جمعه 26 جمادی‌الاول 1448
۱۵ آبان ۱۴۰۵
6 نوامبر 2026

(۵۸۶۸) حکم تأخیر در فرزندآوری به دلیل ادامه تحصیل

(۵۸۶۸) سوال: زن و شوهر به توافق رسیدند که به مدت یکسال یا بیشتر، داشتن فرزند را به ـخیر اندازند تا زن تحصیلش را به اتمام رساند، آیا این کارشان ایراد و گناه دارد؟

جواب:

بهتر است که زن و شوهر، فرزندان زیادی به دنیا آورند؛ زیرا پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمود: «تزوجوا الودود الولود». (با زنی که همسرش را بسیار دوست دارد و فرزند زیاد به دنیا می‌آورد ازدواج کنید. ) پیامبر مسلمانان را به ازدواج با زنی تشویق نمود که فرزند زیاد به دنیا می‌آورد تا تعداد فرزندان زیاد باشد و زیاد بودن فرزند موجب عزت و قدرت امت اسلامی است؛ الله جَلَّ‌جَلَالُهُ از زبان شعیب به قومش می‌فرماید: {وَاذْكُرُوا إِذْ كُنْتُمْ قَلِيلاً فَكَثَّرَكُمْ} [اعراف: ۸۶]. (و زمانی را به یادآورید که کم بودید و شما را زیاد نمود. ) الله جَلَّ‌جَلَالُهُ درباره‌ی منت و لطف خویش بر بنی اسرائیل می‌فرماید: {وَجَعَلْنَاكُمْ أَكْثَرَ نَفِيراً} [إسراء: ۶]. (و تعداد شما را بیشتر قرار دادیم. ) هر چه تعداد فرزندان بیشتر باشد، برای مرد و زن بهتر است و اگر شرایط و ضرورت موجب شد که زن به خاطر ضعف و ناتوانی قادر به براداری نباشد، اشکالی ندارد که زن و شوهر توافق نمایند که داشتن فرزند را برای مدت مشخصی به تأخیر اندازند، دلیل این حکم، حديث جابر است که می‌گفت در زمان پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم برخی از اصحاب گوشه‌نشینی می‌کردند و آیه‌ای در نهی از این کار نازل نشد. [۱] اما جلوگیری دائمی از بارداری، مانند برداشتن رحم، تنها در صورتی جایز است که ضرورت باشد و مثلاً برای رحم اتفاقی بیفتد که برای مادر خطرآفرین و موجب هلاکت شود؛ در این صورت برداشتن رحم ایرادی ندارد.


[۱] تخیجش بیان شد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: زوجان اتفقا على أن يؤجلا إنجاب الأولاد لمدة سنة أو أكثر؛ وذلك لأن الزوجة تود أن تكمل تعليمها، فهل عليهما شيء في ذلك:

فأجاب – رحمه الله تعالى-: الأفضل للزوجين أن يكثرا الإنجاب؛ لأن النبي- صلى الله عليه وعلى آله وسلم – قال: «تَزَوَّجُوا الْوَدُودَ الْوَلُودَ»، أي أي كثيرة الولادة، وإنما حث على تزوج كثيرة الولادة من أجل كثرة الأولاد، وكثرة الأولاد عز للأمة كما قال الله تعالى عن شعيب: ﴿وَاذْكُرُوا إِذْ كُنتُمْ قَلِيلًا فَكَتَرَكُمْ﴾ [الأعراف: ٨٦]، قاله لقومه، وقال الله تعالى ممتنا على بني إسرائيل: ﴿وَجَعَلْنَكُمْ أَكْثَرَ نَفِيرًا﴾ [الإسراء: ٦]، فكلما كثر الأولاد فهو أفضل للرجل وللمرأة، فإن دعت الحاجة إلى تقليل الأولاد لكون المرأة ضعيفة في الجسم لا تتحمل فلا حَرَجَ أن يتفق الزوجان على تأجيل الحمل لمدة معينة، ودليل ذلك حديث جابر أن الصحابة كانوا يعزلون في عهد النبي- صلى الله عليه وعلى آله وسلم – ولم ينزل القرآن بالنهي عن ذلك.

وأما قطع النسل بالكلية كاستئصال الرحم مثلا فإنه لا يجوز، إلا إذا كان هناك ضرورة بأن حدث في الرحم أورام تؤدي إلى الهلاك مثلا، فلا بأس باستئصاله حينئذ.

مطالب مرتبط:

(۵۸۷۲) حکم استفاده از قرص‌های تقویتی برای بارداری

این موضوع به مشاوره‌ی پزشک بستگی دارد، اگر مصرف این قرص‌ها را برای او زیانبار نمی‌داند، بهتر است برای بارداری استفاده کن...

ادامه مطلب …

(۵۸۷۴) جواز استفاده طولانی‌مدت از قرص‌های ضدبارداری

برای داشتن فرزندان کم، از وسایل جلوگیری استفاده نکند، چون رزق و روزی فرزندانش با الله جَلَّ‌جَلَالُهُ است و هر چه تعداد فرزندانش بیشتر باشد، دروازه‌های بیشتری از روزی و نعمت برایش گشوده می‌شود...

ادامه مطلب …

(۵۸۶۹) حکم بستن رحم برای حفظ سلامت زن

بستن رحم مطلقاً جایز نیست، اما اگر ثابت شود که برای مادر خطرناک است و ترس از مردن اوست، در صورت رضایت خودش، ایرادی ندارد....

ادامه مطلب …

(۵۸۵۶) حکم استفاده از قرص‌های ضدبارداری در صورت ضعف جسمانی

اگر شوهرش اجازه می‌دهد، وضعیتش بهتر می‌شود و احساس می‌کند که به آن بیماری‌ها دچار نمی‌شود، ایرادی ندارد که از این قرص‌ها استفاده کند.....

ادامه مطلب …

(۵۸۶۴) حکم استفاده از قرص‌های جلوگیری از عادت ماهیانه برای روزه‌داری

آن‌گونه که به من خبر رسیده، استفاده از این قرص‌ها ضرر دارد و درست نیست که مسلمان چیزی را استفاده کند که برایش زیانبار است....

ادامه مطلب …

(۵۸۵۸) حکم به تعویق انداختن بارداری به صورت موقت

به نظر من زن هر سال فرزند به دنیا می‌آورد و مشکلی ندارد، هر کس از الله کمک بخواهد، الله او را کمک می‌نماید و هر کس به الله توکل کند، او کافی و حافظش می‌باشد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه