(۳۷۵۸) سوال: آیا جایز است که زکات مالم را برای ساخت مسجد در شهری بپردازم که نصارى در آن ساکن هستند؟ یا جزئی از زکات مالم را برای زیباسازی این مسجد بپردازم؟ شایان ذکر است که این مسجد با تلاش فردی بنا می‌شود و اهمیت ویژه‌ و بزرگی در خدمت به اسلام دارد.

جواب:

زکات فقط برای مواردی پرداخت می‌شود که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ از آن نام برده و فرموده است: {إِنَّمَا الصَّدَقَاتُ لِلْفُقَرَاءِ وَالْمَسَاكِينِ وَالْعَامِلِينَ عَلَيْهَا وَالْمُؤَلَّفَةِ قُلُوبُهُمْ وَفِي الرِّقَابِ وَالْغَارِمِينَ وَفِي سَبِيلِ اللَّهِ وَاِبْنِ السَّبِيلِ فَرِيضَةً مِنْ اللَّهِ وَاللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ} [التوبة: ۶۰] : (صدقات فقط مختص فقیران، مساکین، متصدیان اداره‌ی آن، کسانی که دل‌هایشان را باید به دست آورد، برای آزادی بردگان، بدهکاران، در راه الله و در راه درماندگان است؛ فریضه‌ای از جانب الله است و الله بسیار دانا و با حکمت است). الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ پرداخت زکات را منحصر به این هشت گروه نموده و فرمود: {إِنَّمَا الصَّدَقَاتُ لِلْفُقَرَاءِ} : (صدقات فقط مختصّ فقیران، …) لذا پرداخت آن برای چیزی غیر از این موارد، جایز نیست زیرا اگر چنین چیزی را جایز بدانیم، حصر موجود در آیه، ‌فایده‌ای نخواهد داشت در حالی که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ از این هشت صنف بر وجه حصر نام برده و فرموده است: {فَرِيضَةً مِنْ اللَّهِ وَاللَّهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ}؛ بنابراین الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بیان می‌نماید که این موارد را بنا بر علم و حکمت خویش بر بندگانش فرض نموده است لذا برای هیچ کس جایز نیست که چیزی بر آن بیفزاید و پوشیده نیست که ساخت مساجد از این موارد هشت‌گانه نیست لذا پذیرفته نیست که زکات برای ساخت مسجد مصرف شود و این کار، مسئولیت را از عهده‌ی شخص، ساقط نمی‌کند حتی اگر چنان فایده‌ای که در سؤال مطرح شد را نیز در پی داشته باشد؛ ولی این شخص می‌تواند با ثروتمندان نیکوکار ارتباط برقرار نموده و موضوع را برایشان مطرح کند و اطمینان دارم که هر آن‌کس که الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ بی‌نیازش نموده و یاری کرده است در کمک به این مرد برای ساخت این مسجد در این مکان مهم، سستی و بی‌مبالاتی نخواهد کرد.