شنبه 8 ربیع‌الثانی 1448
۲۸ شهریور ۱۴۰۵
19 سپتامبر 2026

(۴۹۱۳) حکم مطالبه ارث نوه از میراث پدربزرگ پس از فوت پدر

(۴۹۱۳) سوال: پدربزرگ پدری من فوت کرده است و از او چهار پسر و چهار دختر به جای مانده است. تمام اموال و ماترک او شامل اموال نقدی، زمین‌های زراعی و دام و احشام در دست پسر ارشد او است. پدرم فوت کرد. هر کدام از عموهایم سهم خود را از برادر بزرگتر خود اخذ کردند به جز من. آنها به من هیچ سهمی ندادند. من تنها دختر پدرم بودم و هیچ خواهر و برادری ندارم. آیا من حق دارم سهم الارث پدرم از پدرش را از ایشان مطالبه کنم؟

جواب:

تو حق داری سهمت را از سهم الارث پدرت از پدرش مطالبه نمایی، زیرا مستحق آنچه به آن استحقاق داری هستی. اما باید آگاه باشی که تنها نصف سهم الارث پدرت به تو می‌رسد و بقیه پول به نزدیکترین فرد ذکور به تو که و نزدیکترین اقوام عصبی (پدری) که اشاره کردی عموهایت هستند می‌رسد. زیرا پدرت در هنگام مرگ تنها یک دختر داشته است و سه برادر و در این حالت به دختر نصف سهم و بقیه آن به سه عموی وی می‌رسد. اما اگر تنها یکی از عموها در قید حیات بود تمام نیمه باقیمانده سهم الارث تو به آن عموی زنده می‌رسد و به برادرزاده‌های دیگر هیچ سهمی تعلق نمی‌گیرد. اگر تمام عموها مرده بودند، پسرانشان به جای آنها این سهم را از آن خود می‌کنند و فرزندان مونث هیچ سهمی از ارثیه تعصیبی ندارند.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: لقد توفي جدي لأبي، وترك أربعة أبناء منهـ والدي، وأربع بنات وكانت كل تركته بيد ابنه الأكبر، من أموال نقدية وأراض زراعية ومواش، وقد توفي والدي، فقام كل واحد من أعمامي بأخذ نصيبه من أخي الأكبر، إلا أبي لم يُسَلَّموا إلى نصيبه، فأنا ابنته الوحيدة، فليس لي إخوة ولا أخوات، فهل لي الحق في مطالبته بحق أبي من جدي، أم لا؟

فأجاب رحمه الله تعالى: الجواب هو أن لكِ الحق في أن تطالبي بنصيبك من أبيك الذي ورثه من جَدِّك، لأنك مستحقة بما تستحقين منه، ولكن اعلمي أن ليس لك من أبيك إلا نصف المال، والباقي يكون لأولى رَجُلٍ ذَكَر، وأولى العَصَبة في هذه المسألة التي ذكرتِ هم أعمامك، لأن أبالي يكون قد مات عن بنت وعن ثلاثة إخوة، وفي هذه الحال يكون للبنت النصف، وللإخوة الثلاثة الباقي، إذا كانوا على قيد الحياة، وإذا كان أحدهم هو الباقي، صار الباقي له وحده دون أبناء أخويه ، وإن ماتوا كلهم قام أبناؤهم مقامهم، أما بنات الإخوة فإنه ليس لهن حق من التعصيب.

مطالب مرتبط:

(۴۹۰۲) اگر یکی از ورثه دوجنسه باشد، آیا باید در تقسیمات ارثیه جزو مردان حساب شود یا از زنان؟

اگر جزو آن دسته از ورثه‌ای بود که مرد یا زن بودن در سهم او هیچ تاثیری نداشت (مانند برادر مادری که جنسیت تاثیری در سهم وی ندارد) اما اگر جنسیت در سهم وارث تاثیر داشته باشد، به فرد دوجنسه نصف ارثیه یک پسر و نصف ارثیه یک دختر داده می‌شود...

ادامه مطلب …

(۴۸۷۶) حکم مال مورثی که مقداری از آن آلوده به رباست چیست؟

مال این مورث برای وارثانش حلال می‌باشد حتی اگر این مال را از طرق حرام به دست آورده باشد.....

ادامه مطلب …

(۴۸۹۰) حکم وقف ناتمام پیش از وفات

وقف هنوز انجام نشده است؛ چرا که تحقق وقف منوط به بازدید آن زن از مکان‌ها و اجرای واقعی آن بوده است،...

ادامه مطلب …

(۴۹۱۶) تقسیم ارث با توجه به وصیت پدر و مادر در خصوص صدقه

در مورد ماترک پدر ابتدا ثڵث آن برای انجام وصیت وی جدا می‌شود و سپس باقیمانده آن تقسیم می‌گردد....

ادامه مطلب …

(۴۹۰۱) حکم ارث برای فردی با ظاهر مردانه و رفتارهای زنانه

حکم این شخص حکم مردان است و حکم او در زمره احکام افراد دوجنسه قرار نمی‌گیرد، زیرا افراد دوجنسه، اندام جنسی هر دو جنس را دارند و احکام اینگونه افراد نیز نزد علما تشریح شده است که در اینجا مجال توضیح آن نیست....

ادامه مطلب …

(۴۸۸۴) آیا اجازه ساخت خانه بر زمین موروثی پیش از تقسیم ارث جایز است؟

اگر در میان وراث افراد نابالغ وجود دارد، دست زدن به اموال ایشان ابدا جایز نیست و نباید چیزی از آن اخذ شود. اما اگر یکی از برادران بالغ از سهم خود گذشت کند اشکالی ندارد.....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه