سه‌شنبه 21 صفر 1448
۱۲ مرداد ۱۴۰۵
4 آگوست 2026

(۳۵۰۱) حکم تعزیه گفتن در مکانی غیر از قبرستان

(۳۵۰۱) سوال: یکی از خطیبان روز جمعه چنین گفت: “تعزیه گفتن به خانواده‌ی میت در جایی غیر از قبرستان جایز نیست و رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم و یارانش این کار را انجام نداده‌اند.” لطفاً توضیح دهید، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ به شما اجر دهد.

جواب:

چنین توضیح می‌دهیم و می‌گوییم: مقصود برادر خطیب این بوده که اجتماع برای تعزیه امر مشروعی نیست مثل این که خانواده و خویشاوندان میت در خانه‌ای جمع شده و مردم نزد آنان بیایند. این کار مشروع نیست و همان‌طور که خطیب نیز گفت پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم و خلفای راشدین چنین نکرده‌اند لذا بعضی از اهل علم گفته‌اند: “نشستن انسان در خانه‌اش برای تعزیه مکروه است” و بعضی دیگر گفته‌اند: “این کار حرام است و جایز نیست” . انسان هر کجا یافته شود تعزیه گفته می‌شود: در مسجد، بازار یا قبرستان. مادامی که مصیبت را از یاد نبرده در هر جایی تعزیه گفته می‌شود اما هرگاه مصیبت را از یاد برده و اثرش از او از بین رود تکرار تعزیه فایده‌ای ندارد زیرا در این حالت تعزیه یادآوری کردن مصیبت برای او است در حالی که مقصود از تعزیه، تقویت بر تحمل مصیبت و صبر کردن در مقابل آن است لذا اگر تعزیه با فراموش کردن مصیبت و گذشت زمان طولانی از شخصی فوت شود شخص مصیبت‌دیده تعزیه گفته نمی‌شود.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: تكلم أحد خطباء الجمعة فقال: إن التعزية لأهل الميت لا تجوز إلا في المقبرة، وإنها لم يفعلها لا رسول الله صلى الله عليه وسلم ولا صحابته رضي الله عنهم بينوا لنا ذلك مأجورين.

فأجاب -رحمه الله تعالى-: تبين ذلك بأن نقول: مقصود الأخ الخطيب أن الاجتماع للتعزية أمر ليس بمشروع، مثل أن يجتمع أهل الميت وأقاربه في البيت فيأتي الناس إليهم، فإن هذا ليس بمشروع، وهو كما قال الخطيب، فلم يفعله النبي صلى الله عليه وسلم ولا خلفاؤه الراشدون؛ ولهذا قال بعض أهل العلم: إن جلوس الإنسان للتعزية في بيته مكروه، وبعضهم قال: إنه مُحرَّم فلا يجوز، وإنما يُعَزَّى الإنسان حيث وُجِدَ في المسجد، أو في السوق أو في المقبرة، في أي مكان ما دام لم يَنْسَ المصيبة، أما إذا نَسِيَها وزال أثرُهَا . عنه فإنه لا فائدة من إعادة التعزية؛ لأنها تكون في هذه الحال تذكيرًا له بالمصيبة، والمقصود بالتعزية التقوية على تحمل المصيبة والصبر عليها، فإذا فاتت بنسيانها وطول المدة فإنه لا يُعَزَّى.

مطالب مرتبط:

(۳۵۲۲) چگونه بین غذا دادن برای میت و صدقه فرق بگذاریم؟

شام دادن برای میت در روز اول یا دوم یا سوم از مرگش و یا با گذشت یک هفته و یا گذشت یک سال و مانند آن، همه‌اش بدعت است ....

ادامه مطلب …

(۳۵۳۹) حکم شرکت در مجالس فاتحه‌خوانی

نوحه خوانی بر میت از گناهان کبیره می‌باشد و تنها حرام نیست بلکه از گناهان کبیره می‌باشد...

ادامه مطلب …

(۳۵۴۷) حکم قرائت قرآن در مسجد بعد از مرگ میت

این از بدعت منکری می‌باشد که برای اهل علم واجب است که برای مردم واضح سازند و از آن بر حذر دارند چون که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از آن بر حذر داشته است....

ادامه مطلب …

(۳۵۲۷) حکم شرعی اطعام و ذبح در مراسم هفتم و ختم متوفی

بدعتی که در هنگام مرگ میت ایجاد کرده‌اند این که برای این ماتم، مردم جمع می‌شوند و این برنامه‌ی غذایی که وجود دارد و همچنین قرائت هایی که صورت می‌گیرد همه‌ی این‌ها بدعت‌هایی است نهی کردن و تحذیر از آن واجب است...

ادامه مطلب …

(۳۵۴۱) آیا عزا مکان مشخصی دارد؟

چیزی که بعضی از مردم در هنگام عزا انجام می‌دهند این که درب را باز می‌گذارند و خانه را چراغانی می‌کنند و صندلی صف می‌دهند و یا غذا می‌آوردند و چه بسا شخصی را برای قرائت قرآن بیاورند و مانند آن همه از چیز‌های هستند که مردم به وجود آورده‌اند و از بدعت‌هایی است که مفاسدی را به دنبال دارد...

ادامه مطلب …

(۳۵۰۰) حکم تعزیه گفتن در مکانی غیر از قبرستان

تعزیه بدین معنا است که سخنی بگوییم که با آن تقویت شده و از آن برای صبر کردن در مقابل مصیبت کمک جوید. بهترین تعزیه همان است که از پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم وارد شده که به یکی از دخترانش در حالی که بچه‌اش در حال جان کندن بود فرمود....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه