چهارشنبه 24 جمادی‌الاول 1448
۱۳ آبان ۱۴۰۵
4 نوامبر 2026

(۳۹۸۲) حکم روزه‌ گرفتن اولین پنج‌شنبه از ماه رجب

(۳۹۸۲) سوال: درباره‌ی روزه‌ گرفتن در روزهای زیر سؤال داشتم که آیا صحيح است:

روزه‌ گرفتن اولین پنج‌شنبه از ماه رجب؟

جواب:

روزه گرفتنِ اولین پنج‌شنبه از ماه رجب، هیچ اصل و اساسی ندارد و خاص قرار دادن این روز به روزه گرفتن، بدعت است. بنابراین سؤال کننده آن ‌را روزه نگیرد.

سؤال: شیخ بزرگوار! حکم روزه‌ گرفتن روز بیست و هفتم رجب چیست؟

جواب: روز بیست و هفتم رجب نیز خصوصیتی برای روزه گرفتن ندارد؛ ولی نزد بسیاری از مردم، مشهور است که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در بیست و هفتم ماه رجب به معراج رفته است که البته این اعتقاد، هیچ اصل و اساسی ندارد و از نظر تاریخی نیز به اثبات نرسیده که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در آن شب به معراج رفته باشد؛ بلکه احتمال این که معراج در ماه ربيع الأول بوده باشد به صحت و درستی نزدیک‌تر است. با این وجود اگر ثابت شود که در یکی از این شب‌ها در ماه ربیع یا ماه دیگری معراج رخ داده باشد، باز هم جایز نیست که جشنی بدین مناسبت برگزار شود؛ زیرا ایجاد، پایه‌ریزی و نوآوری چیزی به عنوان ابراز محبت و احترام به رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم می‌باشد که در شریعت بدان امر نشده، لذا جایز نیست؛ زیرا چنین چیزی عبادت است و عبادت به دلیل و تشریع از سوی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ نیاز دارد؛ همان طور که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمود: «من عمل عملاً ليس عليه أمرنا فهو رد»[۱] : (هر کس عملی انجام دهد که امر و دین ما بر آن نباشد، مردود است). بنابراین هر کسی که در دين الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ نوآوری و بدعت‎‌گزاری ‌کند، دستاوردی جز زحمت و خستگی ندارد، کردارش مردود و روش وی نیز گمراهانه است؛ رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم فرمود: «كل بدعة ضلالة وكل ضلالة في النار»[۲] : (هر بدعتی گمراهی است و هر گمراهی در آتش است).

سؤال: شیخ بزرگوار! حکم روزه‌ گرفتن نیمه‌ی شعبان چیست؟

جواب: از برخی سلف صالح نقل شده که نیمه‌ی شعبان را روزه می‌گرفته‌اند اما در این باره حدیثی از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم که قابل اعتماد باشد، به اثبات نرسیده است لذا اختصاص این روز به روزه گرفتن، مشروع و جایز نیست؛ اما به شخص گفته می‌شود: رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در ماه شعبان زیاد روزه می‌گرفته و در هیچ ماهی غیر از رمضان به اندازه‌ی شعبان روزه نمی‌گرفته است لذا شایسته می‌باشد هر مسلمانی همانند رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در ماه شعبان زیاد روزه بگیرد.


۱- تخریج آن گذشت.

۲- تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: أستفسر عن صوم الأيام التالية هل هو صحيح أول خميس من رجب؟

فأجاب رحمه الله تعالى: صوم أول خميس من رجب ليس له أصل، وتخصيص هذا اليوم بالصوم ،بدعة، وعلى هذا فلا يصمه السائل.

فضيلة الشيخ السابع والعشرون من رجب؟

فأجاب رحمه الله تعالى : كذلك أيضًا ليس له خصوصية الصوم، ولكن اشتهر عند كثير من الناس أن النبي -صلى الله عليه وعلى آله وسلم عُرِجَ به ليلة السابع والعشرين من شهر رجب، ولكن هذا لا أصل له، لم يثبت تاريخيا أن الرسول – صلى الله عليه وعلى آله وسلم- عرج به في تلك الليلة، بل الأقرب أنه عرج به في شهر ربيع الأول.

ومع هذا فلو ثبت أنه عرج به في ليلة من الليالي في ربيع أو غير ربيع، فإنه لا يجوز إحداث احتفال لها؛ لأن إحداث شيء احتفاء برسول صلى الله عليه وسلم، واحتراما له، ولم يرد من الشرع أمر به فإنه لا يجوز؛ لأن مثل هذا عبادة، والعبادة تحتاج إلى توقيف من الشرع، كما قال النبي – عليه الصلاة والسلام : «مَنْ عَمِلَ عَمَلًا لَيْسَ عَلَيْهِ أَمْرُنَا فَهُوَ رَدُّ».

فمن أحدث في دين الله ما ليس منه فليس له إلا العناء والمشقة، وعمله مردود، وطريقته ضالة، قال النبي -عليه الصلاة والسلام-: كلُّ بِدْعَةٍ ضَلَالَةٌ، وَكُلُّ ضَلَالَةٍ فِي النَّارِ».

فضيلة الشيخ النصف من شعبان؟

فأجاب رحمه الله تعالى: ورد عن بعض المتقدمين أنه كان يصوم يوم النصف من شعبان، لكنه لم يثبت فيه عن رسول الله صلى الله عليه وسلم حديث يعتمد عليه، وعلى هذا فلا يشرع تخصيص ذلك اليوم بصوم، ولكن يقال للإنسان إن شهر شعبان كان الرسول عليه الصلاة والسلام يكثر الصوم فيه، فلم يكن يصوم في شهر غير رمضان أكثر مما يصوم في شعبان، فليكثر الإنسان من الصوم في شعبان، كما كان النبي يكثر من الصوم فيه.

مطالب مرتبط:

(۴۰۲۰) قضای روزه مستحب در صورت عذر شرعی زنان

هرگاه روز دوشنبه یا پنج‌شنبه با حالت‌هایی مانند حیض، عید یا ايام تشريق، مصادف ‌شود، زن در این صورت نباید روزه بگیرد؛ اما این که می‌تواند قضای آن را بگیرد یا نه، نزد من نیاز به بررسی و تأمل دارد...

ادامه مطلب …

(۴۰۰۴) حکم روزه نفل در روز عرفه یا عاشورا به جای قضای رمضان

علما در این مورد اختلاف‌نظر دارند؛ برخی بر این نظر هستند که اگر شخصی قضای رمضان بر عهده‌ داشته باشد، جایز نیست که قبل از تکمیل آن، روزه‌ی نفل بگیرد....

ادامه مطلب …

(۴۰۰۳) حكم روزه‌ گرفتن روز عرفه به نیت قضای روزه‌ی واجب چیست؟

اگر کسی روزه‌ی قضای رمضان بر عهده داشته باشد و روز عرفه را به نیت قضای آن روز از رمضان روزه بگیرد نیز ایرادی ندارد و امیدوارم که پاداش روزه‌ی قضا و پاداش روزه‌ی عرفه را کسب کند....

ادامه مطلب …

(۳۹۸۴) حكم روزه‌ گرفتن روز پانزدهم ماه شعبان چیست؟

درباره‌ی فضیلت و ارزش روزه‌ گرفتن نیمه‌ی شعبان و خواندن نماز در شب آن، احاديثی نقل شده که بیشتر علما آن‌ها را ضعیف دانسته‌اند و با احاديث ضعيف نیز هیچ حجت و مسئله‌ای ثابت نمی‌شود...

ادامه مطلب …

(۴۰۰۲) حکم گرفتن روزه‌ی عرفه و روز عاشورا قبل از تکمیل قضای روزه‌ی رمضان

روزه‌ی نفل، واجب و به عهده‌ی فرد نیست اما قضای رمضان یا روزه‌ی كفاره‌ی واجب، واجب است و فرد در برابر آن مسئولیت دارد که این مسئولیت فقط با ادای آن برطرف می‌شود...

ادامه مطلب …

(۳۹۶۹) حکم خوردن روزه نفل به سبب عادت ماهیانه

قضا در چنین روزه‌هایی وارد نمی‌شود زیرا این روزه‌ی نفل است و مسلمان با ترک کردن روزه‌ی نفل، گناه‌کار نشده و انجام قضا بر او واجب نمی‌گردد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه