سه‌شنبه 5 شوال 1447
۴ فروردین ۱۴۰۵
24 مارس 2026

(۴۳۸۷) آیا عمره در رمضان ثواب حج دارد؟

(۴۳۸۷) سوال: آیا احادیثی وارد شده است که دلالت دهد عمره کردن در رمضان برابر با حج باشد یا این که فضل آن مثل ماه‌های دیگر می‌باشد؟

جواب:

بله در صحیح مسلم از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ثابت است که فرموده است: «إِنَّ عُمْرَةً فِيهِ تَعْدِلُ حَجَّةً»[۱] : ((ثواب) يک عمره در آن (رمضان) برابر با يک حج است): لذا عمره در رمضان برابر حج می‌باشد همانطور که در حدیث آمده است ولی این معنی را نمی‌دهد که او را حج را به جا آورده و دیگر نیازی به آن ندارد از این جهت که کسی که در رمضان عمره کند، فریضه‌ی حج را به جا نیاوردن است که از او ساقط شود زیرا لازمه‌ی این که چیزی برابر باشد این نیست که جای آن را بگیرد لذا سوره‌ی اخلاص برابر یک سوم قرآن است ولی از آن کفایت نمی‌کند و اگر کسی سه بار در نمازش سوره‌ی اخلاص را تکرار کند او را از سوره‌ی فاتحه کفایت نمی‌کند و همچنین این قول: «مَنْ قَالَ : لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ، وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ. عَشْرَ مِرَارٍ – كَانَ كَمَنْ أَعْتَقَ أَرْبَعَةَ أَنْفُسٍ مِنْ وَلَدِ إِسْمَاعِيلَ»[۲] : (هر كسى ده بار گفت: لَا إلَهَ إلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، لَهُ الْمُلْكُ، وَلَهُ الْحَمْدُ، وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ، همانند كسى است كه چهار نفر (برده) از فرزندان اسماعيل را آزاد كرده باشد): اگر کسی باید برده‌ای آزاد کند گفتن این قول آن را کفایت نمی‌کند و به این می‌فهمیم که لازمه‌ی برابر بودن چیزی این نیست که آن را کفایت کند و دیگر نیازی به ادای آن نباشد.


[۱] رواه مسلم.

[۲] رواه مسلم (۲۶۹۳).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: هل وردت أحاديث تدل على أن الْعُمْرَةَ في رمضان تعدل حجة، أو أن فضلها كسائر الشهور؟

فأجاب رحمه الله تعالى: نعم، ثبت في صحيح مسلم أن النبي صلى الله عليه وسلم قال «إِنَّ عُمْرَةٌ فِيهِ تَعْدِلُ حَجَّةٌ»، فالْعُمْرَةُ في رمضان تعدل حَجَّةٌ كما جاء به الحديث، ولكن ليس معنى ذلك أنها تُجزِئُ عن الْحَجِّ، بحيث لو اعْتَمَرَ الإِنسان في رمضان، وهو لم يؤد فرض الْحَجّ سقطت عنه الْفَرِيضَةُ، لأنه لا يلزم من معادلة الشيء بالشيء أن يكون مجزا – عنه، فهذه سورة ﴿ قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ ﴾ [الإخلاص : ١ ] تعدل ثلث القرآن ولكنها لا تجزئ عنه، فلو أن أحدًا في صلاته كَرَّرَ سورة الإخلاص ثلاث مرات لم يكفه ذلك عن قراءة الفاتحة، وهذا قول الإنسان: لا إله إلا الله وحده لا شريك له، له الملك وله الحمد وهو على كل شيء قدير عشر مرات، يكون كمن أعتق أربعة أنفس من ولد إسماعيل. ومع ذلك لو قالها الإنسان وعليه عتق رقبة لم تجزئه عنها، وبه نعرف أنه لا يلزم من معادلة الشيء بالشيء أن يكون مجزئًا عنه.

مطالب مرتبط:

(۴۳۴۵) کم تأخیر رمی روز دوم عید به روز سوم به‌ سبب ازدحام

حکمش این است که کاری که کرده است مشکلی ندارد لذا اگر نتوانستی در روز اول رمی کنی و در روز دوم رمی کردی مشکلی ندارد...

ادامه مطلب …

(۴۳۳۳) حکم ترک اقامت شبانه در منی و گذراندن بخشی از شب در مسجدالحرام

شایسته بود که شما خلاف این را انجام می‌دادید و در ایام تشریق شب و روز را در منی باقی می‌ماندید و اگر مکانی برای شما نبود صبر می‌کردید تا این که مردم تمام می‌شدند ...

ادامه مطلب …

(۴۳۴۲) حكم خروج حاجی از منی به بازار در ایام تشریق

حج‌کننده در روز هشتم به منی می‌رود و در صبح روز نهم بیرون می‌آید سپس صبح روز عید برمی‌گردد اما وجود او در روز هشتم در آن‌جا سنت است و واجب نیست و اما وجود او در روز عید و بعد آن است که شب ماندن شب یازدهم و دوازدهم در منی واجب می‌باشد...

ادامه مطلب …

(۴۳۰۳) آیا رمی در هوا بدون برخورد به جمره معتبر است؟

اگر رمی را بر وجه صحیح آن اعاده نکردید باید فدیه‌ای را  در مکه ذبح کنید و بر فقرا آنجا توزیع کیند و اهل علم برای کسی که واجبی را ترک کند این‌گونه گفتند و رمی از واجبات حج است....

ادامه مطلب …

(۴۳۷۱) حکم خرید بعد از طواف وداع در حج

ما می‌گوییم: او اینها را قبل از طواف وداع بخرد تا این که آخرین کارش طواف کعبه باشد....

ادامه مطلب …

(۴۳۳۱) آیا سعی عمره برای حج تمتع کافی است؟

دوباره این کار را انجام مده و دو سعی را به جا آور: سعی‌ای برای حج و سعی‌ای برای عمره اگر که حج تمتع را به جا می‌آوری....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه