پنج‌شنبه 16 رمضان 1447
۱۴ اسفند ۱۴۰۴
5 مارس 2026

(۴۴۲۲) حكم حج نیابی برای دو متوفی و تأخیر در ذبح

(۴۴۲۲) سوال: دایی‌ای داشتم که تقریبا دو سال قبل یا بیشتر وفات نموده است و دایی‌ای دارم که از او بزرگتر می‌باشد و از من طلب کرده است برای آن دو حج کنم لذا حج کردم و هنگامی که به حج رفتم و در روز رمی جمرات برادرانی که همراهم بودند را گم کردم و در دنبال گشتن آنها خسته شدم و در روز اول ذبح نکردم و در روز دوم ذبح کردم اما در روز اول سرم را تراشیدم، آیا این برای من جایز است یا نه و از جانب آن دو حج کردم؟

جواب:

این نکته‌ای که به آن اشاره کرده‌ای که تز تو طلب کرده‌اند که از جانب آن دو حج کنی اما فقط امکان به جا آوردن یکی از آن دو را داری اما حج کردن از جانب آن دو در نسک واحد جایز نیست چون نسک واحد از هم جدا نمی‌شود و باید برای یک نفر باشد بنابراین از کسی می‌خواهد از جانب مادر یا پدر خود حج به جا آورد جایز نمی‌باشد و باید از جانب پدر خود در یک سالی و از جانب مادر خود در سال دیگر باشد اما به نسبت تأخیر در ذبح به روز دوم و تراشیدن سر در روز اول، اشکالی ندارد و شایسته است که انسان نسک‌های روز عید را به ترتیب انجام دهد: اول رمی جمره‌ی عقبه را انجام دهد سپس قربانی خود را دبح کند و بعد از موی سر خود را بتراشد یا این کوتاه کند اما تراشیدن افضل است سپس به مکه رود و طواف افاضه را به جا آورد و آن طواف حج می‌باشد و اگر حج تمتع را به جا می‌آورد، بین صفا و مروه سعی کند اما اگر حج قران یا افراد را به جا می‌آورد بعد از سعیی که بعد از طواف قدوم به جا می‌آورد دیگر دوباره سعی نمی‌کند اگر که حج او قران یا افراد است.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: إن لي خالا توفي منذ حوالي سنتين أو أكثر، ولخالي أخ أكبر منه وطلب مني أن أحج لهما، وحججت ولما ذهبت إلى الحج وفي يوم رمي الْجَمَرَاتِ ضعت عن الإخوة الذين معي، وتعبت في البحث عنهم، ولم أذبح في اليوم الأول، وذبحت في اليوم الثاني، وقد حَلَقْتُ رأسي في اليوم الأول، فهل يجوز لي أم لا، وقد حججت عنهما؟

فأجاب رحمه الله تعالى: هذه النقطة التي أشرت إليها وهو قوله: أنه طلب أن يحج عنهما فحج هو يمكن أن يكون حَجَّ عن واحد منهما، أما إذا حَجَّ عنهما جميعا في نُسُكِ واحد فإنه لا يجوز لأن النسك الواحد لا يتبعض، لا بد أن يكون عن شخص واحد، فإذا أراد شخص أن يَحُجَّ عن أمه وأبيه مثلا في سنة واحدة بنُسُكِ واحد فإن ذلك لا يجوز، وإنما يحرم عن أبيه في سَنَةٍ وعن أمه في سنة، وأما بالنسبة لما فعله من تأخير الذبح إلى اليوم الثاني والحلق في اليوم الأول، فإنه لا بأس به، وذلك أن الإنسان يوم العيد ينبغي أن يُرَتِّبَ الأنساك التي تفعل فيه كالتالي: أولا: يبدأ برمي جَمْرَةِ الْعَقَبَةِ، ثم بعد ذلك ينحر هديه، ثم يحلق رأسه، أو يقصره، والحلق أفضل، ثم ينزل إلى مَكَّةَ ويطوف طَوَافَ الْإِفَاضَةِ، وهو طَوَافُ الْحَجِّ، ويسعى بين الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ إن كان متمتعا، أو كان قارنا أو مفردًا، ولم يكن سعى بعد طَوافِ الْقُدُومِ، فإن كان قارنا أو مفردًا وقد سعى بعد طَوَافِ الْقُدُومِ فإنه لا يعيد السعي مرة ثانية.

مطالب مرتبط:

(۴۳۹۹) حکم اشتباه در تعیین ایام تشریق و بازگشت زودهنگام از منی

رمی جمراتی که در روز دوازدهم ترک کرده است، واجبی از واجبات حج بوده که اهل علم می‌گویند کسی که واجبی را از واجبات حج ترک کند باید یک گوسفند یا بز نر یا ماده فدیه را در مکه ذبح کند....

ادامه مطلب …

(۴۴۱۴) حکم ناتمام ماندن سعی عمره به‌ دلیل ازدحام در شب ۲۷ رمضان

بر ایشان واجب است که در حالت احرام به مکه بازگردند و سعی را تمام کنند ولی سعی را از اول شروع کنند لذا هفت دور سعی را انجام دهند و سر خود را بتراشند یا این که کوتاه کنند  و قبل از این اگر محظورات احرام را انجام داده‌اند چیزی بر آن ها لازم نیست چون که جاهل بوده‌اند

ادامه مطلب …

(۴۴۲۳) حکم ترک قربانی و حلق در حج تمتع

قربانی فقط برای کسانی واجب است که حج تمتع را به جا می‌آورند اما کسانی که حج افراد را انجام می‌دهند قربانی برایشان واجب نیست...

ادامه مطلب …

(۴۴۰۳) حکم نقص در طواف وداع به دلیل خستگی و عدم توانایی

کسی که واجبی را ترک کرد فدیه را باید گوسفند (نر یا ماده) یا بز (نر یا ماده) در مکه ذبح کند و بین فقرا تقسیم کند....

ادامه مطلب …

(۴۴۲۰) حکم بازگشت از سفر حج پس از پیمودن مسافت طولانی بدون انجام مناسک

در این حالت چیزی بر تو لازم نیست مادامی که احرام نبستی زیرا انسان هنگامی که احرام نبسته است اگر می‌خواهد به راهش ادامه می‌دهد و اگر خواست به پیش اهلش برمی‌گردد مگر این که حج فرض باشد که باید نسبت به آن شتاب ورزد...

ادامه مطلب …

(۴۴۲۵) خروج از احرام عمره تمتع بدون حلق یا تقصیر

کوتاه کردن موی سر از واجبات عمره می‌باشد و اهل می‌گویند کسی که واجبی را ترک کند باید قربانی را در مکه ذبح کندو بین فقرا تقسبم کند....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه