چهارشنبه 13 شوال 1447
۱۲ فروردین ۱۴۰۵
1 آوریل 2026

(۵۴۳۲) حکم ترک إحداد و خروج از منزل در ایام عده‌ی وفات برای زن سالخورده

(۵۴۳۲) سوال: زنی که مسن است و تقریبا ۶۵ سال سن دارد، همسرش فوت می‌کند و شوهرش مریض و درمانپه بوده است لذا عده بر او ننشسته است و فقط بچبرای رفتن نزد فرزندانش از خانه خارج شده است چون نمی‌تواند تنهایی در خانه بماند ولی آرایش و خوش بو کننده استفاده نمی‌کرده است، آیا او گناه‌کار بوده؟ و چه چیزی بر او می‌باشد؟

جواب:

زنی که شوهرش فوت کند بر او واجب است که عده را چهار ماه و ده روز بگذراند یا این که حامله باشد و وضع حمل کند و در مدت عده واجب است که در خانه‌اش بماند مگر برای عذر شرعی و از عذرهایی شرعی این است که مریض شود و نیاز داشته باشد که به بیمارستان برود یا نیاز داشته باشد که مثلا برای حصر وارثت نزد قاضی برود یا اسباب دیگر که بیرون رفتن او را جایز می‌کند.

اما بیرون رفتن او بدون سبب جایز نیست و بر همین اساس بیرون رفتن او برای زیارت همسایگان و خویشواندانش یا نماز عید یا مانند آن جایز نیست ولی اگر برای بیرون رفتنش ضرورت پیش آمد مثلا بر جان خود بترسد اگر که در خانه بماند یا باران شدیدی ببارد که از منهدم شدن خانه بترسد یا خانه آتش بگیرد که ممکن نباشد در خانه بماند پس در این صورت جایز است که خارج شود اگر چه در شب باشد.

علما ذکر کرده‌اند که برای حاجت می‌تواند در روز بیرون رود مثل خرید نیازهای خانه‌اش اگر که کسی نیست که خرید کند و همچنین برای زنی که شوهرش فوت کرده است حرام است که از بوی خوش استفاده کند یا سرمه بزند و با گیاه ورس رنگ‌آمیزی کند (نوعی آرایش کردن است) یا آرایش کند یا لباس زینتی یا زیور آلات بپوشد همه‌ی اینها برای او حرام است تا این که عده‌اش تمام شود.

اما مکالمه با رمدان و مخاطب قراردنشان و جواب دادن تلفن و جواب دادن به کسی در خانه را می‌زند و مانند آن حلال است و اشکالی ندارد و همچنین اشکالی ندارد که هر روز یا هر هفته یا هر ماه حمام کند یا غسل نکند مگر بعد از حیض لذا حکم خاصی در مسأله‌ی حمام ندارد و همچنین می‌تواند نماز را در اول یا آخر وقت بخواند و تفاوتی نمی‌کند که مردم نماز خواندند یا نه.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: امرأة كبيرة في العمر عمرها يقارب خمسا وستين سنة، تُوفي زوجها، وقد كان هذا الزوج عاجزًا ومريضًا، فلم تعتد عليه، وإنما كانت تخرج من بيتها عند أولادها؛ لأنها لا تستطيع البقاء وحدها في البيت، علما بأنها كانت لا تتزين ولا تتطيب والسؤال هل تأثم في ذلك؟ وماذا عليها؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: المرأة التي مات عنها زوجها تجب عليها العدة، وهي أربعة أشهر وعشرة أيام من موته أو وضع الحمل، ويجب عليها في هذه العدة أن تبقى في بيتها، ولا تخرج منه إلا لعذر شرعي، فمن الأعذار الشرعية أن تمرض، وتحتاج إلى الخروج إلى المستشفى، أو أن يحتاج إليها القاضي في حضر الوراثة مثلا، أو غير ذلك من الأسباب التي تسوغ لها أن تخرج.

أما دون سبب فلا يجوز، وعلى هذا فلا يجوز أن تخرج لزيارة جيرانها، أو أقاربها، أو لصلاة العيد، أو ما أشبهه، بل تبقى في بيتها، لكن لو اضطرت إلى الخروج بأن كانت تخشى على نفسها إذا بقيت في البيت، أو جاءت أمطار غزيرة يُخشى أن ينهدم عليها البيت أو أصاب البيت حريق لا يمكنها أن تبقى معه، فحينئذ تخرج ولو في الليل.

وقد ذكر العلماء -رحمهم الله – أن لها أن تخرج لحاجتها نهارا، مثل أن تخرج لشراء حاجاتها في بيتها إذا لم يكن لها أحد يشتري لها، وكذلك يحرم على المرأة التي تُوفي عنها زوجها أن تتطيب أو أن تكتحل، أو أن تتورس، أو أن تتمكيج، أو أن تلبس ثياب زينةٍ، أو أن تلبس حُليًّا. كل هذا حرام عليها حتى تنتهي العدة.

وأما مكالمة الرجال ومخاطبتهم والرد على الهاتف، والرد على قارع عليها البيت، وما أشبه ذلك، فهذا حلال، لا بأس به، وكذلك أيضًا لا حرج أن تغتسل كل يوم، أو كل أسبوع، أو كل شهر، أو لا تغتسل إلا عند الحيض، فليس لها حكم يختص بها في مسألة الاغتسال، وكذلك لها أن تصلي في أول الوقت وآخره، سواء صلى الناس، أم لم يصلوا.

مطالب مرتبط:

(۵۴۳۳) زنی که شوهرش فوت کرده است حکم عده آن چیست؟

زنی که شوهرش فوت کرده است عده‌ی او چهار ماه و ده روز است...

ادامه مطلب …

(۵۴۳۵) حکم شک در مدت إحداد و تأخیر در ترک لوازم عده

اشکالی ندارد....

ادامه مطلب …

(۵۴۲۲) احکام عده‌ی زن چیست؟

اول: بر او (زن) واجب است که از تمام انواع زینت از لباس زیبا و همه‌ی زیورآلات در دست یا در گوش یا بر سینه یا در پا پرهیز کند و همچنین ساعت (که از نوع زیور آلات است) را در جیب خود بگذارد و در دست خود نکند....

ادامه مطلب …

(۵۴۲۷) حکم نوشیدن قهوه با زعفران برای زنی که عده‌ی وفات شوهرش می‌باشد

اگر که بوی زعفران باقی بماند جایز نیست که بنوشد چون که بوی آن از دهن او ظاهر می‌شود اما اگر بوی آن با پختن آن از بین می‌رود، اشکالی ندارد....

ادامه مطلب …

(۵۴۲۶) آیا زنی که در عده‌ی وفات شوهرش به سر می‌برد باید لباس سیاه بپوشد؟

لباس خود را زینت ندهد یعنی لباسی نپوشد که زینتی محسوب گردد ولی غیر از آن هر لباسی که خواست می‌تواند بپوشد لذا می‌تواند لباس سیاه یا سرخ یا سبز و دیگر لباس‌های که جایز است را می‌تواند بپوشد و مقید به لباس سیاه نیست.....

ادامه مطلب …

(۵۴۳۰) حکم خروج زن در ایام عده‌ی وفات برای رسیدگی به نیازهای ضروری

بیرون رفتن در روز برای زنی که در عده‌ی وفات شوهرش است برای حاجت و نیاز اشکالی ندارد....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه