چهارشنبه 22 صفر 1448
۱۴ مرداد ۱۴۰۵
5 آگوست 2026

(۴۹۱۳) حکم مطالبه ارث نوه از میراث پدربزرگ پس از فوت پدر

(۴۹۱۳) سوال: پدربزرگ پدری من فوت کرده است و از او چهار پسر و چهار دختر به جای مانده است. تمام اموال و ماترک او شامل اموال نقدی، زمین‌های زراعی و دام و احشام در دست پسر ارشد او است. پدرم فوت کرد. هر کدام از عموهایم سهم خود را از برادر بزرگتر خود اخذ کردند به جز من. آنها به من هیچ سهمی ندادند. من تنها دختر پدرم بودم و هیچ خواهر و برادری ندارم. آیا من حق دارم سهم الارث پدرم از پدرش را از ایشان مطالبه کنم؟

جواب:

تو حق داری سهمت را از سهم الارث پدرت از پدرش مطالبه نمایی، زیرا مستحق آنچه به آن استحقاق داری هستی. اما باید آگاه باشی که تنها نصف سهم الارث پدرت به تو می‌رسد و بقیه پول به نزدیکترین فرد ذکور به تو که و نزدیکترین اقوام عصبی (پدری) که اشاره کردی عموهایت هستند می‌رسد. زیرا پدرت در هنگام مرگ تنها یک دختر داشته است و سه برادر و در این حالت به دختر نصف سهم و بقیه آن به سه عموی وی می‌رسد. اما اگر تنها یکی از عموها در قید حیات بود تمام نیمه باقیمانده سهم الارث تو به آن عموی زنده می‌رسد و به برادرزاده‌های دیگر هیچ سهمی تعلق نمی‌گیرد. اگر تمام عموها مرده بودند، پسرانشان به جای آنها این سهم را از آن خود می‌کنند و فرزندان مونث هیچ سهمی از ارثیه تعصیبی ندارند.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: لقد توفي جدي لأبي، وترك أربعة أبناء منهـ والدي، وأربع بنات وكانت كل تركته بيد ابنه الأكبر، من أموال نقدية وأراض زراعية ومواش، وقد توفي والدي، فقام كل واحد من أعمامي بأخذ نصيبه من أخي الأكبر، إلا أبي لم يُسَلَّموا إلى نصيبه، فأنا ابنته الوحيدة، فليس لي إخوة ولا أخوات، فهل لي الحق في مطالبته بحق أبي من جدي، أم لا؟

فأجاب رحمه الله تعالى: الجواب هو أن لكِ الحق في أن تطالبي بنصيبك من أبيك الذي ورثه من جَدِّك، لأنك مستحقة بما تستحقين منه، ولكن اعلمي أن ليس لك من أبيك إلا نصف المال، والباقي يكون لأولى رَجُلٍ ذَكَر، وأولى العَصَبة في هذه المسألة التي ذكرتِ هم أعمامك، لأن أبالي يكون قد مات عن بنت وعن ثلاثة إخوة، وفي هذه الحال يكون للبنت النصف، وللإخوة الثلاثة الباقي، إذا كانوا على قيد الحياة، وإذا كان أحدهم هو الباقي، صار الباقي له وحده دون أبناء أخويه ، وإن ماتوا كلهم قام أبناؤهم مقامهم، أما بنات الإخوة فإنه ليس لهن حق من التعصيب.

مطالب مرتبط:

(۴۸۸۸) بخشش سهم ارث از سوی خواهران و اخذ مبلغی از باب رضایت

زمینی که پدرشان برای آنها به جای گذاشته ملک آنها است و می‌توانند هر طور که می‌خواهند در آن دخل و تصرف نمایند. پس اگر خواهران این فرد از سهم خود گذشت نموده‌اند، این امر به خودشان مربوط است و هیچ اشکالی در آن نیست....

ادامه مطلب …

(۴۸۷۶) حکم مال مورثی که مقداری از آن آلوده به رباست چیست؟

مال این مورث برای وارثانش حلال می‌باشد حتی اگر این مال را از طرق حرام به دست آورده باشد.....

ادامه مطلب …

(۴۸۸۱) اولویت ادای نذر یا پرداخت بدهی‌های فرد مقروض؟

ابتدا مقدار قرض او را محاسبه می‌کنیم، سپس مقدار مالی که از خود بر جای گذاشته را محاسبه کرده و آن را به مقدار کل دیون تقسیم می‌کنیم....

ادامه مطلب …

(۴۹۰۶) تقسیم ارث مرد متوفی با دو پسر، دو دختر و همسر باردار

اگر به جز این افراد وارث دیگری در کار نباشد، یک هشتم ماترک به زوجه خواهد رسید و به اندازه سهم دو پسر برای فرزند یا فرزندانی که در شکم مادر هستند از سهم الارث به صورت موقت جدا می‌شود و بقیه بین دو دختر و دو پسر وی تقسیم می‌گردد...

ادامه مطلب …

(۴۸۸۵) حکم صرف‌نظر از سهم ارث در برابر ظلم یکی از ورثه در تصرف مال موروثی

بر تو حلال نیست از ماشینی که بین تو و سایر ورثه مشترک است گذشت کنی مگر اینکه سایر وراث هم بر این کار رضایت داشته باشند...

ادامه مطلب …

(۴۹۰۸) سهم‌الارث همسران، دختران و برادر در صورت فوت زوج و یکی از دختران

در این مساله ارثیه به بیست و چهار قسمت تقسیم می‌گردد: به دو همسر یک هشتم یعنی سه قسمت از بیست و چهار قسمت می‌رسد و برای پنج دختر نیزشش قسمت از این بیست و چهار قسمت منظور می‌گردد و بقیه سهم به برادر می‌رسد، ...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه