چهارشنبه 19 ذیقعده 1447
۱۶ اردیبهشت ۱۴۰۵
6 می 2026

(۳۵۰۱) حکم تعزیه گفتن در مکانی غیر از قبرستان

(۳۵۰۱) سوال: یکی از خطیبان روز جمعه چنین گفت: “تعزیه گفتن به خانواده‌ی میت در جایی غیر از قبرستان جایز نیست و رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم و یارانش این کار را انجام نداده‌اند.” لطفاً توضیح دهید، الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ به شما اجر دهد.

جواب:

چنین توضیح می‌دهیم و می‌گوییم: مقصود برادر خطیب این بوده که اجتماع برای تعزیه امر مشروعی نیست مثل این که خانواده و خویشاوندان میت در خانه‌ای جمع شده و مردم نزد آنان بیایند. این کار مشروع نیست و همان‌طور که خطیب نیز گفت پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم و خلفای راشدین چنین نکرده‌اند لذا بعضی از اهل علم گفته‌اند: “نشستن انسان در خانه‌اش برای تعزیه مکروه است” و بعضی دیگر گفته‌اند: “این کار حرام است و جایز نیست” . انسان هر کجا یافته شود تعزیه گفته می‌شود: در مسجد، بازار یا قبرستان. مادامی که مصیبت را از یاد نبرده در هر جایی تعزیه گفته می‌شود اما هرگاه مصیبت را از یاد برده و اثرش از او از بین رود تکرار تعزیه فایده‌ای ندارد زیرا در این حالت تعزیه یادآوری کردن مصیبت برای او است در حالی که مقصود از تعزیه، تقویت بر تحمل مصیبت و صبر کردن در مقابل آن است لذا اگر تعزیه با فراموش کردن مصیبت و گذشت زمان طولانی از شخصی فوت شود شخص مصیبت‌دیده تعزیه گفته نمی‌شود.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: تكلم أحد خطباء الجمعة فقال: إن التعزية لأهل الميت لا تجوز إلا في المقبرة، وإنها لم يفعلها لا رسول الله صلى الله عليه وسلم ولا صحابته رضي الله عنهم بينوا لنا ذلك مأجورين.

فأجاب -رحمه الله تعالى-: تبين ذلك بأن نقول: مقصود الأخ الخطيب أن الاجتماع للتعزية أمر ليس بمشروع، مثل أن يجتمع أهل الميت وأقاربه في البيت فيأتي الناس إليهم، فإن هذا ليس بمشروع، وهو كما قال الخطيب، فلم يفعله النبي صلى الله عليه وسلم ولا خلفاؤه الراشدون؛ ولهذا قال بعض أهل العلم: إن جلوس الإنسان للتعزية في بيته مكروه، وبعضهم قال: إنه مُحرَّم فلا يجوز، وإنما يُعَزَّى الإنسان حيث وُجِدَ في المسجد، أو في السوق أو في المقبرة، في أي مكان ما دام لم يَنْسَ المصيبة، أما إذا نَسِيَها وزال أثرُهَا . عنه فإنه لا فائدة من إعادة التعزية؛ لأنها تكون في هذه الحال تذكيرًا له بالمصيبة، والمقصود بالتعزية التقوية على تحمل المصيبة والصبر عليها، فإذا فاتت بنسيانها وطول المدة فإنه لا يُعَزَّى.

مطالب مرتبط:

(۳۵۲۹) حکم برگزاری مراسم‌های هفتم و چهلم برای میت

حکم این عمل بدعت می‌باشد و چنین عملی در بین سلف صالح نبوده است و هیچ شکی وجود ندارد که دعا از عبادت است و ایجاد دعا بر هیئتی معین و در وقتی مشخص، بدون اجازه‌ی شارع نوآوری عبادت می‌باشد ....

ادامه مطلب …

(۳۵۳۵) حکم قرائت فاتحه با بلند کردن دست در تعزیه

قرائت فاتحه با بلند کردن دست در تعزیه بدعت است و رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در هیچ یک از تعزیه‌های اصحابش چنین کاری نکرده‌اند...

ادامه مطلب …

(۳۵۴۰) حکم موعظه برای اهل میت در تعزیه

اینکه شخصی در مجلس  تعزیه برای اهل میت و حاضرین موعظه کند، از سنت نمی‌باشد بلکه جمع شدن برای تعزیه مکروه است همانگونه که بسیاری از علما به آن تصریح نموده‌اند و برخی دیگر بدعت را به آن اطلاق کرده‌اند لذا برادرانمان را تشویق می‌کنیم که برای مراسم تعزیه نشینند و به استقبال مردم نروند....

ادامه مطلب …

(۳۵۲۸) حکم ذبح حیوانات، اطعام و سوگواری در مراسم عزاء

ما اینها را منکر می‌دانیم و این را ضایع کردن مال می‌بینم و همچنین این اجتماع با حال مرگ و ناراحتی از دو جهت منافات دارد...

ادامه مطلب …

(۳۵۱۳) حکم نوحه‌سرایی، عزاداری‌های افراطی و مراسم چهلم برای میت

این رسم رسمی منکر و بدعتی گمراه است. بر مسلمان واجب است هنگام ابتلا به مصیبت به قضا و قدر الله راضی باشد و بداند هر کاری انجام دهد این مصیبت ناگزیر اتفاق می‌افتد زیرا تقدیر نوشته شده....

ادامه مطلب …

(۳۵۱۹) حکم قرائت فاتحه برای میت

تخصیص قرائت سوره‌ی فاتحه برای میت در هر وقتی که باشد بدعت است....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه