّا مَا ذَكَّيْتُمْ وَمَا ذُبِحَ عَلَى النُّصُبِ}[المائدة: ۳]: ((گوشت) مردار و خون و گوشت خوک و آنچه (هنگام ذبح) نام غیر الله بر آن برده شود و (حیوانات) خفه شده و با ضربه مرده و از بلندی افتاده و به ضرب شاخ (حیوان دیگری) مرده و آنچه درندگان خورده باشند- مگر آنکه ذبح (شرعی) کرده باشید و آنچه برای بت‌‌ها ذبح شده بر شما حرام شد)  تفاوتی میان گوشت و چربی آن وجود ندارد، زیرا شریعت اسلامی -الحمدلله- ثابت و جاری است و تناقضی در آن وجود ندارد و الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ قسمتی از حیوان را حلال و قسمتی را حرام نکرده بلکه حیوان به صورت کامل یا حلال و یا حرام است بر خلاف بنی اسرائیل که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ در حق آن‌‌ها می‌‌فرماید: {وَعَلَى الَّذِينَ هَادُوا حَرَّمْنَا كُلَّ ذِي ظُفُرٍ ۖ وَمِنَ الْبَقَرِ وَالْغَنَمِ حَرَّمْنَا عَلَيْهِمْ شُحُومَهُمَا إِلَّا مَا حَمَلَتْ ظُهُورُهُمَا أَوِ الْحَوَايَا أَوْ مَا اخْتَلَطَ بِعَظْمٍ ۚ ذَٰلِكَ جَزَيْنَاهُم بِبَغْيِهِمْ ۖ وَإِنَّا لَصَادِقُونَ}[الانعام: ۱۴۶]: (و بر يهوديان هر (حيوان) ناخن دار را حرام کرديم و از گاو وگوسفند پيه آن دو را بر آنها حرام ساختيم, مگر آنچه (از پيه وچربی) که بر پشت آنها قرار دارد, ويا در لابه لای روده‌ها يا آنچه به استخوان آميخته است, اين را به سبب سرکشی (وستمی) که می‌کردند؛ به آنها کيفر داديم, وحقاً ما راستگوييم) الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ انکار نموده بر کسی که چیزی از چهارپایان و سایر چیزهایی را که حلال نموده حرام کند، لذا الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌‌فرماید: {وَلَا تَقُولُوا لِمَا تَصِفُ أَلْسِنَتُكُمُ الْكَذِبَ هَٰذَا حَلَالٌ وَهَٰذَا حَرَامٌ لِّتَفْتَرُوا عَلَى اللَّهِ الْكَذِبَ ۚ إِنَّ الَّذِينَ يَفْتَرُونَ عَلَى اللَّهِ الْكَذِبَ لَا يُفْلِحُونَ * مَتَاعٌ قَلِيلٌ وَلَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ}[النحل: ۱۱۶- ۱۱۷]: (و چیزی را که زبانتان به دروغ توصیف می‌‌کند نگویید: این حلال است و آن حرام تا بر الله افترا ببندید یقیناً کسانی که بر الله افترا می‌‌بندند رستگار نمی‌‌شوند * (در این دنیا) بهره‌‌ی اندک (نصیبشان می‌‌شود) و برای آن‌‌ها (در آخرت) عذاب دردناک است) همچنین می‌‌فرماید: {قُلْ مَنْ حَرَّمَ زِينَةَ اللَّهِ الَّتِي أَخْرَجَ لِعِبَادِهِ وَالطَّيِّبَاتِ مِنَ الرِّزْقِ ۚ قُلْ هِيَ لِلَّذِينَ آمَنُوا فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا خَالِصَةً يَوْمَ الْقِيَامَةِ}[الأعراف: ۳۲]: (بگو: چه کسی لباس (وزينت‌‌هایی) را که الله برای بندگانش پديد آورده وروزی‌‌های پاک را حرام کرده است؟! بگو: اين (چيزها) در زندگی دنيا برای کسانی است که ايمان آورده‌اند (اگر چه کافران نيز از آن‌‌ها بهره مند می‌‌شوند اما) روز قيامت خاص (برای مومنان) خواهد بود) و بدینوسیله می‌‌دانیم حدیثی را که از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم روایت می‌‌شود که گوشت گاو بیماری و شیر آن شفا است[۱]، حدیث باطلی بوده، زیرا امکان ندارد الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ چیزی را برای بندگانش حلال کند در صورتی که بیماری بوده و ضرر می‌‌رساند. بلکه قاعده‌‌ی شریعت اسلامی بر این بوده که هر آنچه ضرر می‌‌رساند، حرام بوده و خوردن آن برای مسلمانان جایز نیست، به دلیل فرموده‌‌ی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ : {وَلَا تَقْتُلُوا أَنفُسَكُمْ ۚ إِنَّ اللَّهَ كَانَ بِكُمْ رَحِيمًا}[النساء: ۲۹]: (و خودتان را نکشید زیرا الله (نسبت) به شما مهربان است) و در حدیث از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم روایت شده که می‌‌فرماید: «لا ضرر ولا ضرار»[۲]: (ضرر رساندن به خود و دیگران حرام است).

[۱] حاکم (۴/۴۴۸، شماره­ی ۸۲۳۲).

[۲] ابن ماجة: کتاب الأحکام، باب من بنی فی حقه ما یضر بجاره، شماره­ی (۲۳۴۱)، و أحمد (۱/۳۱۳، شماره­ی ۲۸۶۷).