جمعه 24 صفر 1448
۱۶ مرداد ۱۴۰۵
7 آگوست 2026

(۴۳۳۵) یا ترک ماندن شب‌ در منی به‌ دلیل نبود مکان جایز است؟

(۴۳۳۵) سوال: بعد از برگشتن از عرفه شب ماندن در منی را ترک کردم به این حجت که مکانی را نمی‌یایم، آیا این برایم جایز است؟

جواب:

بعد از برگشتنت از عرفه جایز نیست مگر این که در منی باشی زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به آنجا رفت و به هیچ کس برای ترک از آنجا رخصت نداد مگر به چوپانان و ساقیان آب.

برای حج کننده واجب است بعد از برگشتن از عرفه و مزدلفه در منی باقی بماند و شب را در آنحا بگذراند و برایش جایز نیست که از آن تخلف کند ولی اگر مکانی را در منی نیافت بعد از آن بسیار دقیق به دنبال آن گذشت و نیافت اشکالی ندارد که نزد آخرین خیمه بماند اگر چه خیمه‌ها به مزدلفه و پشت مزدلفه رسیده باشد و نزد آخرین آنها باقی می‌ماند از این جهت که با حجاج همراه بوده و اشکالی ندارد اما بعض از مردم می‌گویند: هنگامی که مکانی در منی نیافتی اشکالی ندارد که شب را در مکه بگذرانی یا هر مکانی دیگر که خواستی زیرا به خاطر وجود عذر شب ماندن در منی ساقط شده است لذا فرض ساقط شده است همانند انسانی که دستش از قسمتی که شستن آن فرض است قطع شده باشد و غسل آن نیز ساقط می‌شود.

بنابراین نظر ما در این مسئله این است که او در کنار آخرین حاجیان قرار گیرد تا این که همه‌ی به صورت واحد یک‌جا جمع باشند و این نظیر کسی است که به مسجد می‍آید و می‌بیند که مسجد پر است و او در خیابان اطراف مسجد که مردم به وهم متصل هستند نماز می‌خواند و در خیابان مردم به صورت جمعی مشغول عبادت هستند و بینشان تفرقه و جدایی نیست.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: بعد العودة من عَرَفَةَ تركت الْمَبِيتَ بِمِنِّى بحجة أنني لم أجد مكانا، هل يجوز لي ذلك أم لا؟ فأجاب رحمه الله تعالى:

لا يجوز لك بعد العودة من عَرَفَةَ إلا أن تكون في منى لأن النبي صلى الله عليه وسلم نَزَلَ فيها، ولم يرخص لأَحَدٍ بترك ذلك، إلا للرعاة أو السقاة.

الواجب على الحاج بعد الرجوع من عَرَفَةَ وَمُزْدَلِفَةَ أَن يبقى في مِنِّى ويبيت بها، ولا يجوز له أن يتخلف عن ذلك، لكن إذا لم يجد مكانا في منى وطلب طلبا حقيقاً دقيقا فلم يجد فلا حرج عليه أن ينزل عند آخر الخيام مهما وصلوا إليه، حتى لو وصلوا إلى مزدلفة وما وراء مزدلفة ونزل في آخرهم بحيث كان مع الحجيج، فإنه لا حرج، فقد كان بعض الناس يقول: إذا لم تجد مكانا في مِنّى فلا حرج عليك أن تَبِيتَ في مَكَّةَ، أو في أي مكان شئت، لأن هذا المكان سقط وجوب المبيت فيه بالتعذر، فسقط الفرض كالإنسان إذا قطعت يده من فوق الفرض، فإنه يسقط عنه غسلها.

فالذي نرى في هذه المسألة: أنه يجب عليه أن يكون في أخريات القوم ليكون نهر الحَجِيج واحدا، وهو نظير من أتى إلى المسجد ووجده ممتلئا بالناس، فإنه يصلي في الشارع الذي حول المسجد ليتصل الناس مع بعضهم بعض والشارع له نظر كبير في اجتماع الناس على العبادة وعدم تفرقهم.

مطالب مرتبط:

(۴۲۹۸) حکم ترک وقوف در مشعرالحرام از روی فراموشی

اگر در مزدلفه در هر مکانی از آن شب را گذراندی گناهی بر تو نیست و ضرری به تو نمی‌رساند....

ادامه مطلب …

(۴۳۵۵) حکم تأخیر در سعی پس از طواف افاضه و خروج موقت از مکه

سعی‌ای بر تو لازم نیست زیرا حج او قران است و هنگامی که در طواف قدوم سعی کرده است او را از سعی در طواف افاضه کفایت می‌کند و اشکالی ندارد که قبل از طواف وداع به جده رفته است...

ادامه مطلب …

(۴۳۶۲) حکم سعی اشتباهی پس از طواف وداع از روی جهل

این بعد از طواف وداع سعی کرده است به این گمان که باید انجام می‌داده است تأثیری بر حج و طواف وداع او ندارد و او فعلی غیر مشورع را انجام داده است ولی جاهل بوده پس چیزی بر او واجب نمی‌باشد....

ادامه مطلب …

(۴۳۷۹) آیا برای حاجی صحیح است که در ایام حج بیشتر از یک بار عمره کند؟

برای حاجی مشروع نیست که عمره کند مگر این که عمره‌ی تمتع برای کسی که حج تمتع آمده است انجام دهد یا عمره‌ی قِران در حج ادغام می‌کند...

ادامه مطلب …

(۴۳۷۵) آیا زیارت مسجد النبی شرطی برای قبولی حج است؟

از ضروریات حج نیست که انسان مسجد النبی را زیارت کند و علاقه‌ای حج ندارد و زیارت کردن مسجد رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در هر زمانی ممکن است...

ادامه مطلب …

(۴۳۶۰) تعداد دورهای طواف وداع؛ آیا عدد مشخصی دارد یا طواف به هر مقدار کفایت می‌کند؟

زمانی که طواف اطلاق شد منظور طواف شرعی است که هفت دور است و بر آن زیاد و کم نمی‌شود...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه