یکشنبه 20 شعبان 1447
۱۹ بهمن ۱۴۰۴
8 فوریه 2026

(۳۸۱۸) حکم روزه و کفاره برای بیمار قلبی

(۳۸۱۸) سوال: من بیماری قلبی دارم و چهار سال در ماه رمضان روزه نگرفته‌ام. وقتی رمضان سال پنجم فرا رسید خود را وادار به روزه گرفتن کرده و با وجود عدم موافقت پزشکان و علی‌رغم توصیه‌ی آنان روزه گرفتم. من یتیم و بسیار فقیر هستم، نمی‌توانم مسکینی را غذا بدهم و با این شرایط، توانایی روزه گرفتن را نیز ندارم. آیا روزه گرفتن از من برداشته می‌شود؟ آیا کفاره نیز از من برداشته می‌شود؟

جواب:

بله، روزه از وی ساقط می‌شود زیرا توانایی روزه گرفتن ندارد. امیدی به بهبودی بیماری‌اش هم نیست که بگوییم: صبر کند تا شفا یابد سپس روزه بگیرد! غذا دادن به مسکین نیز از وی ساقط می‌شود زیرا توانایی‌اش را ندارد؛ به دلیل فرموده‌ی الله جَلَّ‌جَلَالُهُ : {فَاتَّقُوا اللَّهَ مَا اسْتَطَعْتُمْ} [التغابن: ۱۶] : (هر مقدار می‌توانید، تقوای الله را پیشه سازید). همچنین فرموده‌ی الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ وقتی که از روزه سخن به میان می‌آورد: {يُرِيدُ اللَّهُ بِكُمْ الْيُسْرَ وَلا يُرِيدُ بِكُمْ الْعُسْرَ} [البقرة: ۱۸۵] : (الله برایتان آسانی را می‌خواهد و سختی کشیدن را نمی‌خواهد). همچنین می‌فرماید: {لا يُكَلِّفُ اللَّهُ نَفْساً إِلاَّ وُسْعَهَا} [البقرة: ۲۸۶] : (الله هیچ کس را جز به اندازه‌ی توانش تکلیف نمی‌دهد) .

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

تقول السائلة: أنا مريضة بالقلب، ولم أصم أربعة رمضانات، وعندما جاء العام الخامس تحاملتُ على نَفْسِي وصمتُ، مع أن الأطباء قالوا لي: لا تصومي. وأنا يتيمة وفقيرة جدًّا، ولا أستطيع الإطعام، ولا أستطيع الصوم نظرا لظروفي، هل يسقط الصوم، وهل تسقط الكفارة عني؟

فأجاب -رحمه الله تعالى -: نعم، يَسْقُط عنها الصوم لعجزها عنه، ولا يُرْجَى بُرْءُ مرضها حتى نقول: تنتظر حتى تبرأ، ويسقط عنها الإطعام لعجزها عنه، وذلك لقول الله -تبارك وتعالى: ﴿ فَاتَّقُوا اللَّهَ مَا اسْتَطَعْتُمْ ﴾ [التغابن: ١٦].

وقوله تبارك وتعالى حين ذكر الصيام ويُرِيدُ اللَّهُ بِكُمُ الْيُسْرَ وَلَا يُرِيدُ بِكُمُ الْعُسْرَ [البقرة: ١٨٥] وقوله تعالى: ﴿ لَا يُكَلِّفُ اللَّهُ نَفْسًا إِلَّا وُسْعَهَا ﴾ [البقرة: ٢٨٦].

مطالب مرتبط:

(۳۷۸۶) حکم قضای روزه‌ی سالهای پیش

در مورد روزهایی از رمضان که روزه نگرفته‌ای نیز لازم نیست که قضایش را انجام دهی بلکه توبه و بازگشت به سوی الله جَلَّ‌جَلَالُهُ و پناه بردن به او، همگی را می‌زداید...

ادامه مطلب …

(۳۸۲۸) حکم روزه‌داری هنگام انجام عمره در ماه رمضان

کسی که برای ادای عمره در رمضان روانه‌ی مکه می‌شود، می‌تواند به محض خروج از شهر خودش تا این که به شهرش باز گردد، روزه نگیرد حتی اگر تمام ماه رمضان را در مکه بماند....

ادامه مطلب …

(۳۸۰۰) روزه‌دار چه زمانی باید از خوردن و نوشیدن دست بکشد؟

هرگاه روشنی فجر در آسمان، نمایان شد و آشکار گشت، واجب است که شخص از خوردن و نوشیدن دست بکشد

ادامه مطلب …

(۳۷۹۳) حکم اختلاف سرزمین‌ها در شروع روزه رمضان

علما در این باره اختلاف ‌نظر دارند که اگر دخول ماه رمضان در کشوری ثابت شد، آیا حکمش درباره‌ی تمام کشورهای اسلامی ثابت می‌شود یا مخصوص همان کشور است....

ادامه مطلب …

(۳۸۱۲) حکم قضای روزه‌ها در صورت ناتوانی از روزه گرفتن

علما بیان نموده‌اند فردی که نمی‌تواند روزه بگیرد و این ناتوانی‌اش مستمر است، بر وی همانند شخص کهن‌سالی که از روزه گرفتن عاجز می‌باشد، واجب است به ازای هر روز، یک مسکین را غذا دهد...

ادامه مطلب …

(۳۸۰۴) احکام آیه فدیه و روزه در سوره بقره

معنای این آیه‌ی کریمه این است که الله جَلَّ‌جَلَالُهُ در آغاز که روزه را فرض نمود، به روزه‌دار حق انتخاب داد که روزه بگیرد یا غذا دهد ....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه