سه‌شنبه 5 شوال 1447
۴ فروردین ۱۴۰۵
24 مارس 2026

(۴۰۶۳) حكم خرید و فروش و کسب در آمد در هنگام حج و عمره

(۴۰۶۳) سوال: حکم شریعت از دیدگاه شما در مورد کسی که در هنگام حج و عمره خرید و فروش و کسب در آمد می‌‌کند چیست؟ لطفا پاسخ دهید بارک الله فیکم.

جواب:

جواب این سؤال را الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ در فرموده‌‌اش بیان نموده است: {لَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ أَن تَبْتَغُوا فَضْلًا مِّن رَّبِّكُمْ ۚ }[البقرة: ۱۹۸](گناهی بر شما نیست که(درایام حج با خرید و فروش) از فضل پروردگارتان (روزی) طلب کنید) لذا هرگاه انسان به نیت حج آمد اما همراه خود کالایی را برای این که آن را در هنگام حج بفروشد بیاورد یا در ایام حج کالایی را برای خانواده‌‌اش بخرد یا این که در کشورش بفروشد مادامی که هدف اولیه‌‌اش حج یا عمره است اشکالی ندارد و از توسعه‌‌ی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بر بندگانش است از این جهت که آن‌‌ها را با منع نمودن از تجارت و کسب درآمد منع نکرده است و مثل این است هرگاه انسانی صاحب ماشین باشد و قصد حج داشته باشد سپس افرادی را در مقابل مزد سوار ماشین کرد اشکالی ندارد به خاطر این که در عموم فرموده‌‌ی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ وارد می‌‌شود: {لَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ أَن تَبْتَغُوا فَضْلًا مِّن رَّبِّكُمْ ۚ }[البقرة: ۱۹۸](گناهی بر شما نیست که(درایام حج با خرید و فروش) از فضل پروردگارتان (روزی) طلب کنید).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: ما حكم الشرع في نظركم فيمن يبيعُ، ويَشْتَرِي، ويتكسب، وهو يؤدي الْحَجَّ وَالْعُمْرَةَ، أفيدونا بارك الله فيكم؟

فأجاب – رحمه الله تعالى:- جواب هذا السؤال بينه الله -عز وجل- في قوله: ﴿ لَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ أَن تَبْتَغُوا فَضْلًا مِّن رَّبِّكُمْ ﴾ [البقرة: ١٩٨]، فإذا كان الإنسان قد أتى بِنيَّة الحَجِّ ولكنه حمل معه سلعة يبيعها في الْمَوْسِمِ، أو اشترى سلعة من الموسم لأهله، أو ليبيعها في بلده، فإن هذا لا بأس به ما دام القَصْدُ الأول هو الْحَجُ أو الْعُمْرَةُ، وهو من توسيع الله -عز وجل- على عباده حيث لم يُعتهُمْ -جل وعلا – بمنعهم من التجارة والتكسب، ومثل ذلك إذا كان الإنسان صاحب سيارة وأراد أن يحجّ، ثم حَمَلَ عليها أُناسًا بالأجرة فإن ذلك لا بأس به، ولا حرج فيه لدخوله في عموم قوله: ﴿ لَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ أَن تَبْتَغُوا فَضْلًا مِّن رَّبِّكُمْ ﴾ [البقرة: ١٩٨].

مطالب مرتبط:

(۴۰۷۴) آیا جایز است قبل از ازدواج حج را ادا کنم؟

ازدواج جزو شروط صحت حج نیست بلکه حج بدون ازدواج درست است...

ادامه مطلب …

(۴۰۵۹) آیا گناهان کبیره و حقوق مردم با حج آمرزیده می‌شوند؟

می‌‌دانیم که به وسیله‌‌ی حج مبرور حقوق مردم ساقط نمی‌‌شود بلکه باید حقوق آن‌‌ها یا با وفای به آن یا با صلح پرداخت شود....

ادامه مطلب …

(۴۰۹۰) جکم ادا حج با کمک مالی فرد ثروتمند

حج او درست است اما درخواست از مردم به قصد حج غلط است و جایز نیست که از مردم مالی را برای ادای حج درخواست کند هر چند که حج واجب باشد زیرا این درخواست بدون نیاز است و چون بر شخصی که توانایی ندارد واجب نیست...

ادامه مطلب …

(۴۰۹۷) آیا دختر می‌تواند به جای پدر فوت شده حج ادا کند؟

بله، برای دختر و پسر جایز است حج را به جای پدرشان که فوت شده ادا کنند همچنین برای برادر جایز است به جای برادرش که فوت شده حج را ادا کند و اشکالی ندارد ...

ادامه مطلب …

(۴۱۲۲) حکم ادای حج نیابتی برای مادر فوت شده توسط فرزندان

در صورتی که حج بر او واجب شده ولی آن را به تأخیر انداخته و در آن کوتاهی نموده در این حالت حج واجب را به نیابت از او ادا می‌‌کنند اما خود حج را به نیابت از او ادا نمی‌‌کنند مگر زمانی که حج خود را ادا کنند ....

ادامه مطلب …

(۴۱۰۷) حکم پرداخت هزینه حج به نیابت از دیگران

آن چه شایسته است این است که انسان در کارهایش دقت کند و امر را جز به کسی که از دین او اطمینان دارد واگذار نکند...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه