دوشنبه 13 صفر 1448
۴ مرداد ۱۴۰۵
27 جولای 2026

(۳۷۹۷) نظر شيخ الإسلام ابن تيميه در مورد رؤيت هلال در رمضان

(۳۷۹۷) سوال: شنیده‌ام که شيخ الإسلام ابن تيميه رَحِمَهُ‌الله در کتاب (الفتاوى) یک‌پارچه روزه گرفتن و رؤيت هلال در رمضان را حرام دانسته است؛ آیا این درست است؟

جواب:

: بله، شيخ الإسلام رَحِمَهُ‌الله نظرش چنین است که هرگاه هلال رمضان دیده شود، روزه گرفتن واجب خواهد شد و هرگاه هلال شوال دیده شود، عید کردن واجب خواهد شد و تفاوتی نیز ندارد که دیگر مکان‌ها، هلال را دیده باشند یا خیر؛ دیگر کشورها که طلوع هلال متفاوتی با کشوری دارند که ماه در آن دیده شده، اگر هلال رمضان باشد لازم نیست روزه بگیرند یا اگر هلال شوال باشد عید کنند. شیخ الاسلام ابن تیمیه رَحِمَهُ‌الله می‌گوید: “مطالع الهلال تختلف باتفاق أهل المعرفة بذلك فإن اتفقت المطالع وجب اتفاق الجميع وإن لم تتفق فلكل بلدٍ حكمه”[۱] : (بنا بر اتفاق نظر دانشمندان در این مسئله، مطلع هلال در مکان‌های مختلف، متفاوت است؛ اگر مطالع یکی باشد، واجب است همگی هماهنگ باشند اما اگر مطالع، متفاوت باشد، هر سرزمینی حکم خود را دارد) که البته سخن وی رَحِمَهُ‌الله صحیح است.


۱-مجموع الفتاوى (١٠٣/٢٥).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: سمعت بأن شيخ الإسلام ابن تيمية رحمه الله حرم في كتابه الفتاوى توحيد الصيام ورؤية الهلال في رمضان، فهل هذا صحيح؟

فأجاب رحمه الله تعالى: نعم شيخ الإسلام رحمه الله يرى أنه متى ربي الهلال وجب الصوم ومتى رُئي هلال شوال وجب الفطر، سواء رئي في الأماكن الأخرى أم لم يُر، ولا يلزم الأماكن الأخرى إذا كانت تخالف بلد الرؤية في مطالع الهلال، لا يلزمهم أن يصوموا إن كان الهلال هلال رمضان ولا أن يُفطروا إن كان الهلال هلال شوال فهو يقول رحمه الله: (مطالع الهلال تختلف باتفاق أهل المعرفة بذلك، فإن اتفقت المطالع وجب اتفاق الجميع، وإن لم تتفق فلكل بلد حكمه). وما قاله رحمه الله هو الصواب.

مطالب مرتبط:

(۳۸۳۱) حکم روزه‌داری و قضای روزه‌های زن در حالت نفاس، بارداری و شیردهی

دیدگاه برتر و راجح در این مسئله چنین است که: بر زن باردار و زن شیرده واجب است که حتما قضای روزه را ادا کند زیرا نهایت امر، این است که وی را فرد مریضی به شمار آوریم و الله جَلَّ‌جَلَالُهُ نیز قضای روزه را بر شخص مريض واجب نموده.....

ادامه مطلب …

(۳۸۲۳) حکم قضای روزه‌های فوت‌شده برای فرد مسن و ناتوان

واجب است که هر اندازه می‌تواند، حتّی اگر در روزهای متفاوت از زمستان هم که باشد، قضای روزه‌هایش را بگیرد. اگر توانایی ندارد و این عدم توانایی دائمی است و امیدی به بهبودش نیست، به ازای هر روز یک مسكين را غذا می‌دهد....

ادامه مطلب …

(۳۸۲۲) حکم روزه برای افراد دیالیزی

در مورد روزه: من دچار تردید هستم؛ گاهی به نظرم می‌رسد که این مانند حجامت نیست زیرا با حجامت، خون از بدن خارج می‌شود و به بدن بر نمی‌گردد که این همان طور که در حدیث آمده است، روزه را باطل می‌کند اما دیالیز، خون را از بدن خارج می‌کند، تصفیه می‌کند سپس به بدن ‌باز می‌گرداند...

ادامه مطلب …

(۳۸۲۱) حکم روزه برای مبتلا به بیماری روانی

مصرف این دارو در روز رمضان جایز نیست؛ زیرا خوردنش باعث شکستن روزه می‌شود و روزه خوردن در رمضان حرام است مگر این که شخص، عذر شرعی داشته باشد...

ادامه مطلب …

(۳۷۹۰) یک روز از رمضان را روزه نگرفته‌ام؛ آیا به جای آن، یک روز را روزه بگیرم یا دو ماه؟

اگر با چیزی غیر از جماع روزه‌اش را افطار کرده و روزه نگرفته است، فقط باید به درگاه الله توبه کند و قضای آن روز که افطار کرده است را به جای آورد....

ادامه مطلب …

(۳۷۷۳) چگونگی جبران روزه‌های قضا شده

واجب است به درگاه الله جَلَّ‌جَلَالُهُ توبه کنی، از رفتاری که در برابر پروردگارت انجام داده‌ای آمرزش بخواهی، از چیزی که از تو سر زده پشیمان باشی و عمل خویش را در آینده اصلاح کنی. لزومی ندارد که قضای روزه‌های قبلی را به جای آوری زیرا از قضا هیچ فایده‌ای نخواهی برد....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه