شنبه 8 ربیع‌الثانی 1448
۲۸ شهریور ۱۴۰۵
19 سپتامبر 2026

(۴۴۲۳) حکم ترک قربانی و حلق در حج تمتع

(۴۴۲۳) سوال: حج تمتع را به جا آوردم اما قربانی نکردم و موی سر خود را نیز نتراشیده‌ام، حکم آن چیست؟ جوابم را بدهید جزاکم الله خیرا.

جواب:

قربانی فقط برای کسانی واجب است که حج تمتع را به جا می‌آورند اما کسانی که حج افراد را انجام می‌دهند قربانی برایشان واجب نیست ولی کوتاه کردن موی سر که انجام ندادی باید فدیه‌ای را در مکه ذبح کنی و بین فقرا تقسیم کنی زیرا اهل علم می‌گویند: کسی که واجبی را از واجبات حج را ترک کند بر او واجب می‌شود که قربانی را در مکه ذبح کند و بین فقرا توزیع کند.

و من در این مناسبت مسلمانانی که می‌خواهند حج کنند را نصیحت می‌کنم که قبل از انجام حج احکام آن را بیاموزند زیرا هنگامی که حج را بر اساس غیر علم به جا آورند چه بسا که کارهای را انجام دهند که در نسکشان خلل ایجاد کند و خودشان نیز ندانند و چه بسا بعد از مدت طولانی آن را متذکر شوند لذا بر کسی که می‌خواهد حج انجام دهد بیاد قبل از احکامش را یاد بگیرد و می‌تواند این را از طریق علما به صورت شفاهی یا از طریق نوشته‌هایی که درباره‌ی مناسک حج نوشته است یاد بگیرد و الحمدلله فراوان می‌باشد.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: حججت متمتعا ولم أَنحَرُ، ولم أقصر، فما الحكم؟ أجيبوني جزاكم الله خيرًا.

فأجاب -رحمه الله تعالى-: النحر لا يجب إلا على الْمُتَمَتِّعِ والقَارِنِ، وأَما الْمُفْرِدِ فإنه لا يجب عليه الهَدْي، أما التقصير فإن عليك أن تذبح بَدَلَهُ فِدْيَةٌ في مكة توزعها على الفقراء، لأن أهل العلم يقولون: من ترك واجبًا من واجبات الْحَج فعليه دم، يذبح في مكة، ويوزع على الفقراء.

وإنني بهذه المناسبة أنصح المسلمين إذا أرادوا الْحَجَّ أن يتعلموا أحكام الْحَج قبل أن يحجُّوا، لأنهم إذا حجوا على غير علم فربما يفعلون أشياء تُخل بنسكهم وهم لا يشعرون، وربما لا يتذكرون ذلك إلا بعد مدة طويلة، فعلى المرء إذا أراد أن يحجَّ أن يتعلم أحكام الْحَجّ، إما عن طريق العلماء مشافهة، وإما عن طريق قراءة المناسك المكتوبة، وهي كثيرة والله الحمد.

مطالب مرتبط:

(۴۴۰۵) حکم نقص در مناسک حج و تأثیر حج دوم بر جبران نقص حج اول

حج اولی تمام نشده است چون حج بدون طواف افاضه تمام نمی‌شود و برای همین شایسته‌ی این مفتی است که او را امر به انجام طواف افاضه کند تا این که حج اولش کامل شود سپس حج دیگر به جا آورد و این حج آخری تطوع (مستحب) است....

ادامه مطلب …

(۴۴۱۹) حکم نیت حج برای کسی که قبل از ادای آن از دنیا رفته است

مردی که عزم حج کرده و آنچه نزدش بوده را فروخته است تا حج را به جا آورد امید داریم که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ برای او اجر حج کننده را برایش بنوسید زیرا نیت عمل صالح را داشته و آن مقداری از اسباب را که توانسته اتخاذ کرده و کسی که نیت عمل صالحی را داشته باشد و آنچه از اسباب بر او مقدر است را انجام داده است...

ادامه مطلب …

(۴۳۹۸) حکم حاجی مریضی که نتوانسته رمی جمرات و طواف افاضه را در وقت مقرر انجام دهد

اگر این مردی که در روز عرفه بیمار شده است و بیماریی او به گونه بوده است که نمی‌توانسته است نسکش را به اتمام برساند و اگر در ابتدای احرامش شرط قرار داده است که اگر مانعی برای من به وجود آمد از همان‌جا از احرام بیرون می‌آیم، چیزی بر او لازم نیست...

ادامه مطلب …

(۴۴۱۲) حکم بیرون آمدن از احرام پیش از عمره به دلیل عذر و تأخیر در ادای مناسک

بر تو واجب است که در آینده هنگامی که احرام برای عمره یا حج می‌بندی تا پایان آنها و تحلل در احرام بمانی مگر این که مانع شرعی برایت پیش بیاید که تحلل صورت پذیرد که در این صورت برای تحللت قربانی می‌کنی....

ادامه مطلب …

(۴۴۰۴) حکم عدم توانایی در انجام طواف وداع به دلیل بیماری و خستگی در ایام حج

به خاطر طواف وداع فدیه‌ای را در مکه ذبح می‌کند و بین فقرا تقسیم می‌کند....

ادامه مطلب …

(۴۴۱۳) حکم زن مُحرمی که به دلیل عادت ماهیانه نتوانسته عمره را ادا کند

شما همچنان در احرام می‌باشید و بر شما واجب است که از تمام محظورات احرام دوری کنید و فوری به مکه روید و عمره را به جا آورید و بر انسان واجب است که در سوال کردن از اهل علم تأخیر نکند...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه