سه‌شنبه 11 ربیع‌الثانی 1448
۳۰ شهریور ۱۴۰۵
22 سپتامبر 2026

(۲۵۹۴) آیا به تأخیر انداختن راتبه‌‌ی نماز صبح تا بعد از نماز فرض اشکالی دارد؟

(۲۵۹۴) سوال: آیا به تأخیر انداختن راتبه‌‌ی نماز صبح تا بعد از نماز فرض اشکالی دارد یا خیر؟

جواب:

برای انسان جایز نیست که عمدا سنت صبح را تا بعد از نماز به تأخیر بیندازد، زیرا لازمه‌‌ی آن این است که سنت را در وقت نهی بدون سبب می‌‌خواند.

اما اگر سنت صبح از او فوت شد، اشکالی ندارد که آن را بعد از نماز صبح و قبل از طلوع خورشید، قضا کند، مثلا: به مسجد بیاید و امام داخل نماز شده باشد، همراه امام نماز می‌‌خواند، زمانی که نماز تمام شد، اشکالی ندارد که سنت بخواند و اگر آن را تا وقت نماز ضحی تا بالا آمدن خورشید به اندازه‌‌ی یک نیزه به تأخیر انداخت، اشکالی ندارد، مگر اینکه فراموش کند یا در آن وقت برایش سنگین باشد که در این صورت آن را بعد از نماز صبح بخواند بهتر است.

شیخ بزرگوار! اگر به مسجد آمد بعد از اینکه نماز فرض با جماعت خوانده شده بود وخواست که خودش تنهایی نماز بخواند، آیا سنت را زودتر بخواند یا نماز فرض را؟

جواب: سنت را مقدم می‌‌کند، زیرا سنت بر نماز فرض مقدم است.

شیخ بزرگوار! حتی اگر بعد از خروج وقت باشد؟

جواب: بله! حتی زمانی که وقت خارج شده باشد، زیرا در قصه‌‌ی خواب رفتن صحابه رَضِيَ‌اللهُ‌عَنْهُم و رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم از نماز صبح  تا بالا آمدن خورشد وارد شده که پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم به بلال امر نمود که اذان بگوید سپس دو رکعت سنت صبح راخواندند سپس مانند همیشه نماز صبح را خواندند.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: هل يجوز تأجيل راتبة صلاة الفجر إلى ما بعد الفريضة أم لا؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: لا يجوز للإنسان أن يتعمد تأخير راتبة الفجر إلى ما بعد الفريضة؛ لأن لازم ذلك أن يصلي نفلا في وقت النهي بدون سبب يقتضيه.

أما لو فاتته راتبة الفجر فإنه لا حرج عليه أن يقضيها بعد صلاة الفجر وقبل طلوع الشمس ، مثل : أن يأتي والإمام قد دخل في الصلاة، فإنه يدخل مع الإمام، فإذا انتهى من صلاة الفريضة فلا بأس أن يأتي بالراتبة، وإن أَخْرَها إلى الضحى إلى بعد ارتفاع الشمس قيد رمح فلا بأس بذلك أيضًا، إلا أن يخاف نسيانها أو أن تَنْقُل عليه في ذلك الوقت، فإنه يصليها بعد صلاة الفجر أفضل.

فضيلة الشيخ: لو أتى بعد أن صلَّى الجماعة الفريضة وسوف يصلي وحده، فهل يقدمها أو يؤخرها؟

فأجاب – رحمه الله تعالى-: يقدمها، يقدم راتبة الفجر على الفجر؛ لأن راتبة الفجر مقدمة عليه.

فضيلة الشيخ حتى لو كان بعد خروج الوقت؟

فأجاب رحمه الله تعالى: نعم حتى لو كان بعد خروج الوقت؛ لأنه ثبت في الصحيح في قصة نوم الصحابة رضي الله عنهم عن صلاة الفجر حتى ارتفعت الشمس، ومعهم الرسول عليه الصلاة والسلام-، فالنبي -عليه الصلاة والسلام- أمر بلالا فأذن ثم صَلَّى ركعتين راتبة الفجر، ثم صلى الفجر كما كان يصليها كل يوم.

مطالب مرتبط:

(۲۶۳۵) برخی از نمازگزاران را می‌‌بینیم که در اثنای سنت جاهای خود را تغییر می‌‌دهند، حکمت این کار چیست؟

حکمت از تغییر مکان هنگام راتبه این است که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم می‌‌فرماید:...

ادامه مطلب …

(۲۵۸۲) حکم قضای رکعت فوت‌شده‌ی نماز صبح و ادای سنت پس از فجر

برای انسان جایز است که هرگاه سنت فجر قبل از نماز از وی فوت شد، آن را بعد از نماز قضا کند...

ادامه مطلب …

(۲۵۸۹) حکم کسی که بیش از دو رکعت بعد از نماز فجر می‌‌خواند، چیست؟

حکمش این است که شایسته نیست، زیرا پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم بر دو رکعت سبک اکتفا نمودند، مگر اینکه سنت قبلیه‌‌ی را در خانه‌‌اش بخواند، سپس از قبل از اقامه به مسجد بیاید که در این صورت نمی‌‌نشیند تا اینکه دو رکعت بخواند...

ادامه مطلب …

(۲۶۰۳) آیا نماز میان مغرب و عشا همان نماز اوابین است؟

نماز اوابین، نماز ضحی است، اگر آن را به آخر وقت آن هنگام رسیدن گرما بر بچه شتر و سوختن سمهایش به تأخیر انداختی، همانطور که در صحیح مسلم از پیامبر صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم وارد شده است...

ادامه مطلب …

(۲۶۳۸) حکم نماز سنت طواف در هر مکان از حرم چیست؟

خواندن سنت طواف در هر مکان از حرم جایز است، اما بهتر این است که پشت مقام ابراهیم باشد...

ادامه مطلب …

(۲۶۴۰) نمازی که بین اذان و اقامه است، سنت است یا بدعت؟

نمازی که بین اذان و اقامه است، سنت است، بنابر فرموده‌‌ی رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم ...

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه