شنبه 8 ربیع‌الثانی 1448
۲۸ شهریور ۱۴۰۵
19 سپتامبر 2026

(۲۷۷۸) حکم ترک نماز جماعت به دلیل خصومت شخصی

(۲۷۷۸) سوال: برخی از مردم نماز را در مسجد نمی‌‌خوانند و هنگامی که از آن‌‌ها پیرامون دلیل این کار می‌‌پرسی، می‌‌گوید: با فلانی خصومت دارد و مادامی که فلانی در این مسجد نماز می‌‌‌‌خواند، در این مسجد نماز نمی‌‌خوانم. آیا این شیوه‌‌ای برای فرار از مسجد و نماز جماعت نیست؟ حکم شریعت در مورد کار این شخص چیست؟

جواب:

اول: سؤال کننده را نصیحت می‌‌کنم بر اینکه سؤال را این‌‌گونه بیان نکند: (حکم شریعت)، زیرا یکی از ما امکان دارد درست بگوید یا به خطا برود و هرگاه به خطا رفت در حالی که سؤال کننده از حکم شریعت می‌‌پرسد، این خطای شریعت می‌‌شود، اما این‌‌گونه بگوید: حکم شریعت از نظرت یا نظرت در این مورد چیست؟ لذا دوست داشتم بر این مساله اشاره کنم، زیرا بسیاری از برادران سؤال‌‌ها را این‌‌گونه بیان می‌کنند.

اما به نسبت تخلف شخص از نماز جماعت در مسجد چون در مسجد کسی که با او خصومت دارد است، کارش حرام بوده و عذر به شمار نمی‌‌آید و در روز قیامت نزد الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ به وی سودی نمی‌‌رساند؛ لذا بر او واجب است که نماز جماعت را در مسجد حاضر شده هر چند که دشمنش آنجا باشد، این اولین کاری که باید انجام است.

اما دوم: شایسته است که بین خود و برادرش صلح ایجاد کند و از خیر خواهانی که نزد او و دوستش جایگاهی دارند بخواهد که بین آن‌‌ها صلح ایجاد کنند چون ایجاد صلح میان یکدیگر از برترین کارها است. الله سُبْحَانَهُ‌وَتَعَالَىٰ می‌‌فرماید: {فَاتَّقُوا اللَّهَ وَأَصْلِحُوا ذَاتَ بَيْنِكُمْ}[انفال: ۱](از الله بترسید و میان خودتان را اصلاح کنید).

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: بعض الناس ينقطع عن الصلاة في المسجد، وعندما تسأله عن حجته يقول: إن لديه خصومة مع فلان وعلان، وطالما أن فلانا يصلي في المسجد فإنه لن يصلي في هذا المسجد. أليست هذه طريقة للهروب من المسجد وحضور الجماعة ؟ فما حكم الشرع في عمل هذا الرجل؟

فأجاب رحمه الله تعالى: أولا أنصح السائل ألا يوجه السؤال بهذه الصيغة: ما حكم الشرع؛ لأن الواحد منا يخطئ ويصيب، فإذا أخطأ والسائل يسأل عن حكم الشرع صار هذا خطأ الشرع، لكن إما أن يقول: ما ترى في هذا؟ أو: ما رأيك في هذا؟ أو ما هو حكم الشرع في نظرك؟ فأحب التنبيه على هذا؛ لأنه يوجد كثير من الإخوة الذين يوجهون الأسئلة على هذا النحو.

أما بالنسبة لتخلف الرجل عن صلاة الجماعة لأن في المسجد من هو خصيم له، فهذا حرام، وليس بعذر له، ولا ينفعه عند الله يوم القيامة، فالواجب أن يحضر صلاة الجماعة في المسجد ولو كان فيها خصمه، هذه واحدة.

ثانيا: ينبغي أن يصلح ما بينه وبين أخيه، ويطلب من أهل الخير الذين لهم جاه عنده وعند صاحبه أن يصلحوا بينهما، فإن إصلاح ذات البين من أفضل الأعمال، قال الله تعالى: ﴿ فَاتَّقُوا اللَّهَ وَأَصْلِحُوا ذَاتَ بَيْنِكُمْ ﴾ [الأنفال: 1].

مطالب مرتبط:

(۲۷۷۲) حکم ترک نماز در مسجد همراه با جماعت با این دلیل که شخص دوست ندارد پشت سر این امام نماز بخواند

برای انسان جایز نیست که به خاطر دشمنی شخصی که بین او و بین امام وجود دارد، از نماز جماعت تأخیر کند...

ادامه مطلب …

(۲۷۳۷) حکم ممانعت از نماز جماعت رانندگان

شایسته است برای این گروه که کارگرانی دارند و نزد آن‌‌ها کار می‌‌کنند، به آن‌‌ها اجازه‌‌ی رفتن به مساجد را بدهند، زیرا در این کار اجر و خیر زیادی وجود دارد...

ادامه مطلب …

(۲۷۴۰) حکم تأخیر نماز زن به نیت اقامه جماعت با همسر پس از وقت اذان

گناهی در این کار نیست، اما اگر این زن به خواندن نمازش بشتابد و هنگامی که شوهرش آمد و دوست داشت همراهش نماز جماعت بخواند، نماز این زن سنت محسوب می­شود و شتافتن او به نماز در اول وقت بهتر از این است که منتظر شوهرش بماند ...

ادامه مطلب …

(۲۷۴۴) حکم ترک نماز جماعت در صورت بیماری روانی یا عصبی هنگام ازدحام

بله! می‌‌توانی نماز را ترک کنی و در خانه بخوانی، زیرا حضور در جماعت باعث می‌‌شود این بیماری به سراغت بیاید...

ادامه مطلب …

(۲۷۷۱) حکم ترک جماعت در مسجد دارای بدعت

عمل شما جایز بلکه واجب است، اگر حضور شما در جماعت متضمن چیزهای منکری است، لذا اگر در مسجدی خالی از این منکرات نماز بخوانید، کار بسیار خوبی است....

ادامه مطلب …

(۲۷۶۴) حکم ترک نماز جماعت در مسجد به‌ سبب بُعد مسافت و سختی دسترسی

برای انسان جایز نیست با وجود اینکه امکان دارد در مسجد نماز بخواند، در خانه‌‌اش نماز بخواند. اگر برای او خواندن نماز در مسجد به خاطر دور بودن و... سخت است و به صورت جماعتی در خانه خواند، اشکالی ندارد...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه