یکشنبه 2 ربیع‌الثانی 1448
۲۲ شهریور ۱۴۰۵
13 سپتامبر 2026

(۳۸۲۰) حکم روزه برای مبتلا به بیماری صرع

(۳۸۲۰) سوال: من مبتلا به بیماری صرع هستم و نتوانسته‌ام ماه رمضان را روزه بگیرم زیرا به طور مستمر، روزانه سه دارو مصرف می‌کنم. دو روز تلاش کردم که روزه بگیرم اما نتوانستم. من بازنشسته هستم و ماهانه هشتاد و سه دینار حقوق می‌گیرم. متأهل هستم و هیچ درآمدی جز حقوق بازنشستگی ندارم. به نظرتان حکم شرع درباره‌ی من چیست اگر نتوانم سی فرد مسکین را در طی ماه رمضان غذا بدهم؟ چه مبلغی باید بپردازم؟

جواب:

اگر این بیماری که بدان مبتلا شده‌ای امید است که در روزی از روزها درمان شود، واجب است منتظر بمانی تا این بیماری از بین برود؛ زیرا الله جَلَّ‌جَلَالُهُ می‌فرماید: {وَمَنْ كَانَ مَرِيضاً أَوْ عَلَى سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِنْ أَيَّامٍ أُخَرَ} [البقرة: ۱۸۵] : (کسی که مریض یا در سفر باشد، تعدادی از روزهای دیگر را روزه بگیرد)؛ اما اگر امیدی به درمان این بیماری نیست، واجب است به ازای هر روز، یک مسكين را غذا دهی. همچنین جایز است که به تعداد روزهای ماه، ناهار یا شام برای مساکین درست کنی و بدین صورت، مسئولیت تو برطرف خواهد شد. گمان نمی‌کنم که إن شاء الله کسی نتواند این کار را انجام دهد. اگر نتوانستی این مساکین را در یک ماه غذا دهی، ایراد ندارد که بر اساس میزان توانایی خود، برخی را در این ماه، برخی دیگر را در ماه دیگر و بعضی دیگر را در ماه بعد از آن غذا بدهی.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: إني مصاب بمرض الصرع، ولم أتمكن من صوم شهر رمضان المبارك؛ وذلك لاستمراري على العلاج ثلاثة أوقات يوميا، وقد جَرَّبْتُ صيام يومين ولم أتمكن، علما أنني متقاعد، وتقاعدي (معاشي) يصل إلى ثلاثة وثمانين دينارًا شهريًا، وصاحب زوجة، وليس لي أي موارد غير تقاعدي، فما حكم الشرع – في نظركم- في حالتي إذا لم أتمكن من إطعام ثلاثين مسكينا خلال شهر رمضان؟ وما المبلغ الذي أدفعه؟

فأجاب رحمه الله تعالى: إذا كان هذا المرض الذي ألم بكَ يُرْجَى زواله في يوم من الأيام فإن الواجب عليك أن تنتظر حتى يزول هذا المرض؛ لقول الله تعالى: ﴿ وَمَن كَانَ مَرِيضًا أَوْ عَلَى سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِنْ أَيَام أُخَرَ [البقرة: ١٨٥]. أما إذا كان هذا المرض مستمرًا لا يُرْجَى زواله فإن الواجب عليك أن تُطْعِمَ عن كل يوم مسكينًا، ويجوز أن تصنع طعامًا؛ غداء او عشاء لمساكين بعدد أيام الشهر، وتبرأ ذمتك بذلك، ولا أظنُّ أحدًا يَعْجِزُ عن هذا إن شاء الله تعالى، ولا حرج عليك إذا كنتَ لا تستطيع أن تُطْعِمَ هؤلاء المساكين في شهر، فلا حرج عليك أن تُطْعِمَ بعضهم في شهر ، وبعضهم في شهر، وبعضهم في شهر، حسب ما تقدر عليه.

مطالب مرتبط:

(۳۸۳۳) حکم روزه‌داری پس از قطع خون نفاس و پیش از اطمینان از پاکی کامل

اگر آن روز را روزه گرفته و نسبت به پاکی یا عدم پاکی خویش تردید داشته است، باید روزه‌ی آن روز را دوباره بگیرد زیرا آن روزه‌اش درست نیست.....

ادامه مطلب …

(۳۷۷۵) حکم کسی که از روی جهل رمضان را روزه نگرفته است

اگر روزه را از روی جهل، ترک کرده و گمان برده که روزه بر وی واجب نیست مانند دختر کوچکی که با حیض به بلوغ برسد و گمان کند که فقط با کامل شدن پانزده سالگی بالغ خواهد شد. در این صورت بر وی واجب است قضای رمضان را به جا آورد زیرا واجبات و فرایض با جهل، ساقط نمی‌شود.....

ادامه مطلب …

(۳۸۳۵) حکم قضای روزه یا فدیه برای زن در حالت نفاس و شیردهی

زنی که در حالت نفاس به سر می‌برد کاملا همانند زنی است که در حالت حیض می‌باشد که باید قضای روزه را به جا آورد....

ادامه مطلب …

(۳۸۰۸) حکم روزه و کفاره برای بیمار ناتوان و فاقد توان مالی

در مورد روزه گرفتن باید گفت که روزه بر او واجب نیست زیرا از روزه گرفتن، معذور است؛ اما غذا دادن کار آسانی است زیرا در ازای کلّ ماه، برای پنج مسکین هر کدام شش صاع برنج و گوشت کافی است....

ادامه مطلب …

(۳۸۲۶) حکم روزه و قضای آن برای دانشجویان در سفر طولانی

شایسته نیست که قضای آن ‌را تا رمضان بعدی به تأخیر بیاندازد زیرا در این صورت، در معرض ترک کردن واجب، قرار خواهد گرفت چون تعداد ماه‌های رمضان برایش متراکم می‌شود...

ادامه مطلب …

(۳۷۸۹) حکم ترک روزه رمضان به علت شرایط سخت زندگی

با عذر شرعي روزه نگرفته است، تعداد روزهایی که مردم روزه گرفته‌اند را قضا می‌کند؛ یعنی اگر مردم بیست و نه روز را روزه گرفته‌اند، او نیز باید بیست و نه روز را قضا بگیرد....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه