شنبه 27 جمادی‌الاول 1448
۱۶ آبان ۱۴۰۵
7 نوامبر 2026

(۲۶۳۵) برخی از نمازگزاران را می‌‌بینیم که در اثنای سنت جاهای خود را تغییر می‌‌دهند، حکمت این کار چیست؟

(۲۶۳۵) سوال: برخی از نمازگزاران را می‌‌بینیم که در اثنای سنت جاهای خود را تغییر می‌‌دهند، حکمت این کار چیست؟

جواب:

حکمت از تغییر مکان هنگام راتبه این است که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم می‌‌فرماید: «أمرنا أن لا توصل صلاة بصلاة حتی نتکلم أو نخرج»[۱](امر شده‌‌ایم که نمازی را به نماز دیگر وصل نکنیم تا اینکه صحبت کنیم یا خارج شویم)، لذا بسیاری از مردم را می‌‌بینی که برایشان آسان نیست خارج شوند، زیرا صف‌‌های پشت سرش به هم چسبیده هستند و در قبله‌‌ی مسجد دری نیست که از آن خارج شود، لذا ناچار شده که نماز سنت را در مکانی که نماز فرض خوانده، بخواند و از مکانش به قسمت کنارش جابجا می‌‌شود تا اینکه تفریق بین فرض و سنت حاصل شود، لذا فقها رَحِمَهُمُ‌الله می‌‌گویند: تفریق بین فرض و سنت آن با کلام یا جابجا شدن سنت است، اما واجب نیست، اگر میسر شد و گرنه اشکالی ندارد که در مکانی که در آن نماز فرض خوانده، نماز بخواند و بهتر از این است که سنت را در خانه‌‌اش بخواند، بنابر فرموده‌‌ی رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم : «أفضل صلاة المرء فی بیته إلا المکتوبة»[۲](بهترین نماز شخص در خانه‌‌اش است به جز نماز فرض) و چون ایشان صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم نمازهای سنت و قیام اللیل را در خانه‌‌اش می‌‌خواندند، لذا سنت قولی و فعلی دلالت می‌‌دهد بر اینکه انجام دادن نوافل در خانه بهتر از انجام دادن آن در مساجد است.


[۱] تخریج آن گذشت.

[۲] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: نرى بعض الْمُصَلِّين أثناء السُّنَّةَ يُغَيِّرُون من أماكنهم، ما الحكمة في هذا؟

فأجاب رحمه الله تعالى -: الحكمة من تغيير المكان عند الراتبة هي أن الرسول-عليه الصلاة والسلام- أمر أن لا تُوصَلَ صلاةٌ بصلاة حتى نَتَكَلَّمَ أو نخرج»، فترى كثيرًا من الناس لا يتسنى له أن يخرج؛ لأن الصفوف خلفه متراصة، وليس في قبلة المسجد باب يخرج منه، فيضطر إلى أن يصلي الراتبة في مكانه الذي صَلَّى فيه الفريضة، فيرى أن ينتقل إلى المكان الذي بِجَانِبِه ليحقق التفريق بين الفرض وسُنَّتِه، ولهذا قال الفقهاء -رحمهم الله – : يُسَنُ التفريق بين الفرض وسُنَّتِه بكلام أو انتقال من موضعه، ولكن هذا ليس على سبيل الوجوب، إن تيسر وإلا فلا حرج أن يصلي في مكانه الذي صلى فيه الفريضة، وأفضل من ذلك وأولى أن يصلي النافلة في بيته؛ لقول النبي صلى الله عليه وسلم: «أفضل صلاة المرء في بيته إلا المكتوبة»، ولأنه صلى الله عليه وسلم  كان يصلي الراتبة وقيام الليل في بيته -صلوات الله وسلامه عليه-، فَدَلَّتْ سُنته القولية والفعلية على أن فعل النوافل في البيت أفضل من فعلها في المسجد.

مطالب مرتبط:

(۲۶۳۷) حکم جابجایی پس از نماز فرض برای ادای سنت

انتقال شخص از مکان نماز فرضش به مکانی دیگر مشروع است...

ادامه مطلب …

(۲۶۱۲) حکم مداومت بر سنت قبلیه‌‌ی عصر و عدم ترک آن چیست؟

شایسته است که قبل از نماز عصر دو رکعت بخواند، اما آن را سنت راتبه قرار ندهد، به این معنا که: برخی اوقات آن را نخواند...

ادامه مطلب …

(۲۵۹۲) آیا برای نمازگزار جایز است که اگر سنت صبح از او فوت شد آن را در منزلش به جا بیاورد؟

سنت نماز صبح و دیگر سنت‌‌ها بهتر است که در خانه باشد، حتی اگر در مکه باشی نماز نافله در خانه‌‌ات بهتر از نماز در مسجد الحرام است...

ادامه مطلب …

(۲۶۲۱) آیا بهتر این است که سنت را در مسجد بخوانم یا در خانه‌‌ام؟

اگر ممکن بود که راتبه را تا رسیدن به خانه‌‌اش به تأخیر بیندازد، بهتر است، اما اگر ممکن نبود، نمازش در مسجد بهتر نمازش در خانه‌‌ی دوستش است....

ادامه مطلب …

(۲۵۸۸) آیا برای زن جایز است که سنت صبح را بعد از اتمام نماز در مساجد بخواند؟

بله! برای زن جایز است که سنت صبح را بخواند هرچند که بعد از فارغ شدن مردم از نماز جماعت باشد...

ادامه مطلب …

(۲۶۰۰) اگر نتوانستم سنت قبلیه‌‌ی ظهر را بخوانم، آیا قضای آن بر من لازم است؟

تعبیر نمودن به قضا، در آن اشکالی وجود دارد، زیرا مقتضای حرفش که گفت: آیا بر من قضا لازم است این است که این راتبه واجب است، در حالی که رواتب واجب نیستند، بلکه سنت هستند که نمازهای فرض با آن تکمیل می‌‌گردد....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه