یکشنبه 20 شعبان 1447
۱۹ بهمن ۱۴۰۴
8 فوریه 2026

(۳۷۸۱) چگونگی جبران ترک روزه

(۳۷۸۱) سوال: در گذشته به نماز و روزه اهمیت نمی‌دادم اما الحمدلله اکنون به درگاه الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ توبه‌ی نصوح کرده‌ام. سؤالم این است که آیا برای زدودن اشتباهات گذشته‌ام در مقابل سال‌هایی که سپری شده است روزه بگیرم یا روزه‌ گرفتن روز دوشنبه، روز پنجشنبه، روزهای بيض و دیگر روزه‌های نفل، کافی است؟ زیرا من این روزها را برای الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ روزه می‌گیرم. آیا در مقابل روزه‌ گرفتن روزهای مذکور، پاداش دارم؟

جواب:

واضح است که جایز نیست مسلمان فرایض الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ اعم از نماز، روزه، زكات و حج را ترک کند اما اگر کسی مرتکب چنین کاری شد و نماز را برای چند روز، چند ماه یا چند سال ترك کرد یا روزه را برای یک ماه کامل یا چند سال، ترک کرد سپس الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ به او لطف نمود و توفیق توبه عطا کرد، توبه موجب آمرزیده شدن گذشته‌ می‌شود و واجب نیست که قضای روزه یا نماز آن مدت را انجام دهد؛ بلکه باید زیاد به عبادت‌های نفل، استغفار و توبه به درگاه پروردگارش مشغول شود و بنا بر عموم ادله‌‌ای که دلالت دارد توبه موجب آمرزش گذشته می‌شود، همین برای جبران گذشته‌اش کافی است. من به این فرد تبریک می‌گویم که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ با اعطای چنین استقامت و توبه‌ای بر وی منت نهاده است و از الله جَلَّ‌جَلَالُهُ برای خود و او، ثبات و پایداری بر دینش را خواستارم و از او می‌خواهم که قلب‌هایمان را بعد از هدایت یافتن، گمراه نکند.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: كنتُ فيما مضى لا أبالي بالصلاة، ولا بالصيام، والآن تبتُ إلى الله توبة نصوحًا، والحمد الله. وسؤالي: هل أصوم بدل السنوات الماضية؛ حتى أُكَفِّرَ عما مضى، أم يكفي صيام الاثنين والخميس وأيام البيض؛ حيث إنني أصومُ هذه الأيام وأيامًا أخَر تطوعًا الله تعالى؟ وهل أنا مأجور على صيام هذه الأيام؟

فأجاب -رحمه الله تعالى-: من المعلوم أنه لا يحلُّ للإنسان أن يَدَعٍ فرائض الله؛ من صلاة، أو صيام، أو زكاة، أو حَجِّ، ولكن إذا ابْتُلِيَ الإِنسانُ، فَتَرَك الصلاة أياما، أو أشهرًا، أو سنين، وترك الصيام أياما أو شهرا كاملًا، أو سنوات، ثم من الله عليه بالتوبة، فإن التوبة تَجبُّ ما قَبْلَها، ولا يجب عليه قضاءُ ما مضى من صلاة أو صيام، بل يُكْثِرُ من التطوع والاستغفار، ويُنيبُ إلى ربه -عز وجل-، وهذا كافٍ عما مضى؛ لعموم الأدلة الدالة على أن التوبة تجبُّ ما قبلها.

وإنني أُهنئ هذا السائل بما من الله عليه به من الاستقامة والتوبة إلى الله، وأسأل الله تعالى لي وله الثبات على دينه، وألَّا يُزِيغَ قلوبنا بعد إذ هدانا.

مطالب مرتبط:

(۳۷۸۵) حکم خوردن روزه به دلیل سختی امتحانات در ماه رمضان

به نظر من حلال نیست که روزه را بخوری و واجب است که روزه بگیری؛ بهتر این است که به معالجه‌ی این مشکل پرداخته و شب را به مرور درس‌ها بپردازی.....

ادامه مطلب …

(۳۷۷۴) حکم جبران روزه‌ها و نمازهای فوت‌شده برای فرد مسن و ناتوان

توبه کردن کافی است زیرا هر کس عبادت زمان‌داری را بدون عذر شرعي ترک کند، قضا ندارد؛ چون انجام قضای آن عبادت، هیچ سودی نصیبش نمی‌کند....

ادامه مطلب …

(۳۸۲۶) حکم روزه و قضای آن برای دانشجویان در سفر طولانی

شایسته نیست که قضای آن ‌را تا رمضان بعدی به تأخیر بیاندازد زیرا در این صورت، در معرض ترک کردن واجب، قرار خواهد گرفت چون تعداد ماه‌های رمضان برایش متراکم می‌شود...

ادامه مطلب …

(۳۷۷۹) حکم نماز خواندن در رمضان و ترک آن در غیر رمضان

متأسفانه نشاط مسلمانان در عبادت الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ همان طور که عادت دارند کم می‌شود و این افراد نیز به کفر باز می‌گردند همانند مسلمانانی که از فعالیت و تلاش به تنبلی و سستی باز می‌گردند....

ادامه مطلب …

(۳۸۰۴) احکام آیه فدیه و روزه در سوره بقره

معنای این آیه‌ی کریمه این است که الله جَلَّ‌جَلَالُهُ در آغاز که روزه را فرض نمود، به روزه‌دار حق انتخاب داد که روزه بگیرد یا غذا دهد ....

ادامه مطلب …

(۳۸۰۵) حکم شخص بیماری که سالها روزه را ترک کرده است

بیمار است و نمی‌تواند روزه بگیرد؛ اگر چنین است بر وی واجب می‌باشد که به ازای هر روز، یک مسکین را غذا دهد و اگر در شهرش مسکینی وجود ندارد، آن ‌را به شهر دیگری بفرستد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه