دوشنبه 20 صفر 1448
۱۲ مرداد ۱۴۰۵
3 آگوست 2026

(۲۳۲۴) حکم واژه «تعالیت» در دعای «اللهم أنت السلام»

(۲۳۲۴) سوال: در این دعا : اللهم أنت السلام و منك السلام تباركت و تعاليت يا ذا الجلال و الإكرام، حكم کلمه‌ی (تعالیت) در این دعا چیست؟

جواب:

افضل این است که در این مکان این را نگوید زیرا رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در این زمانی که از نماز فارغ شده است این را نگفته است بلکه می‌گویند: «اللَّهُمَّ أَنْتَ السَّلَامُ وَمِنْكَ السَّلَامُ، تَبَارَكْتَ ذَا الْجَلَالِ وَالْإِكْرَامِ»[۱] (بار الهی! تو سلامی و سلام (پاکی، آرامش، صلح) از توست، خجسته‌ای ای صاحب بزرگی و بخشش) ولی در غیر از این مکان حرجی بر او نیست که بگوید: تباركت ربنا و تعاليت و مانند آن زیرا که جمع کردن بین برکت و تعالی معنی برای آن نیامده است و مقتضای معنی فاسدی هم نیست ولی اذکاری که از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم بر صفت معینی وارد شده است افضل این است که انسان به آن ملتزم شود و بر آن نیفزاید و از آن کم نکند ولی اگر خواست که بر آن در موضعی که در آن نهی نشده است بیافزاید مشکلی ندارد.

مجری: شیخ بزرگوار قصد سوال کننده اضافه‌ی تبارکت و تعالیت است؟

جواب: از رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم در این موضع روایت نشده است ولی در موضع دیگر روایت شده است ولی اولی این است که فقط آن اذکاری که وارد شده است را بخواند و هر کدام را در موضع خودش قرار دهد.


[۱] تخریج آن گذشت.

این صفحه را به اشتراک بگذارید

مشاهده‌ی اصل متن عربی

يقول السائل: في هذا الدعاء: اللهم أنت السلام ومنك السلام، تباركت وتعاليت يا ذا الجلال والإكرام ما حكم كلمة تعاليت في هذا الدعاء؟

فأجاب – رحمه الله تعالى -: الأفضل أن لا يقولها في هذا المكان؛ لأن النبي صلى الله عليه وسلم كان لا يقولها في هذا المكان إذا فرغ من الصلاة، بل كان يقول: «اللهم أنت السلام ومنك السلام، تباركت يا ذا الجلال والإكرام»، وأما في غير هذا المكان فلا حرج أن يقول : تباركت ربنا وتعاليت وما أشبه ذلك؛ لأن الجمع بين البركة والتعالي لم يرد منع منه ولا يقتضي معنى فاسدًا، لكن الأذكار الواردة عن النبي صلى الله عليه وسلم على صفة معينة الأفضل للإنسان أن يلتزم بها، وأن لا يزيد عليها ولا يُنقص، ولكن إن زاد عليها في موضع ليس فيه نهي فلا بأس به.

مطالب مرتبط:

(۲۳۱۸) بعد از این که نماز فرض تمام شد آیا نماز سنت را بخوانم یا تسبیح؟

افضل این است که انسان آنچه از اذکار برای مشروع شده را بخواند....

ادامه مطلب …

(۲۳۱۴) اذکار و دعاهای پس از نماز

اذکاری برای بعد از نماز وارد شده است متنوع است و انسان هر کدام از آن را بخواند کفایتش می‌کند زیرا عباداتی که به صورت متنوع برای انسان مشروع گشته است انسان بر آن وجوهی که وارد شده است انجام می‌دهد....

ادامه مطلب …

(۲۳۳۹) وقت بلند کردن دستان برای دعا در نماز

آخر نماز قبل از نماز و دستانت را بالا نبر لذا ظاهر سنت این است که رسول الله صَلَّىٰ‌اللهُ‌عَلَيْهِ‌وَعَلَىٰ‌آلِهِ‌وَسَلَّم دستانش را در دعای نماز جز در قنوت بالا نبرده است...

ادامه مطلب …

(۲۳۳۰) افعال و اقوال سنت بعد از نماز عشا

اذکاری که در سنت آمده است را می‌خواند که از آنها: ۳۳بار سبحان الله، ۳۳بار الحمدلله و ۳۴ بار الله اکبر گفتن است.....

ادامه مطلب …

(۲۳۳۵) حکم مسح صورت بعد از نمازهای فرض و سنت

مسح صورت با دو دست بعد از دعا در مورد مستحب بودن آن بین علما اختلاف است بعضی گفتند مستحب است و بعضی نیز گفته‌اند بدعت است....

ادامه مطلب …

(۲۳۳۸) دعا کردن با بالا بردن دست بعد از نماز جایز است یا خير؟

نصوص قرآن و سنت یک‌دیگر را تفسیر می‌کنند پس هنگامی که کلمه‌ی «دبر الصلاة» آمد نظر کردیم: اگر پشت نماز به دعا مقید شده است مراد آخر نماز و قبل از سلام است و اگر به ذکر مقید شده مراد بعد از سلام است....

ادامه مطلب …

کُتُب سِتّة:  شش کتاب اصلی احادیث اهل سنت و جماعت:

صحیح بخاری
صحیح مسلم
سنن ابو داود
جامع ترمذی
سنن نسائی
سنن ابن ماجه