(۳۰۸۷) سوال: آیا طولانی نمودن دعا برای خطیب در روز جمعه در اثنای خطبه از پیامبر صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم وارد شده است؟ چه چیزی در این قضیه درست است؟
جواب:
از پیامبر صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم وارد شده که برای مردان و زنان مؤمن در هر جمعه طلب بخشش مینمود و این اصل در جایز بودن دعا در خطبهی روز جمعه است.
اما طولانی نمودن دعا بر حسب حال است برخی اوقات اقتضای حال این است که انسان دعا را طولانی کند مانند زمانی که بر مسلمانان حادثهای از جمله جنگ، فتنهها و… واقع شود دعا را طولانی کند زیرا مردم بدان نیاز دارند.
اگر نیازی نباشد پیامبر صَلَّىٰاللهُعَلَيْهِوَعَلَىٰآلِهِوَسَلَّم میفرماید: «إن طول صلاة الرجل و قصر خطبته مئنة من فقهه»[۱]: (همانا طولانی نمودن نماز فرد و کوتاه نمودن خطبه دلیل بر فقه و فهم شخص است).
انسان عاقل و با حکمت آن چه مقتضای حکمت و حال از طولانی نمودن یا اختصار است را جست و جو میکند.
به عنوان مثال در شدت گرما و سرما بهتر است خطبه برای مردم کوتاه شود و در روزهای معتدل مانند روزهای بهار و پاییز حالت متغیر است.
مهم این که برای خطیب شایسته است چنین اموری را رعایت کند تا این که خطبهاش مورد قبول واقع شده و مردم در حالی خارج شوند که به خاطر آن خسته نشوند.
[۱] مسلم: كتاب الجمعة، باب تخفيف الصلاة و الخطبة، شمارهى (۸۶۹).