سه‌شنبه 21 صفر 1448
۱۲ مرداد ۱۴۰۵
4 آگوست 2026

(۴۶۳۱) حکم مشارکت در صندوق‌های قرض‌الحسنه خانوادگی یا جمعی

(۴۶۳۱) سوال: لطفا نظر و فتوای خود را درباره جمعیتهایی که در آنها هر کس ماهانه مبلغی (مانند) ده پوند را پرداخت می­کند و سپس هر ماه بر حسب توافق مجموع پرداختی­ها را به یک نفر تحویل می­دهند، به ما بفرمایید. خداوند به شما اجر عنایت بفرماید.

جواب:

هیچ اشکالی در این امر نیست زیرا کاری کاملا تعاونی است و جهت قرض دادن به نیازمندان انجام می­گیرد. یعنی مثلا اگر ده نفر باشند و توافق کنند که هر نفر هزار ریال بپردازد، به یک نفر نه هزار ریال اضافه می­رسد و ممکن است خیری به او برساند و این امر در حوزه همکاری و رفع نیاز دیگران قرار می­گیرد و ابدا اشکالی ندارد. اما درباره بعضی از مردم که فکر می­کنند این امر در زمره قرض جلب کننده نفع قرار می­گیرد می­گوییم: کدام نفع؟ فرد هزار قرض داده و هزار پس گرفته و این قرض هیچ سودی جذب نکرده است. الحمدالله علی رغم اینکه برای بعضی از مردم شبهه ایجاد شده، این مساله هیچ مشکلی ندارد!.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: أرجو أن تفتوني مأجورين عن الاشتراك في الجمعيات التي يدفع كل واحد فيها مبلغا من المال في كل شهر كل واحد يدفع عشرة جنيهات، ثم يأخذها واحد منهم بترتيب يتفقون عليه.

فأجاب – رحمه الله تعالى لا بأس بهذا، لأن هذا من باب التعاون وإقراض المحتاجين، فمثلا إذا كانوا عشرة، واتفقوا على أن يبذل كل واحد منهم ألف ريال، ويُعطى واحدا حصل لهذا الواحد إضافة تسعة آلاف على مرتبه، وهذا قد ينفعه أحيانًا، وهو من باب التعاون وسَد حاجات الآخرين ولا حرج فيه إطلاقا، وأما ما تَوَهَّمه بعض الناس مِن أنه قرضُ جَرَّ نفعا، فيقال: أين النفع؟ فالرجل أقرض ألفا، وعاد عليه ألف فقط، وحينئذ لم يكن القرض قد جَرَّ نفعا إلى المقرض، لأنه أقرض ألفا واستوفى ألفا، والمسألة والحمد لله ليس فيها إشكال، وإن اشتبهت على بعض الناس.

مطالب مرتبط:

(۴۶۲۴) آیا شرط پرداخت روزانه در قرض، جایز است؟

این شرط، شرطی فاسد است و برای قرض دهنده حلال نیست که از کنار قرضش کسابت کند و مال و منفعتی به دست آورد...

ادامه مطلب …

(۴۶۲۰) صحت انتساب قاعده «کل قرض جر منفعة» به رسول الله صل الله علیه و سلم

این حدیث جزو احادیث ضعیف نسبت داده شده به رسول الله صل الله علیه و علی آله و سلم است، اما محتوای آن صحیح است. ...

ادامه مطلب …

(۴۶۳۵) حکم تصرف منافع ملکی که به نام فرزند ثبت شده برای دریافت وام

اگر پدرت این زمین را برای فریب دادن صندوق توسعه مسکن به نام تو زده است، مرتکب عمل حرام شده است،...

ادامه مطلب …

(۴۶۲۳) آیا مطالبه مبلغ بیشتر هنگام بازپرداخت قرض جایز است؟

هر گونه توافقی به این شکل باطل است، زیرا ربا است و ربا در کتاب خدا حرام است و در سنت رسول خدا صل الله علیه و علی آله و سلم فاعل ربا مورد لعن واقع شده است و هر شرطی که در کتاب خدا نباشد باطل است، حتی اگر صد شرط هم باشد...

ادامه مطلب …

(۴۶۲۲) آیا مشارکت مالی خریدار در ساخت ویلا موجب تحقق ربا می‌شود؟

این امر کسب نفع از قرض (ربا) محسوب نمی­گردد زیرا خود مشتری از این قضیه سود برده است...

ادامه مطلب …

(۴۶۲۷) آیا رهن دادن زمین در قبال دریافت قرض جایز است؟

این امر جایز نیست و ربا محسوب می­شود. ...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه